1
00:00:00,000 --> 00:00:03,760
Hallo, welkom weer bij
de podcast Het Geheim van de Efteling.

2
00:00:03,760 --> 00:00:06,920
En in dit seizoen gaan we dieper het Sprookjesbos in.

3
00:00:06,920 --> 00:00:09,120
En als u vraagt wie ben jij?
Ik ben Paul de Leeuw.

4
00:00:09,120 --> 00:00:10,600
Dat moet ik gewoon zeggen.
Dat staat hier geschreven.

5
00:00:10,600 --> 00:00:13,440
Niet dat mensen denken dat ik gek ben.

6
00:00:13,440 --> 00:00:16,920
Maar ik ben Paul de Leeuw en ik ben de presentator
van de podcast Het Geheim van de Efteling.

7
00:00:16,920 --> 00:00:18,200
Daar ben ik heel blij mee.

8
00:00:18,200 --> 00:00:22,280
En vandaag gaan we het hebben over
de muziek die gebruikt wordt in de Efteling.

9
00:00:22,280 --> 00:00:24,040
Het wordt een hele muzikale aflevering.

10
00:00:24,040 --> 00:00:28,360
Onze gasten zijn al zo aan het praten dat ik het gevoel
heb dat ik in een babbelbox terecht ben gekomen.

11
00:00:28,360 --> 00:00:30,040
Maar ik ga ze aan u voorstellen.

12
00:00:30,040 --> 00:00:32,280
U hoort haar al een beetje lachen.

13
00:00:32,280 --> 00:00:37,120
Dat zal wel vaker gebeuren,
met een soort astmatische lach.

14
00:00:37,120 --> 00:00:39,920
In Danse Macabre zou ze zo gewoon kunnen staan.

15
00:00:39,920 --> 00:00:40,840
Nou, daar zit ik ook bij.

16
00:00:40,840 --> 00:00:42,080
Ja, als zangeres.

17
00:00:42,080 --> 00:00:44,240
Ja, ik sta in het Kabinet der Vermisten.

18
00:00:44,240 --> 00:00:45,400
Daar zing ik ook een klein stukje.

19
00:00:45,400 --> 00:00:47,000
Weet ik, maar dat ga ik zo meteen vragen aan je.

20
00:00:47,000 --> 00:00:48,720
Dat noemen we spontaniteit.

21
00:00:48,720 --> 00:00:49,880
Francis van Broekhuizen.

22
00:00:49,880 --> 00:00:52,240
Zij is operazangeres en presentatrice.

23
00:00:52,240 --> 00:00:55,400
En ze is ook af en toe vriendin van de show.

24
00:00:55,400 --> 00:00:57,920
Nee niet, meeluller van de show, van mijn podcast.

25
00:00:57,920 --> 00:00:59,400
Dus ik ken haar best goed.

26
00:00:59,400 --> 00:01:04,840
En de man die alles met Efteling-muziek te
maken heeft, is huiscomponist René Merkelbach.

27
00:01:04,840 --> 00:01:07,680
Ik heb je de eerste aflevering al gezien.
Toen was je hier van alles aan het regelen.

28
00:01:07,680 --> 00:01:10,440
Want je bent echt bepaler van
al het geluid wat hier gebeurt.

29
00:01:10,440 --> 00:01:12,520
Behalve het geluid van Francis van Broekhuizen.

30
00:01:12,520 --> 00:01:14,160
Ja, daar zoeken we nog een filter voor.

31
00:01:14,160 --> 00:01:16,160
Ja, dat klopt.

32
00:01:16,160 --> 00:01:17,840
Je hoeft niet gelijk de schuilkelder in hoor.

33
00:01:17,840 --> 00:01:22,560
Maar het is nogal een angstaanjagend geluid.

34
00:01:22,560 --> 00:01:26,000
Het Onnoembare, het Onnoembare.

35
00:01:26,040 --> 00:01:29,200
Ja, sinds 1999 mag ik de muziek maken.

36
00:01:29,200 --> 00:01:31,840
En ook alle geluidseffecten komen bij ons vandaan.

37
00:01:31,840 --> 00:01:33,240
We zijn een heel team.

38
00:01:33,240 --> 00:01:36,000
De studio zit toevallig aan de overkant van de weg.

39
00:01:36,000 --> 00:01:37,120
Dat is wel handig.

40
00:01:37,120 --> 00:01:42,160
Maar inderdaad sinds 1999 alle attracties,
musicals, tv-commercials, YouTube.

41
00:01:42,160 --> 00:01:45,360
En deze podcast,
daar ben je eigenlijk ook verantwoordelijk voor.

42
00:01:45,360 --> 00:01:52,200
Laten we eerst beginnen met...
Wat is je eerste Efteling-ervaring, Francis?

43
00:01:52,200 --> 00:01:55,720
De allereerste was dat we
erheen gingen, maar we gingen niet.

44
00:01:55,760 --> 00:01:57,760
Die mop van dat ze gingen,
maar ze gingen niet.

45
00:01:57,760 --> 00:02:00,880
Ik wil wel zeggen dat het programma
over muziek gaat. Dus houd het kort.

46
00:02:00,880 --> 00:02:04,280
Ik ben heel snel, maar de eerste keer
dat we gingen, gingen we met mijn opa.

47
00:02:04,280 --> 00:02:08,320
En die had eigenlijk geen zin, dus die had een
coolbox mee in de auto, een Renault 5.

48
00:02:08,320 --> 00:02:09,880
En wanneer was dit dan, welke tijd?

49
00:02:09,880 --> 00:02:11,520
Toen was ik een jaar of drie, vier.

50
00:02:11,520 --> 00:02:14,000
En toen zijn we in een bos geëindigd.

51
00:02:14,000 --> 00:02:16,960
En toen heeft mijn opa de hele middag
geroepen, kijk daar gaat een kabouter.

52
00:02:16,960 --> 00:02:19,640
En toen zijn we de hele middag
gaan zoeken naar kabouters.

53
00:02:19,640 --> 00:02:21,080
Maar niet in de Efteling?

54
00:02:21,080 --> 00:02:24,000
Nee, dus wij kwamen de
volgende dag op de peuterschool.

55
00:02:24,000 --> 00:02:25,000
En hoe was het in de Efteling?

56
00:02:25,000 --> 00:02:26,240
We hebben de hele dag kabouters...

57
00:02:26,240 --> 00:02:27,640
Nee, maar dat is de Efteling niet.

58
00:02:27,640 --> 00:02:29,320
Dat is toch allemaal met attracties...

59
00:02:29,320 --> 00:02:32,800
Toen vond mijn moeder het toch erg
dat we er niet geweest waren...

60
00:02:32,800 --> 00:02:34,160
en zijn we een week later gegaan.

61
00:02:34,160 --> 00:02:35,520
Maar hebben ze het expres gedaan?

62
00:02:35,520 --> 00:02:38,240
Nee, ze hadden geen zin in dat uur rijden.

63
00:02:38,240 --> 00:02:39,440
En het was zulk mooi weer.

64
00:02:39,440 --> 00:02:41,240
Dus je bent gewoon in
het Kralingse Bos geëindigd?

65
00:02:41,240 --> 00:02:42,240
Ja, zoiets.

66
00:02:42,240 --> 00:02:43,720
En daar hebben ze borreltjes gedronken.

67
00:02:43,720 --> 00:02:46,000
En mijn opa riep de hele tijd,
kijk daar gaat een kabouter.

68
00:02:46,000 --> 00:02:47,440
Ga erachteraan.

69
00:02:47,440 --> 00:02:51,720
Uiteindelijk, een week later,
is mijn moeder toch gegaan met ons.

70
00:02:51,720 --> 00:02:55,600
En de eerste herinnering die ik had,
was het zien van de fakir.

71
00:02:55,600 --> 00:02:59,880
En daarom moet ik nog steeds, elke keer als
ik in de Efteling ben, even langs de fakir.

72
00:02:59,880 --> 00:03:01,520
En de Fakir is met die tulpjes toch?

73
00:03:01,520 --> 00:03:05,720
Ja, die tulpjes. En dat hij zweeft,
want toen leek het echt alsof hij zweefde.

74
00:03:05,720 --> 00:03:07,640
Nou ja, nog steeds wel.
Je ziet die touwtjes wel.

75
00:03:07,640 --> 00:03:09,240
Maar toen zag ik die touwtjes niet.

76
00:03:09,240 --> 00:03:10,080
Hij zweeft, hè?

77
00:03:10,080 --> 00:03:10,880
Kabels.

78
00:03:10,880 --> 00:03:12,080
Hij zweeft, hè?

79
00:03:12,080 --> 00:03:13,600
Ja, René.

80
00:03:13,600 --> 00:03:15,960
Maar ik zou vanaf nu wel stoppen
met drinken als ik jou was.

81
00:03:15,960 --> 00:03:19,360
Maar echt, het blijft nog steeds iets magisch.

82
00:03:19,360 --> 00:03:22,520
Omdat je kinderherinnering weer naar boven komt.

83
00:03:22,520 --> 00:03:26,520
En ik vind het heel leuk om met nieuwe,
kleine kinderen te gaan van vriendinnen.

84
00:03:26,520 --> 00:03:29,720
Want dan kijk je altijd weer fris door hun ogen.

85
00:03:29,720 --> 00:03:33,360
Je zei net dat je in Danse Macabre een rol hebt.

86
00:03:33,360 --> 00:03:35,880
Dat is echt de laatste attractie die geopend is...

87
00:03:35,880 --> 00:03:38,720
in 2024, althans, hernieuwd.

88
00:03:38,720 --> 00:03:39,960
En wat is je rol dan?

89
00:03:39,960 --> 00:03:42,240
Nou, ik ben daar Cathérine Arbuste.

90
00:03:42,240 --> 00:03:45,800
De oude operazangeres die in het orkest meezong.

91
00:03:45,800 --> 00:03:47,520
En dat orkest verdwijnt.

92
00:03:47,600 --> 00:03:50,440
En Cathérine Arbuste is een
verwijzing naar Kate Bush.

93
00:03:50,440 --> 00:03:55,320
Die ooit Wuthering Heights
zong in het oude Spookslot.

94
00:03:55,320 --> 00:04:00,440
En ik sta daar in het Kabinet der Vermisten
om de dove mensen te waarschuwen.

95
00:04:00,440 --> 00:04:03,800
Ze hebben het allemaal inclusief gemaakt,
dus ook voor blinden en doven.

96
00:04:03,800 --> 00:04:07,240
Om de dove mensen te waarschuwen in
gebarentaal dat ze niet naar binnen moeten...

97
00:04:07,240 --> 00:04:09,360
want dan gebeurt er iets vreselijks.

98
00:04:09,360 --> 00:04:11,600
Maar waarom vragen ze jou als doventolk...

99
00:04:11,600 --> 00:04:14,160
terwijl je gewoon heel goed
kan zingen met je stem?

100
00:04:14,160 --> 00:04:17,440
Ik ben schijnbaar expressief in mijn gezicht.

101
00:04:17,440 --> 00:04:18,440
Nee, dat is niet waar.

102
00:04:18,440 --> 00:04:20,440
Oh, jij vindt mij heel saai.

103
00:04:20,440 --> 00:04:21,440
Heel erg doods.

104
00:04:21,440 --> 00:04:26,800
En Jeroen Verheij, de ontwerper, 
die ken ik weer via via.

105
00:04:26,800 --> 00:04:29,320
Hij zei dat er ook een
stukje gezongen moet worden.

106
00:04:29,320 --> 00:04:30,640
Dus ik zing een klein stukje.

107
00:04:30,640 --> 00:04:33,160
Jaaaaa-haaa.

108
00:04:33,160 --> 00:04:35,760
En dan schrik ik ervan dat mensen mij zien.

109
00:04:35,760 --> 00:04:39,160
Want ik zit in een soort bewegende poster, foto.

110
00:04:39,160 --> 00:04:42,320
En dan zeg ik in gebarentaal,
ga niet naar binnen.

111
00:04:42,320 --> 00:04:43,320
Het is hier levensgevaarlijk.

112
00:04:43,320 --> 00:04:44,320
Heel leuk.

113
00:04:44,320 --> 00:04:45,320
Leuk.

114
00:04:45,320 --> 00:04:46,320
Ik had het graag willen zien...

115
00:04:46,320 --> 00:04:49,320
maar er is hier een Efteling-policy 
dat je niet voor mag dringen.

116
00:04:49,320 --> 00:04:50,120
Nee.

117
00:04:50,120 --> 00:04:51,320
Dat lukte dus niet.

118
00:04:51,320 --> 00:04:54,320
Nee, maar ik sta gewoon buiten op het terreintje.

119
00:04:54,320 --> 00:04:56,160
Maar zelfs dat redde ik niet. Nee, nee.

120
00:04:56,160 --> 00:04:57,800
Nou, als je er een keer bent.

121
00:04:57,800 --> 00:04:58,960
Je kan me niet missen.

122
00:04:58,960 --> 00:05:00,320
Volgende week ga ik zeker langs.

123
00:05:00,320 --> 00:05:03,320
Wat is jouw eerste Efteling-ervaring, René?

124
00:05:03,560 --> 00:05:06,040
Mijn eerste Efteling-ervaring.
Nou, ik kom uit Tilburg.

125
00:05:06,040 --> 00:05:09,120
En mijn ouders, wij woonden
hier tien minuutjes vandaan.

126
00:05:09,120 --> 00:05:11,520
Maar mijn ouders gingen 
nooit naar de Efteling.

127
00:05:11,760 --> 00:05:14,320
Eén keertje, kan ik me herinneren. Toen
waren wij nog hartstikke klein.

128
00:05:14,320 --> 00:05:16,640
Maar een slager eet ook niet z'n eigen vlees?

129
00:05:16,640 --> 00:05:19,320
Maar ze hebben ook
geen aandelen in de Efteling.

130
00:05:19,320 --> 00:05:21,720
We woonden toevallig gewoon in de buurt.

131
00:05:21,720 --> 00:05:23,720
Maar ze gingen gewoon eigenlijk nooit.

132
00:05:23,720 --> 00:05:27,080
Toen we dan uiteindelijk toch een
keertje gingen, waren we nog klein.

133
00:05:27,080 --> 00:05:29,320
En dan mochten de buurjongetjes mee.

134
00:05:29,320 --> 00:05:34,320
Ik denk dat ik jarig was
ofzo en het plensde die dag.

135
00:05:34,320 --> 00:05:36,840
Uiteindelijk zaten wij gewoon
na vier, vijf uurtjes...

136
00:05:36,840 --> 00:05:39,720
met pyjamaatjes aan en gekamde
haartjes weer op de bank.

137
00:05:39,720 --> 00:05:40,560
Oh, heel kort.

138
00:05:40,560 --> 00:05:41,400
Dat kan ik me herinneren, ja.

139
00:05:41,400 --> 00:05:43,200
En dat was dus ook een teleurstelling?

140
00:05:43,200 --> 00:05:44,320
Ja, nou ja.

141
00:05:44,320 --> 00:05:46,960
Het was ook gewoon leuk.
Het was ook gewoon prima.

142
00:05:46,960 --> 00:05:48,920
En daarna, kan ik me herinneren...

143
00:05:48,920 --> 00:05:51,760
Als we dan gingen, misschien
een schoolreis, ik weet het niet.

144
00:05:52,120 --> 00:05:55,400
Dan was De magische Klok mijn plekje...

145
00:05:55,640 --> 00:05:57,640
De herauten, weet je wel. Die bewogen.

146
00:05:57,640 --> 00:05:58,640
En het verhaal...

147
00:05:58,640 --> 00:06:03,800
van Peter Reijnders, de oud-ontwerper van
de Efteling, de medeoprichter volgens mij...

148
00:06:03,800 --> 00:06:06,880
Daar werden de boterhammetjes
gegeten en wat gedronken.

149
00:06:06,880 --> 00:06:09,320
Dat was zo'n mooi, rustig plekje.

150
00:06:09,320 --> 00:06:12,320
Ja. Ik begreep dat jij vroeger altijd
bang was om in attracties te gaan.

151
00:06:12,320 --> 00:06:13,320
Waarom was dat?

152
00:06:13,320 --> 00:06:15,120
Ik durfde nergens in.

153
00:06:15,120 --> 00:06:19,000
En toen ontmoette ik mijn vrouw Jacqueline.
En die is ook gek van de Efteling.

154
00:06:19,000 --> 00:06:21,200
Dus die wilde altijd. En die ging overal in.

155
00:06:21,200 --> 00:06:24,440
Dus toen Baron 1898 voor het
eerst kwam, zat ze er gelijk in.

156
00:06:24,440 --> 00:06:26,840
En dan stond ik helemaal
met zweet in mijn handen...

157
00:06:26,840 --> 00:06:28,560
te kijken hoe zij daar vanaf durfde.

158
00:06:28,560 --> 00:06:32,240
Maar op een gegeven moment heeft ze mij,
want zij is psycholoog, heeft ze me uitgelegd...

159
00:06:32,240 --> 00:06:34,600
heeft ze me uitgelegd hoe angst werkt.

160
00:06:34,600 --> 00:06:37,080
Hoe werkt het dan? Even voor mij
want Ik ga morgen het vliegtuig in.

161
00:06:37,080 --> 00:06:38,360
Ja, ik hou daar ook niet van.

162
00:06:38,360 --> 00:06:39,920
Nee, maar leg eens even uit wat angst dan is.

163
00:06:39,920 --> 00:06:43,000
Angst is altijd een eerste gevoel
dat je wil vluchten of weg wil.

164
00:06:43,000 --> 00:06:45,760
Maar als je daar doorheen gaat, ebt het altijd weg.

165
00:06:45,760 --> 00:06:48,360
En je moet dat wegebben ervaren.

166
00:06:48,360 --> 00:06:51,280
Exposure in vivo noemen we dat.

167
00:06:51,280 --> 00:06:54,440
Dus als je erin gaat, en zij legde
 dan uit dat er kan niks gebeuren...

168
00:06:54,440 --> 00:06:55,440
en het gaat heel soepel.

169
00:06:55,440 --> 00:06:57,320
Dus zullen we het gewoon eens proberen?

170
00:06:57,320 --> 00:07:00,320
En dan ging ik met haar mee.
En dan vond ik het eigenlijk heel leuk.

171
00:07:00,320 --> 00:07:04,920
En ze zei, zodra je gaat voelen dat het leuk is,
moet je die herinnering prenten.

172
00:07:04,920 --> 00:07:07,600
Sindsdien ga ik met haar in al die attracties.

173
00:07:07,600 --> 00:07:10,920
Ik vind het altijd spannend,
maar Baron 1898 vind ik nu te gek.

174
00:07:10,920 --> 00:07:13,320
Nooit gedacht dat ik daarin zou durven.

175
00:07:13,320 --> 00:07:15,320
Maar je kan veel meer dan je denkt.

176
00:07:15,320 --> 00:07:17,320
En neem je dan die kleine kinderen
van je vriendinnen ook mee?

177
00:07:17,320 --> 00:07:19,680
Nou, die willen er als eerste in.
-Die gaan er zelf in, ja.

178
00:07:19,680 --> 00:07:20,800
Ja, die vinden dat heerlijk.

179
00:07:20,800 --> 00:07:23,680
Die zijn nog onbevangen,
dus die gaan er gewoon lekker in.

180
00:07:23,680 --> 00:07:26,960
En dat heb ik vroeger, mijn
moeder durfde ook nooit ergens in...

181
00:07:26,960 --> 00:07:28,320
Dus dat leer je dan ook,
dat je er niet in durft.

182
00:07:28,320 --> 00:07:31,320
Terwijl als je gewoon
gaat en je bent vrolijk...

183
00:07:31,320 --> 00:07:34,800
dan leer je kinderen ook dat er niks engs aan is.

184
00:07:34,800 --> 00:07:37,720
Ik heb altijd het probleem,
vooral als ik de Python in ga...

185
00:07:37,720 --> 00:07:39,720
Ik ben natuurlijk dikker, dat is nu wat minder...

186
00:07:39,720 --> 00:07:42,000
dat ze dan twee keer moeten
drukken om dat ding goed...

187
00:07:42,000 --> 00:07:43,640
Ja, dat is ook vervelend.

188
00:07:43,640 --> 00:07:45,800
Ik zie hier herkenning met sommige lotgenoten.

189
00:07:45,800 --> 00:07:47,760
Nee, dan zit het niet goed dicht.

190
00:07:47,760 --> 00:07:49,320
Nu val jij eruit.

191
00:07:49,320 --> 00:07:51,160
Ik kan nog iemand op schoot nemen.

192
00:07:51,160 --> 00:07:53,120
Ik ben bang dat jij eruit glipt.

193
00:07:53,120 --> 00:07:54,480
Nou, dat zal niet gebeuren, hoor.

194
00:07:54,480 --> 00:07:57,320
Wil je graag dit programma overnemen?
Dat gaat niet gebeuren.

195
00:07:57,320 --> 00:07:58,840
Nee, nee, nee, nee.

196
00:07:58,840 --> 00:07:59,840
Ik ben bezorgd.

197
00:07:59,840 --> 00:08:03,160
Ik zie het aan die expressieve blik van je.

198
00:08:03,160 --> 00:08:04,800
We gaan snel aan de muziek beginnen.

199
00:08:04,800 --> 00:08:07,600
Zal ik gewoon even wat muziek opzetten?
Dan is het gelijk een gezellig gevoel.

200
00:08:10,320 --> 00:08:12,680
Ach, daar zal je haar hebben.

201
00:08:12,680 --> 00:08:14,400
Daar zal je haar hebben, Yma Súmac

202
00:08:14,400 --> 00:08:17,320
Ik vond hem wel een klein beetje...
Moet hij niet een beetje weer...

203
00:08:17,320 --> 00:08:18,320
-Dit is heel hoog.

204
00:08:18,320 --> 00:08:20,600
Ik heb vorige week gezegd, misschien
moet hij niet opnieuw ingezongen worden.

205
00:08:20,600 --> 00:08:22,320
Ze is een beetje haar kracht kwijt.

206
00:08:22,320 --> 00:08:23,320
Kenden we maar iemand...

207
00:08:23,320 --> 00:08:25,680
-Maar dit is hoog, hoor.

208
00:08:25,680 --> 00:08:27,320
Ja, je kan toch hoog?

209
00:08:27,320 --> 00:08:29,120
Ja, maar dit is heel hoog.

210
00:08:29,120 --> 00:08:32,320
Maar dit is wel heel bijzonder.
Dit is vier of vijf octaven...

211
00:08:32,320 --> 00:08:33,840
Ja, dit is heel heftig.

212
00:08:33,840 --> 00:08:37,520
Maar dat kan toch wel met AI?
Als je Francis gewoon laat inzingen.

213
00:08:37,520 --> 00:08:40,720
Maar dat maakt het zo spannend, vond ik altijd.
Ook als kind, dat is zo hoog natuurlijk.

214
00:08:40,720 --> 00:08:41,960
Dat had dat hekserige...

215
00:08:41,960 --> 00:08:43,520
maar dat is dan ook zo laag.

216
00:08:43,520 --> 00:08:45,000
Geweldig, hoor.

217
00:08:45,000 --> 00:08:47,160
Want we zitten hier toch in de...

218
00:08:47,160 --> 00:08:48,000
Efteling.

219
00:08:48,000 --> 00:08:48,720
Ja, nee.

220
00:08:48,720 --> 00:08:50,160
De Indische Waterlelies.

221
00:08:50,160 --> 00:08:51,120
Ja, het is De Indische Waterlelies.

222
00:08:51,120 --> 00:08:52,760
Was jij daar niet de verteller van?

223
00:08:52,760 --> 00:08:54,760
Ik ben een tijdje verteller geweest,
maar ik ben eruit geflikkerd.

224
00:08:54,760 --> 00:08:55,320
Ach.

225
00:08:55,320 --> 00:08:55,840
Ja.

226
00:08:55,840 --> 00:08:57,040
Een pijnlijk punt, hoor ik.

227
00:08:57,040 --> 00:08:58,720
Nee, hoor. Ik heb het geaccepteerd.

228
00:08:58,720 --> 00:09:00,320
Ik ben ook naar de psycholoog geweest.

229
00:09:00,320 --> 00:09:03,320
Als je je kalm voelt, moet je erin blijven hangen.

230
00:09:03,320 --> 00:09:05,320
Dus ik ben er heel erg in blijven hangen.

231
00:09:05,320 --> 00:09:06,320
In de kalmte.

232
00:09:06,320 --> 00:09:07,840
Maar waarom heb je dat gedaan, René?

233
00:09:10,320 --> 00:09:11,960
Ik was van de muziek, hè?

234
00:09:11,960 --> 00:09:12,960
Ja, nee.

235
00:09:15,320 --> 00:09:17,840
We gaan het even over de muziek hebben.

236
00:09:17,840 --> 00:09:20,080
Ik wil even weten wat
jouw opleiding is, René?

237
00:09:20,080 --> 00:09:21,200
Mijn opleiding?

238
00:09:21,200 --> 00:09:23,080
Ik heb geen muzikale opleiding gehad.

239
00:09:23,080 --> 00:09:26,160
Ik heb misschien drie
pianolessen gehad, ooit.

240
00:09:26,160 --> 00:09:31,120
En mijn algemene muzikale vorming
stelde ook niet zoveel voor op school.

241
00:09:31,120 --> 00:09:34,960
Maar ik ben begonnen in bandjes.
-Maar je bent wel muzikaal, neem ik aan.

242
00:09:34,960 --> 00:09:35,960
Muzikaal?

243
00:09:35,960 --> 00:09:36,520
Ja.

244
00:09:36,520 --> 00:09:38,560
Ja, tot nu toe gaat het best goed.

245
00:09:38,560 --> 00:09:39,160
Oké.

246
00:09:39,160 --> 00:09:45,080
Nee, maar ik kom uit de bandjeswereld.

247
00:09:46,080 --> 00:09:48,080
Ja, je moet even kijken naar die...

248
00:09:48,320 --> 00:09:49,320
Je komt uit de bandjeswereld?

249
00:09:49,320 --> 00:09:51,240
Ja, ik begon op mijn vijftiende een schoolbandje.

250
00:09:51,240 --> 00:09:52,320
Ik speelde met één vinger.

251
00:09:52,320 --> 00:09:54,080
En op een gegeven moment zei de bassiste...

252
00:09:54,080 --> 00:09:56,080
wordt het niet eens tijd dat je akkoorden leert spelen?

253
00:09:56,080 --> 00:09:56,800
Ja, ja.

254
00:09:56,800 --> 00:09:58,320
Nou goed.

255
00:09:58,320 --> 00:09:59,320
Je hebt dus wel een muzikaal gevoel.

256
00:09:59,320 --> 00:10:01,320
Ja, maar ik heb het mijzelf allemaal aangeleerd.

257
00:10:01,320 --> 00:10:02,320
En uiteindelijk...

258
00:10:02,320 --> 00:10:05,320
elf jaar in een studio gewerkt in Waalwijk.

259
00:10:05,320 --> 00:10:07,320
Bij een bekende producer, Oscar Holleman.

260
00:10:07,320 --> 00:10:09,320
Daar werden alleen maar bands opgenomen.

261
00:10:09,320 --> 00:10:12,320
Daar kwam Within Temptation voorbij.

262
00:10:12,320 --> 00:10:14,320
Daar heb ik een paar liedjes voor geschreven.

263
00:10:14,320 --> 00:10:16,320
Die zou ook die rol van
die heks kunnen zingen, hoor.

264
00:10:16,320 --> 00:10:18,320
Ja, Sharon den Adel.

265
00:10:18,320 --> 00:10:20,240
Daar kwamen punkbandjes voorbij.

266
00:10:20,240 --> 00:10:25,320
De Heideroosjes, Krezip begon
daar met hun bekendste cd.

267
00:10:25,320 --> 00:10:29,320
En daarnaast maakte ik veel muziek voor bedrijfsfilms.

268
00:10:29,320 --> 00:10:33,320
Dan zit je gewoon twintig minuten
achtergrondmuziek te maken voor...

269
00:10:33,320 --> 00:10:35,320
noem maar een bedrijf.

270
00:10:35,320 --> 00:10:37,720
Ondankbaar, maar uren, uren gemaakt.

271
00:10:37,720 --> 00:10:40,320
En uiteindelijk ook veel commercials gedaan.

272
00:10:40,320 --> 00:10:43,320
Maar je bent nooit ergens in de Efteling
begonnen bij slagroomwafels?

273
00:10:43,320 --> 00:10:45,320
Of bij de draaimolen?

274
00:10:45,320 --> 00:10:47,320
Nee, uiteindelijk vanuit die studio...

275
00:10:47,320 --> 00:10:49,320
Ik maakte best veel commercials.

276
00:10:49,320 --> 00:10:52,720
Maar die wereld werd ook
steeds grimmiger, zeg maar.

277
00:10:52,720 --> 00:10:54,720
Vroeger als je dan iemand
kende bij een reclamebureau...

278
00:10:54,720 --> 00:10:56,320
dan had je daar iets voor gedaan.

279
00:10:56,320 --> 00:10:58,320
Dan zei hij, we bellen je wel weer voor de volgende.

280
00:10:58,320 --> 00:11:00,320
En op een gegeven moment kwam de tijd van het pitchen.

281
00:11:00,320 --> 00:11:03,320
Daar had ik helemaal geen trek in,
om te gaan pitchen met vijf anderen...

282
00:11:03,320 --> 00:11:04,320
in de hoop dat...

283
00:11:04,320 --> 00:11:06,880
Maar ik reed ook iedere dag
van Tilburg naar Waalwijk.

284
00:11:06,880 --> 00:11:10,320
Dat is natuurlijk langs de Efteling.
Ik ben natuurlijk ook Efteling-fan.

285
00:11:10,320 --> 00:11:12,840
Op een gegeven moment dacht ik, we moeten
die Efteling gewoon eens bellen.

286
00:11:12,840 --> 00:11:15,400
Ruud Bos maakte al heel lang 
alle muziek voor de Efteling.

287
00:11:15,400 --> 00:11:17,320
Geweldig, Ruud Bos.
-Ja, zeker.

288
00:11:17,320 --> 00:11:21,320
Maar ik dacht, misschien hebben
ze ooit een stemmetje nodig.

289
00:11:21,320 --> 00:11:23,320
We zitten om de hoek met...
Je weet het gewoon niet.

290
00:11:23,320 --> 00:11:25,320
Dus toen heeft iemand van
de studio een bericht gestuurd.

291
00:11:25,320 --> 00:11:28,320
En de dag daarna ging
de telefoon vanuit de Efteling.

292
00:11:28,320 --> 00:11:32,040
Wij beginnen met de allereerste Winter Efteling.

293
00:11:32,040 --> 00:11:32,920
Dat was in 1999.

294
00:11:32,920 --> 00:11:37,320
En we willen nog iets.
Kunnen we niet iets met die paddenstoelen?

295
00:11:37,320 --> 00:11:40,840
Nou, dat was zo'n klein ding.
Daar ging je Ruud Bos niet voor vragen...

296
00:11:40,840 --> 00:11:44,320
Om een extra laagje sleigh bells toe te voegen.

297
00:11:44,320 --> 00:11:46,760
Nee, die hangt gelijk op, Ruud Bos. 
-Oh, geestig.

298
00:11:46,760 --> 00:11:48,320
Telkens weer, zegt hij. Telkens weer.

299
00:11:50,320 --> 00:11:52,320
Dus die heb ik toen gedaan.

300
00:11:52,320 --> 00:11:55,800
En toen kwamen er aanvragen voor wat meer
liedjes van het entertainment.

301
00:11:55,800 --> 00:11:59,200
En in 2000 de muziek voor de Pardoes Promenade.

302
00:11:59,200 --> 00:12:02,600
Ja, daar gaan we het zo over hebben.
Nu weten we een beetje wat je opleiding is.

303
00:12:02,600 --> 00:12:04,320
Iedereen kan het worden.
-Eigenlijk autodidact, hè?

304
00:12:04,320 --> 00:12:06,320
Ja, precies. Dat is wel leuk om te horen.

305
00:12:06,320 --> 00:12:10,920
Hoe belangrijk is de rol? En wat is de rol
van muziek in de Efteling?

306
00:12:10,920 --> 00:12:15,080
Ja, ik denk dat muziek in de Efteling hetzelfde
werkt als muziek bij een film.

307
00:12:15,080 --> 00:12:16,920
Bij wijze van spreken.

308
00:12:16,920 --> 00:12:19,000
Kijk naar Danse Macabre.

309
00:12:19,000 --> 00:12:20,560
We kunnen het heel spannend maken.

310
00:12:20,560 --> 00:12:22,800
We kunnen het ook heel komisch, lollig maken.

311
00:12:22,800 --> 00:12:26,920
Die muziek is voor een
groot deel sfeerbepalend natuurlijk.

312
00:12:26,920 --> 00:12:29,160
En als je naar het Sprookjesbos gaat...

313
00:12:29,160 --> 00:12:31,480
of je nou naar Pinokkio gaat...

314
00:12:31,480 --> 00:12:32,680
of De zes Zwanen...

315
00:12:32,680 --> 00:12:35,160
Het bepaalt wel de hele sfeer van het sprookje.

316
00:12:35,160 --> 00:12:37,160
Zullen we even een stukje Danse Macabre luisteren?

317
00:12:57,120 --> 00:12:59,120
Maar René heeft dit heel mooi bewerkt...

318
00:12:59,120 --> 00:13:00,320
want het is natuurlijk van Saint-Saëns.

319
00:13:00,320 --> 00:13:02,680
René Froger? René Merkelbach?

320
00:13:02,680 --> 00:13:04,320
Ja, maar dat klopt.

321
00:13:04,320 --> 00:13:06,320
Dit stuk heeft hij natuurlijk gearrangeerd.

322
00:13:06,320 --> 00:13:08,320
Het is van Saint-Saëns.

323
00:13:08,320 --> 00:13:10,320
Maar dat heb je heel mooi gedaan.

324
00:13:10,320 --> 00:13:12,320
Het moet zoveel minuten duren...

325
00:13:12,320 --> 00:13:14,320
omdat de attractie zo lang duurt.

326
00:13:14,320 --> 00:13:17,680
De rit duurt drie minuten.
Het stuk duurt zeven minuten volgens mij.

327
00:13:17,680 --> 00:13:20,560
In eerste instantie was het
idee van het Spookslot gaat weg.

328
00:13:20,560 --> 00:13:21,760
Dan komt de Danse Macabre.

329
00:13:21,760 --> 00:13:26,120
Misschien kun je de muziek uit het
Spookslot één op één overzetten in Danse Macabre.

330
00:13:26,120 --> 00:13:28,200
Toen had ik een gesprek
met Jeroen Verheij, de ontwerper.

331
00:13:28,200 --> 00:13:32,200
Die zei dat die hele ritbeleving anders is.
We staan hier niet naar iets te kijken.

332
00:13:32,200 --> 00:13:34,320
We gaan het langzaam opbouwen.
Dan wordt het heel spannend.

333
00:13:34,320 --> 00:13:36,320
Misschien valt het toch weer even mee.

334
00:13:36,320 --> 00:13:38,320
Dan krijgen we daar een hoogtepunt in.

335
00:13:38,320 --> 00:13:40,920
Dus zijn we gaan kijken naar wat er
allemaal in die zeven minuten zit.

336
00:13:40,920 --> 00:13:44,600
En dan zat een stuk verderop dat mooie, iets rustigere.

337
00:13:45,000 --> 00:13:47,600
In het begin denk je van, het gaat helemaal mis.

338
00:13:47,600 --> 00:13:49,520
Even een ontspanningsmoment.

339
00:13:49,520 --> 00:13:51,920
Dat is ook niet zo spannend
om dat aan te passen.

340
00:13:51,920 --> 00:13:54,320
Maar dat zet je erin.
Het moet dan wel in de juiste toonsoort...

341
00:13:54,320 --> 00:13:56,320
en het moet wel mooi overlopen.

342
00:13:57,000 --> 00:13:58,520
We gaan even terug naar die muziek in de Efteling.

343
00:13:58,520 --> 00:14:00,720
Hoe belangrijk het is. Het is natuurlijk
een combinatie van muziek...

344
00:14:00,720 --> 00:14:02,720
en geluiden, natuurgeluiden...

345
00:14:02,720 --> 00:14:05,720
en geluiden die je hoort.
Zoals wat Francis zegt over kabouters.

346
00:14:05,960 --> 00:14:07,440
Dat gevoel moet je natuurlijk ook creëren.

347
00:14:07,440 --> 00:14:10,320
Ja, de geluidseffecten komen ook bij ons vandaan.

348
00:14:10,960 --> 00:14:12,640
Het kan zijn dat je ergens bent...

349
00:14:12,640 --> 00:14:15,960
en dat je daar vogeltjes hoort.

350
00:14:15,960 --> 00:14:17,600
Of het geritsel van diertjes.

351
00:14:17,600 --> 00:14:19,320
Die kunnen echt zijn.

352
00:14:19,320 --> 00:14:20,720
Die kunnen ook nep zijn.

353
00:14:21,120 --> 00:14:22,520
-Die kunnen ook nep zijn?

354
00:14:22,520 --> 00:14:25,600
Nou ja, dan ga ik even buiten het Sprookjesbos...

355
00:14:25,600 --> 00:14:27,400
naar De Wereld van Sindbad.

356
00:14:27,400 --> 00:14:29,960
Daar heb je een gedeelte, Archipel.

357
00:14:29,960 --> 00:14:34,160
Daar hoor je wat dierengeluiden van
dieren die hier niet voorkomen.

358
00:14:34,160 --> 00:14:35,920
Maar ook Nederlandse vogeltjes.

359
00:14:35,920 --> 00:14:37,560
Maar het grappige is...

360
00:14:37,560 --> 00:14:40,320
De vogeltjes die hier echt allemaal zijn.
-Die reageren?

361
00:14:40,320 --> 00:14:41,680
Die reageren daar wel op.

362
00:14:42,320 --> 00:14:46,320
Maar toch heb je een soort
plaatsbepaling door die geluiden.

363
00:14:46,320 --> 00:14:47,720
Door een instrument.

364
00:14:47,720 --> 00:14:50,320
Er komt ineens een heel oosters instrument
voorbij in de Archipel.

365
00:14:50,320 --> 00:14:53,560
Dan denk je, we zitten wel
in de Wereld van Sindbad.

366
00:14:54,000 --> 00:14:56,040
Je bepaalt eigenlijk de sfeer van een gebied.

367
00:14:56,320 --> 00:14:58,320
Maar dat doe je dus echt gewoon...

368
00:14:58,320 --> 00:15:00,200
Het lijkt me eerlijk gezegd een heerlijk beroep.

369
00:15:00,200 --> 00:15:01,760
Je gaat dus staan luisteren naar...

370
00:15:01,760 --> 00:15:04,320
wat je moet toevoegen?
En wat moet je niet toevoegen?

371
00:15:04,320 --> 00:15:06,760
Nou ja, bijvoorbeeld De zes Zwanen.
Dan gaan we even naar het Sprookjesbos.

372
00:15:06,760 --> 00:15:09,320
De zes Zwanen, ik laat ook gelijk de muziek horen.

373
00:15:10,640 --> 00:15:12,320
Oh, dat doen we tegelijkertijd?

374
00:15:12,320 --> 00:15:15,680
Als jij drie minuten muziek wil
luisteren, vind ik dat ook goed.
Krijg je er geld voor?

375
00:15:16,360 --> 00:15:20,320
-Het is dertig seconden, dat heb ik zelf geëdit.
- Ik heb hier minuten hier staan.

376
00:15:20,320 --> 00:15:21,400
Drie minuut zeven.

377
00:15:21,400 --> 00:15:22,880
Dus ga je gang.

378
00:15:22,880 --> 00:15:27,200
Ik ga even mijn auto parkeren.

379
00:15:27,200 --> 00:15:28,320
Vertel, vertel.

380
00:15:28,320 --> 00:15:32,320
Ik weet niet of BumaStemra meetelt
want anders luisteren we hem even uit.

381
00:15:32,320 --> 00:15:36,800
Bij De zes Zwanen heb je het geluid van de zwanen.

382
00:15:38,240 --> 00:15:41,800
Binnen zie je Elisa staan.

383
00:15:41,800 --> 00:15:44,000
In een andere ruimte hoor je
Wieteke van Dort het verhaal vertellen.

384
00:15:44,000 --> 00:15:46,600
En dan vertelt ze over die zes broers...

385
00:15:46,600 --> 00:15:48,960
die uiteindelijk tot zwaan zijn omgetoverd.

386
00:15:48,960 --> 00:15:51,000
Maar die hoor je dus buiten uiteindelijk wegvliegen.

387
00:15:51,200 --> 00:15:53,560
Je hoort daar ook overdag...

388
00:15:53,560 --> 00:15:55,480
Wij noemen het een dagshow en een avondshow.

389
00:15:55,480 --> 00:15:57,200
Of een dag- en een nachtshow.

390
00:15:57,200 --> 00:16:00,320
Overdag waar je vogeltjes hoort
en wat diertjes hoort ritselen...

391
00:16:00,320 --> 00:16:02,800
hoor je 's avonds de krekeltjes bijvoorbeeld.

392
00:16:02,800 --> 00:16:04,880
Dus op een gegeven moment
wordt er een switch gemaakt.

393
00:16:04,880 --> 00:16:08,320
Automatisch hier in de Efteling.
Op heel veel plekken.

394
00:16:08,320 --> 00:16:09,800
Van de dag naar de nacht.

395
00:16:09,800 --> 00:16:13,960
Ik merk ook dat ik alleen maar klassieke,
oude instrumenten hoor.

396
00:16:13,960 --> 00:16:17,600
Ja. Ik ben van mening...

397
00:16:17,600 --> 00:16:19,920
En de reden is...

398
00:16:19,920 --> 00:16:22,320
Ik ben ook blij dat de Efteling
zich daar altijd aan heeft gehouden.

399
00:16:22,320 --> 00:16:24,320
Klassieke instrumenten zijn tijdloos.

400
00:16:24,320 --> 00:16:27,120
En wij kunnen nu kijken
naar wat er op de radio is.

401
00:16:27,120 --> 00:16:28,840
Of wat er hip is in filmmuziek.

402
00:16:28,840 --> 00:16:32,320
We kunnen de nieuwste synthesizer
erbij pakken. Of wat dan ook.

403
00:16:32,320 --> 00:16:35,800
En over drie jaar is dat weer uit de mode.

404
00:16:35,800 --> 00:16:39,000
Maar die klassieke muziek die is gewoon tijdloos.

405
00:16:39,280 --> 00:16:42,560
Dat is altijd zo geweest in de Efteling.
En dat zal denk ik ook altijd zo blijven.

406
00:16:42,560 --> 00:16:44,560
En dan moet ik ook zeggen...

407
00:16:44,560 --> 00:16:46,240
Daar ben ik ook heel blij mee...

408
00:16:46,240 --> 00:16:48,280
Dat de Efteling er uiteindelijk voor heeft gekozen...

409
00:16:48,280 --> 00:16:50,280
om toch altijd met het orkest op te nemen.

410
00:16:50,600 --> 00:16:52,720
Als het project zich daarvoor leent.

411
00:16:53,280 --> 00:16:56,120
Nog steeds? Ook in deze AI-tijd?

412
00:16:56,120 --> 00:16:57,920
Ja, nog steeds. Ja, zeker.

413
00:16:57,920 --> 00:17:00,600
Er gaat niks boven een echt orkest...

414
00:17:00,600 --> 00:17:02,600
omdat je de mensen toch voelt ademen.

415
00:17:02,600 --> 00:17:04,600
Dat kan met AI niet.

416
00:17:04,600 --> 00:17:06,600
Ik denk steeds dat het per week beter wordt.

417
00:17:06,600 --> 00:17:10,600
Ja, dat zal wel.
Maar ik denk toch dat je het merkt.

418
00:17:10,600 --> 00:17:12,320
Misschien ook uiteindelijk niet.

419
00:17:12,320 --> 00:17:13,680
Ik hoop het altijd.

420
00:17:13,680 --> 00:17:17,200
Waarschijnlijk wordt live
optreden de unique selling point.

421
00:17:17,960 --> 00:17:21,320
Maar ik weet wel dat je tijdens
opnames met echte orkesten...

422
00:17:21,320 --> 00:17:23,920
gesnuif of geadem hoort.

423
00:17:23,920 --> 00:17:26,520
Of in ieder geval in de frasering hoor je dat mensen doen.

424
00:17:26,520 --> 00:17:28,960
Dat en plus als je bij het orkest zit...

425
00:17:29,960 --> 00:17:32,600
Alles moet klaar zijn als je naar het
orkest gaat. De partituur, alles is klaar.

426
00:17:32,600 --> 00:17:33,760
Toch kun je nog zeggen...

427
00:17:33,760 --> 00:17:36,000
Zullen we dit een beetje meer?
Zullen we dit een beetje minder?

428
00:17:36,000 --> 00:17:38,040
Zullen we dit een beetje luider?
Ik noem maar even iets.

429
00:17:38,280 --> 00:17:40,680
Hoe belangrijk is de muziek bij jou, bij de Efteling?

430
00:17:40,680 --> 00:17:42,560
Heel belangrijk.

431
00:17:42,560 --> 00:17:46,560
Als je aankomt begint al die muziek.

432
00:17:46,560 --> 00:17:49,800
En dan ben je al in een mooie, andere wereld.

433
00:17:49,800 --> 00:17:53,320
Je wordt door de muziek in een droomwereld gebracht.

434
00:17:53,320 --> 00:17:55,200
Ik vind het dus heel operatesk.

435
00:17:55,200 --> 00:17:56,480
Jij hebt het over filmmuziek.

436
00:17:56,480 --> 00:17:59,640
Ik vind het net alsof je in een soort live opera komt.

437
00:17:59,640 --> 00:18:04,960
Elk verhaal wat ze vertellen wordt dus
ondersteund of geholpen door de muziek.

438
00:18:04,960 --> 00:18:08,160
Dus als je Symbolica binnengaat,
wat jij ook hebt geschreven...

439
00:18:08,560 --> 00:18:10,560
Dan ga je die prachtige wereld in.

440
00:18:10,560 --> 00:18:13,360
Met die leuke Pardoes die je naar de koning brengt...

441
00:18:13,360 --> 00:18:15,480
via allerlei u-bakken en ei-bochtjes.

442
00:18:15,480 --> 00:18:19,480
En dan hoor je door de muziek
dat we nu in de Sterrenkamer zijn.

443
00:18:19,480 --> 00:18:21,120
Of we gaan nu naar de vlinders kijken.

444
00:18:21,120 --> 00:18:24,520
Je voelt het, terwijl het je eigenlijk
niet eens zo bewust maakt.

445
00:18:24,520 --> 00:18:27,760
Maar als je daar geen muziek zou hebben,
is het een beetje een droog ritje.

446
00:18:27,760 --> 00:18:29,000
Nee, dat kan niet.

447
00:18:29,000 --> 00:18:32,520
Nee, je moet die muziek hebben,
want de muziek ondersteunt het verhaal.

448
00:18:32,520 --> 00:18:35,040
En in die zin is het net als opera.

449
00:18:35,280 --> 00:18:37,160
Het is theatraal.

450
00:18:37,680 --> 00:18:39,600
Je kan niet zonder die muziek.

451
00:18:39,600 --> 00:18:41,920
Je had het over De zes Dienaren toch?

452
00:18:41,960 --> 00:18:44,000
Het maakt eigenlijk niet uit.

453
00:18:44,000 --> 00:18:47,600
De zes Dienaren. Er is ook een verschil
tussen klassieke muziek die al bestaat...

454
00:18:47,600 --> 00:18:49,080
en muziek die gecomponeerd wordt.

455
00:18:49,080 --> 00:18:50,960
Nee, maar bijvoorbeeld in de paddenstoel.

456
00:18:50,960 --> 00:18:52,960
-De paddenstoel heb ik wel.

457
00:18:54,800 --> 00:19:00,040
En toen zei jij net van,
die heb ik gecomponeerd in 1867.

458
00:19:00,040 --> 00:19:01,440
Ja, dat zei ik. Toen werd ik op m'n vingers getikt.

459
00:19:01,440 --> 00:19:04,880
Want het was 1730 of zo.

460
00:19:05,080 --> 00:19:08,000
Want het is van Bach.
Een menuetje.

461
00:19:08,000 --> 00:19:12,000
Het leuke is dat je altijd op die paddenstoel
gaat zitten om een foto te nemen.

462
00:19:12,240 --> 00:19:13,880
Jij nog steeds?

463
00:19:13,880 --> 00:19:16,440
Ja, ik ook. Altijd gaan we op die paddenstoel zitten.

464
00:19:16,440 --> 00:19:17,240
Allebei?

465
00:19:17,240 --> 00:19:19,480
Ja, om de beurt. En met z'n tweeën.

466
00:19:19,480 --> 00:19:21,280
Ik ben blij dat hij er niet doorheen zakt.

467
00:19:21,280 --> 00:19:23,040
Bijna een sprookje.
Twee lesbiennes op een paddenstoel.

468
00:19:23,040 --> 00:19:25,520
Wat voor muziek zou je erbij bedenken, René?

469
00:19:25,520 --> 00:19:27,240
-Waarbij?
Bij twee lesbiennes op een paddenstoel?

470
00:19:27,240 --> 00:19:31,640
-Ik heb een vrouw, vandaar.
Het leuke is, die kinderen horen dat.

471
00:19:32,040 --> 00:19:34,480
En later... Stel, ze zitten in het Concertgebouw...

472
00:19:34,480 --> 00:19:36,480
En je hoort dat menuet, dan denk je ineens...

473
00:19:36,480 --> 00:19:38,000
Ach, dat ken ik.

474
00:19:38,000 --> 00:19:39,960
Dat is hetzelfde met de Danse Macabre.

475
00:19:39,960 --> 00:19:43,920
Als je hem hoort, denk je niet aan
Saint-Saëns maar aan de Efteling.

476
00:19:43,920 --> 00:19:46,000
Dit was mijn eerste opdracht in 1999.

477
00:19:46,000 --> 00:19:48,160
Want die paddenstoelmuziek
was er natuurlijk al van Bach.

478
00:19:48,400 --> 00:19:50,440
Ik hoor nu die kerstbellen.

479
00:19:50,440 --> 00:19:52,080
Ja, die kerstbellen en zo.

480
00:19:52,080 --> 00:19:53,840
Dat is de kerstversie.

481
00:19:54,160 --> 00:19:56,600
Jij bent gevraagd om deze melodie te gebruiken...

482
00:19:56,600 --> 00:19:58,280
of te vernieuwen. Voor de winter.

483
00:19:58,280 --> 00:19:59,640
Ja, dat was toen in 1999.

484
00:19:59,640 --> 00:20:01,320
En eigenlijk...

485
00:20:02,240 --> 00:20:05,280
Niemand kende mij hier ook.
En ik kende ook nog niemand bij de Efteling.

486
00:20:05,280 --> 00:20:07,280
En ik kreeg van iemand een cd'tje.

487
00:20:07,920 --> 00:20:10,600
Dat was een schijfje vroeger met muziek.

488
00:20:10,600 --> 00:20:14,440
-Maar die komen ook wel weer terug. Eerst 
kwam de lp terug en later de cd.

489
00:20:14,600 --> 00:20:16,360
Maar toen kreeg ik een cd'tje.

490
00:20:16,360 --> 00:20:20,040
En dat menuet moest worden
nagemaakt met die geluidjes erbij.

491
00:20:20,040 --> 00:20:22,520
Dus ik had daar mijn best op gedaan.
En toen liet ik het horen.

492
00:20:22,520 --> 00:20:26,600
En toen zei een collega van diegene
dat ik de verkeerde muziek had gebruikt.

493
00:20:27,800 --> 00:20:29,840
Ik had er best wel wat uren in zitten natuurlijk.

494
00:20:29,840 --> 00:20:33,200
Dus ik had de verkeerde
versie aangeleverd gekregen.

495
00:20:33,200 --> 00:20:36,600
Toen kon ik twee dingen doen.
Ik kon zeggen, jammer...

496
00:20:36,600 --> 00:20:38,080
Maar ik zei, geen probleem...

497
00:20:38,080 --> 00:20:39,880
Over twee dagen heb je de nieuwe versie.

498
00:20:39,880 --> 00:20:43,680
En ik denk weleens dat dat de
reden is dat ik hier nog steeds werk.

499
00:20:43,680 --> 00:20:46,600
-Omdat je ook weer snel kan schakelen.
Het komt altijd goed.

500
00:20:46,600 --> 00:20:48,600
Het moet gewoon altijd goedkomen.

501
00:20:48,600 --> 00:20:50,600
Maar dat was dus de eerste.

502
00:20:50,600 --> 00:20:52,160
En hij zit er nog steeds in.

503
00:20:52,160 --> 00:20:54,600
Weet je wat mijn favoriete stuk van jou is?

504
00:20:54,600 --> 00:20:56,280
De Vliegende Hollander.

505
00:20:56,360 --> 00:20:58,360
Hebben we die hier staan?

506
00:20:58,560 --> 00:21:01,040
Oh, te gek.
-Heerlijk om diskjockey te zijn voor de Efteling.

507
00:21:01,040 --> 00:21:02,600
Dus hier heb je gelijk het gevoel...

508
00:21:02,600 --> 00:21:04,600
dat je op die boot gaat met rum.

509
00:21:04,600 --> 00:21:06,360
He ho, he ho.

510
00:21:06,360 --> 00:21:08,080
Dat is het ding dat zo heen en weer gaat?

511
00:21:08,080 --> 00:21:10,600
Nee, De Vliegende Hollander is in het water.

512
00:21:10,600 --> 00:21:12,600
Door de mist.
-Dat je omhoog gaat en naar beneden.

513
00:21:12,600 --> 00:21:14,040
The Flying Dutchman.

514
00:21:14,040 --> 00:21:16,400
Ik mocht bij de opening zijn,
een dag van tevoren.

515
00:21:16,400 --> 00:21:18,040
Maar dat was een hel de eerste keer.

516
00:21:18,040 --> 00:21:19,520
-Ja, een heftig ding.

517
00:21:19,840 --> 00:21:21,680
Het gaat zo krakend naar boven.

518
00:21:21,680 --> 00:21:23,800
En omdat ik op gewicht ben,
hoopte ik dat ik het zou halen.

519
00:21:23,800 --> 00:21:27,400
Ik zat ook vooraan.
Dan houd ik het in mijn eentje weer tegen.

520
00:21:27,480 --> 00:21:28,760
Ik vind hem ook heel heftig.

521
00:21:28,760 --> 00:21:30,240
Dan gaat hij naar beneden...

522
00:21:30,240 --> 00:21:31,400
maar je wordt niet nat.

523
00:21:31,480 --> 00:21:34,080
Niet echt. Tenzij je een beetje
aan de zijkant zit.

524
00:21:34,360 --> 00:21:36,600
Dit was mijn eerste grote opdracht.
Voor de eerste keer met orkest.

525
00:21:36,600 --> 00:21:38,200
-De paddenstoelen was
toch je eerste opdracht?

526
00:21:38,200 --> 00:21:42,160
Dit was de eerste attractie waarvoor
ik de muziek mocht maken.

527
00:21:42,160 --> 00:21:44,200
Je moet wel helder blijven
anders ga ik je corrigeren.

528
00:21:44,200 --> 00:21:47,240
Lieve René, mag ik je
even feliciteren met dit stuk?

529
00:21:47,240 --> 00:21:49,440
Want dit is zo goed gedaan.

530
00:21:49,440 --> 00:21:51,960
Als je het hebt over piratengevoel...

531
00:21:51,960 --> 00:21:57,160
Maar ook dat dit niet eng is.
Je gaat vrolijk dat enge huis in.

532
00:21:57,160 --> 00:22:01,280
Dan wordt het spannende muziek
 als we erin gaan. Het moet ook spannend zijn.

533
00:22:01,280 --> 00:22:04,520
-Francis, zou je willen dat de mensen iets stiller zijn?

534
00:22:04,520 --> 00:22:07,600
We lopen natuurlijk kakelend
richting De Vliegende Hollander.

535
00:22:07,600 --> 00:22:09,240
Ik vind het heel goed.

536
00:22:09,240 --> 00:22:10,800
Het werkt heel goed.

537
00:22:10,800 --> 00:22:14,240
Het nummer gaat de hele tijd door.

538
00:22:14,440 --> 00:22:15,920
Ik zeg weleens tegen de medewerkers...

539
00:22:15,920 --> 00:22:18,400
worden jullie nou niet gek
 van de hele tijd datzelfde liedje?

540
00:22:18,400 --> 00:22:19,760
Maar die horen het niet meer...

541
00:22:19,760 --> 00:22:20,720
Dat is ook zo geestig.

542
00:22:20,720 --> 00:22:23,360
Op het einde hebben ze 1 seconde rust.

543
00:22:26,400 --> 00:22:28,960
Dan hebben ze 1 seconde adem.
-En dan mogen ze weer.

544
00:22:28,960 --> 00:22:30,600
Het leuke is, dat vind ik zo knap...

545
00:22:30,600 --> 00:22:33,640
Je hoort hem dus in een loop. De hele tijd.

546
00:22:33,640 --> 00:22:36,400
Maar hij verveelt dus niet. Dat vind ik zo knap.

547
00:22:36,400 --> 00:22:38,360
Wat jij misschien leuk vindt, weet ik niet...

548
00:22:38,360 --> 00:22:40,920
Het is natuurlijk niet alleen die ene tune.

549
00:22:40,920 --> 00:22:42,600
Er is heel veel muziek in De Vliegende Hollander.

550
00:22:42,600 --> 00:22:43,360
Wat ik had bedacht...

551
00:22:43,360 --> 00:22:45,360
In de eerste ruimte ligt het
dagboek van Catharina...

552
00:22:45,360 --> 00:22:48,080
de vrouw van
Willem van der Decken,van de kapitein.

553
00:22:48,080 --> 00:22:52,000
In de volgende ruimte ligt
zijn logboek. Zijn scheepslogboek.

554
00:22:52,000 --> 00:22:55,920
Wat ik had bedacht is, dat zij zingt vanuit haar dagboek.

555
00:22:56,080 --> 00:22:58,600
Hij is daar niet.

556
00:22:58,600 --> 00:23:00,480
Zij zingt in gedachte naar hem.

557
00:23:00,600 --> 00:23:04,280
Maar hij reageert daarop vanuit zijn logboek.

558
00:23:04,600 --> 00:23:06,080
Zij zingt...

559
00:23:06,080 --> 00:23:08,600
Willem, waar ben jij al die tijd gebleven?

560
00:23:08,600 --> 00:23:10,600
Hij zegt Catharina, mijn trouwe echtgenote...

561
00:23:10,600 --> 00:23:12,600
Morgen vaar ik uit.

562
00:23:12,600 --> 00:23:15,000
Het lijkt alsof ze naar elkaar praten, om en om...

563
00:23:15,240 --> 00:23:16,440
Maar dat zijn losse verhalen.

564
00:23:16,440 --> 00:23:22,600
In de eerste ruimte hoor je
hoog gezang van Catharina.

565
00:23:22,600 --> 00:23:26,400
En om de hoek hoor je dezelfde
melodie maar met een heel hoge viool.

566
00:23:26,400 --> 00:23:29,240
Het loopt allemaal gelijk aan elkaar.
Je wandelt van het een naar het ander.

567
00:23:29,240 --> 00:23:31,320
Het is geen kermis waar alles
maar door elkaar loopt.

568
00:23:31,480 --> 00:23:35,640
Het is een aaneengeschakelde
soundscape die klopt.

569
00:23:35,760 --> 00:23:39,080
En dan kom je uiteindelijk in de kroeg boven.

570
00:23:39,080 --> 00:23:42,360
En daar is uiteindelijk het raam open
gezet naar het instapdeel...

571
00:23:42,600 --> 00:23:44,600
waar je die kroegmuziek hoort.

572
00:23:44,600 --> 00:23:46,600
Muziek van die drie muzikanten.

573
00:23:46,600 --> 00:23:48,040
Dat loopt weer gelijk met beneden.

574
00:23:48,040 --> 00:23:51,560
Daaronder is een beetje ondersteuning met het orkest,
van wat je daarboven hoort.

575
00:23:51,560 --> 00:23:54,600
Ik heb dat nog nooit gezien.
Ik was altijd nerveus omdat ik die boot in moest.

576
00:23:54,600 --> 00:23:59,240
Eigenlijk zou je er een keer doorheen moeten lopen,
en dan niet de boot instappen.

577
00:23:59,240 --> 00:24:00,320
-Maar dat mag volgens mij wel.

578
00:24:00,320 --> 00:24:02,000
Jawel, maar je hebt toch die spanning...

579
00:24:02,000 --> 00:24:03,320
Houdt die boot me wel?

580
00:24:03,440 --> 00:24:07,160
Ik vind dat die muziek van
Villa Volta bijvoorbeeld...

581
00:24:07,160 --> 00:24:08,600
Dat is van Ruud Bos.

582
00:24:08,600 --> 00:24:10,600
-Villa Volta hebben wij ook.

583
00:24:11,400 --> 00:24:13,080
Dat is mijn andere favoriet.

584
00:24:13,080 --> 00:24:14,960
-Ik maak nog even
De Vliegende Hollander af.

585
00:24:14,960 --> 00:24:16,240
Anders gaat het iets te snel.

586
00:24:16,240 --> 00:24:18,600
Jij zei dat het je eerste attractie-opdracht was.

587
00:24:18,600 --> 00:24:20,600
Dan kan ik me ook voorstellen...

588
00:24:20,600 --> 00:24:24,600
dat je daar best nerveus voor bent.
Om zo'n groot ding te moeten doen.

589
00:24:24,600 --> 00:24:28,600
Kijk zo'n paddenstoel dat zou ik ook kunnen.

590
00:24:28,600 --> 00:24:30,200
Ja, ik denk het ook.

591
00:24:30,200 --> 00:24:32,200
Laten we wel zijn...

592
00:24:32,600 --> 00:24:36,160
Ik had heel goed contact met Karel Willemen.

593
00:24:36,160 --> 00:24:40,600
Dat was toen nog een jonge ontwerper.
Ontwerper van De Vliegende Hollander.

594
00:24:40,600 --> 00:24:44,600
Die had al wat gesprekken gehad met
andere mensen en dat liep op niets uit.

595
00:24:44,600 --> 00:24:46,600
En toen zei iemand,
je moet misschien eens met die René praten.

596
00:24:46,600 --> 00:24:48,600
Die heeft dit nog nooit gedaan.

597
00:24:48,600 --> 00:24:50,000
Ik wist helemaal niks...

598
00:24:50,000 --> 00:24:53,560
Ik kom bij Karel binnen.
Ik zie die hele wand vol ontwerpen.

599
00:24:53,640 --> 00:24:56,040
Ik heb het hart op de tong.

600
00:24:56,040 --> 00:24:58,040
Jezus, ben ik hiervoor...

601
00:24:58,480 --> 00:25:01,560
Hij zegt nou rustig.
Het is nog geen opdracht.

602
00:25:01,560 --> 00:25:03,560
Ja, maar dan gaan we dit
doen en dan moet je dat...

603
00:25:03,760 --> 00:25:05,760
Ik ging helemaal los.

604
00:25:06,600 --> 00:25:08,600
Toen moest het natuurlijk nog langs...

605
00:25:08,600 --> 00:25:10,600
heel veel mensen die
daarover moesten beslissen.

606
00:25:10,600 --> 00:25:14,120
En die zagen dat echt niet zitten.
Absoluut niet.

607
00:25:14,120 --> 00:25:18,040
Want waarom zou je iemand die nog nooit met
een orkest een opname heeft gedaan...

608
00:25:18,040 --> 00:25:19,320
of daarvoor heeft geschreven...

609
00:25:19,320 --> 00:25:20,480
- Hoe oud was je?

610
00:25:21,080 --> 00:25:23,560
Dit was 2005.

611
00:25:23,560 --> 00:25:27,440
-Dat is 20 jaar geleden.
Dus dan was je 39.

612
00:25:27,440 --> 00:25:29,440
Ik ben 59.

613
00:25:29,440 --> 00:25:31,520
En wat kon ik nou laten horen?

614
00:25:31,520 --> 00:25:33,040
Kijk, dit is Within Temptation.

615
00:25:33,040 --> 00:25:35,480
Heb ik ook orkestgeluiden uit de computer...

616
00:25:35,480 --> 00:25:39,680
Ja, dat zag men helemaal niet zitten.

617
00:25:40,040 --> 00:25:43,520
Uiteindelijk is daar heel lang over gepraat...

618
00:25:43,520 --> 00:25:47,320
en toen kreeg ik het verlossende
bericht dat ik het mocht gaat doen.

619
00:25:47,320 --> 00:25:48,680
Maar het is veel te spannend...

620
00:25:48,680 --> 00:25:52,560
want ik had nog nooit echt
iets voor een orkest geschreven.

621
00:25:52,560 --> 00:25:58,000
Ik had er wel hulp bij gehaald
van de orkestrator van het Metropole Orkest...

622
00:25:58,000 --> 00:25:59,200
Sebastian Koller.

623
00:25:59,200 --> 00:26:02,720
Die liet ik komen.
Ik zei, Sebastian, dit heb ik bedacht.

624
00:26:02,720 --> 00:26:04,720
Gaat dit werken?

625
00:26:04,720 --> 00:26:08,560
Had je het logboek ook al bedacht
en het naar elkaar zingen?

626
00:26:08,560 --> 00:26:12,560
Het komt allemaal uit
jouw koker, wat je net vertelde.

627
00:26:12,560 --> 00:26:14,560
De vrouw zingt de kapitein toe.

628
00:26:14,560 --> 00:26:16,560
Het logboek van de kapitein, het dagboek van de vrouw.

629
00:26:16,560 --> 00:26:18,560
Dat heb je allemaal bedacht.

630
00:26:18,560 --> 00:26:20,560
Toen zei de toenmalige
directeur projectontwikkeling...

631
00:26:20,560 --> 00:26:22,560
Die ging daar ook over.

632
00:26:22,560 --> 00:26:25,000
Die zei, dit gaan we toch niet doen.

633
00:26:25,000 --> 00:26:31,000
Wat gaan we nou toch zingen?
We gaan geen musical opvoeren.

634
00:26:31,000 --> 00:26:33,320
-Wat gaan we nou beleven?

635
00:26:33,320 --> 00:26:35,800
Uiteindelijk is het er toch van gekomen.

636
00:26:35,800 --> 00:26:39,640
Toen kwam de allereerste orkestopname
die ik mocht doen in Praag.

637
00:26:39,640 --> 00:26:40,720
-In Praag?

638
00:26:40,720 --> 00:26:42,040
Ja, in Praag.

639
00:26:42,040 --> 00:26:46,560
-Daar zijn de orkesten wat goedkoper, denk ik.
-Goedkoper?

640
00:26:46,560 --> 00:26:48,160
Hoe ga je naar Praag?
Met een trekker?

641
00:26:48,160 --> 00:26:49,720
Dan ga je toch met het vliegtuig?

642
00:26:49,720 --> 00:26:52,000
Maar dan nog, onderaan de streep...

643
00:26:52,000 --> 00:26:54,000
-Schijnt het goedkoper te zijn.

644
00:26:54,200 --> 00:26:56,560
Daar zitten orkesten die
werken zeven dagen per week.

645
00:26:56,560 --> 00:26:58,320
Ze weten niet waarvoor ze opnemen.

646
00:26:58,320 --> 00:26:59,840
Ze horen het nooit meer terug.

647
00:26:59,840 --> 00:27:03,960
-Al die begeleidingsbanden
voor opera die ik heb...

648
00:27:03,960 --> 00:27:05,760
die worden daar ook opgenomen.

649
00:27:05,760 --> 00:27:08,480
Ook filmtracks komen uit Praag.

650
00:27:08,480 --> 00:27:10,200
Ja, en games.

651
00:27:10,320 --> 00:27:12,560
Je ging naar Praag met het hele orkest.

652
00:27:12,560 --> 00:27:14,000
Was de arrangeur er ook bij?

653
00:27:14,000 --> 00:27:16,000
Ja, die had ik meegenomen.
Want wat je krijgt...

654
00:27:16,200 --> 00:27:19,480
Het is nu geen geheim meer dat
ik geen conservatorium opleiding heb genoten.

655
00:27:19,560 --> 00:27:22,120
Maar het eerste wat een
dirigent in de ochtend altijd zegt.

656
00:27:22,120 --> 00:27:24,280
We gaan eerst even door jouw partij heen.

657
00:27:24,280 --> 00:27:25,840
Dus die flapt daar alles open.

658
00:27:25,840 --> 00:27:29,400
Dus die zegt, hoe gaan
we dit doen met deze noot?

659
00:27:29,400 --> 00:27:30,440
Dat gaat toch helemaal niet werken?

660
00:27:30,560 --> 00:27:32,080
Ja, ik had alles gemaakt...

661
00:27:32,080 --> 00:27:35,440
en gehoord natuurlijk.
Met mijn eigen geluiden.

662
00:27:35,440 --> 00:27:36,840
Dit gaat hartstikke goed werken.

663
00:27:36,840 --> 00:27:39,920
Maar dan is het fijn als er iemand
bij is die zegt, dit werkt wel.

664
00:27:39,920 --> 00:27:42,560
Maar ik wilde je toch even een
hart onder de riem steken...

665
00:27:42,560 --> 00:27:44,880
over geen conservatorium hebben.
Ik heb het je net ook al gezegd...

666
00:27:44,880 --> 00:27:48,440
Maar Stravinsky en Verdi hadden
allebei ook geen conservatorium.

667
00:27:48,440 --> 00:27:50,760
Stravinsky en Verdi zijn ook
componisten uit een ver verleden.

668
00:27:50,760 --> 00:27:53,320
Fantastische componisten,
dus het zegt niks.

669
00:27:53,320 --> 00:27:54,560
Ik denk dat de Efteling-podcast luisteraars denken...

670
00:27:54,560 --> 00:27:56,560
Stravinsky, is dat een ijsje?

671
00:27:56,560 --> 00:27:57,960
-Sorry?

672
00:27:58,280 --> 00:28:00,280
Ja, geef me maar Verdi met mayonaise.

673
00:28:00,560 --> 00:28:05,320
Ik denk dat mensen die naar de Efteling-podcast
luisteren meer weten dan jij denkt.

674
00:28:05,320 --> 00:28:06,680
Dat denk ik ook.

675
00:28:06,680 --> 00:28:10,800
In ieder geval, jij hebt toen
in Praag voor het eerst die track neergezet.

676
00:28:11,240 --> 00:28:13,240
Ben je toen ook op een bijzonder moment...

677
00:28:13,240 --> 00:28:16,040
Dan ga je in De Vliegende Hollander met die muziek.

678
00:28:16,040 --> 00:28:17,600
Heb je er ook een speciaal moment van gemaakt?

679
00:28:17,600 --> 00:28:19,800
Of komt dan ook de hele directie
kijken en allemaal kabouters?

680
00:28:20,560 --> 00:28:22,120
Nou, die kabouters...

681
00:28:22,120 --> 00:28:26,320
Die kabouters Francis in dat bos heeft gevonden?

682
00:28:26,560 --> 00:28:28,440
Ik kan me voorstellen dat het echt een moment is.

683
00:28:28,440 --> 00:28:32,080
Ik had er natuurlijk wakker van gelegen.

684
00:28:32,080 --> 00:28:33,120
Want die muziek was af.

685
00:28:33,120 --> 00:28:34,560
En die gingen we mixen in de attractie.

686
00:28:34,560 --> 00:28:38,160
En een projectleider van toen
die zei op een gegeven moment...

687
00:28:38,160 --> 00:28:39,640
Dat was het mooiste compliment.

688
00:28:39,640 --> 00:28:42,240
De muziek werd aangezet in die
opstaphal waar je in de boot zat.

689
00:28:42,240 --> 00:28:44,560
Het is net of die muziek hier altijd heeft geklonken.

690
00:28:44,560 --> 00:28:46,040
-Geweldig.
-Fantastisch.

691
00:28:46,560 --> 00:28:48,560
Maar toen werd de opening een jaar uitgesteld.

692
00:28:48,560 --> 00:28:49,640
Waarom?

693
00:28:49,640 --> 00:28:53,560
Het ritsysteem, daar moest van alles aan gebeuren.

694
00:28:53,560 --> 00:28:54,840
Het was een uniek systeem.

695
00:28:54,840 --> 00:28:56,560
Dat weet ik nog wel.

696
00:28:56,560 --> 00:29:00,560
Maar alles zat er al in.
Alles was gemixt.

697
00:29:00,560 --> 00:29:02,560
Dus daar moesten we een jaartje op wachten.

698
00:29:02,560 --> 00:29:06,320
Maar heb je de muziek ook niet meer gehoord?
Moest je echt een jaar wachten?

699
00:29:06,320 --> 00:29:09,520
Ik moest ook een jaar wachten.
Ik hoefde daar niks mee te doen, ik was klaar.

700
00:29:09,520 --> 00:29:12,120
Kon je niet op een zondagmiddag even stiekem?

701
00:29:12,120 --> 00:29:14,200
Kan je dat bandje dan niet al aanzetten?

702
00:29:14,200 --> 00:29:16,560
Thuis. Als ringtone.

703
00:29:16,560 --> 00:29:17,560
Ja.

704
00:29:18,560 --> 00:29:22,560
Een jaar later.
Dan voel je hoe succesvol het is.

705
00:29:22,560 --> 00:29:24,560
Het draait nu nog steeds.

706
00:29:24,560 --> 00:29:28,560
Jij praat nu zo over de muziek en de beleving.

707
00:29:28,560 --> 00:29:30,560
Leg me nou eens uit.

708
00:29:30,560 --> 00:29:33,200
Wat doet het nou met mij als ik in de natuur loop...

709
00:29:33,200 --> 00:29:35,200
en ik hoor die muziek.

710
00:29:35,200 --> 00:29:39,280
Wat hoop je dan dat het met mensen doet?
Als ze zo door de Efteling lopen.

711
00:29:39,280 --> 00:29:44,160
Ten eerste is het natuurlijk al te gek dat de Efteling,
 in tegenstelling tot andere attractieparken...

712
00:29:44,160 --> 00:29:45,960
zoveel mooie bossen heeft.

713
00:29:45,960 --> 00:29:47,720
Dus het is zoveel natuur.

714
00:29:47,720 --> 00:29:51,760
Ik heb gehoord dat 89%
van het park bos is. Geweldig.

715
00:29:51,760 --> 00:29:55,640
Wij gaan heel vaak een dagje
om lekker te wandelen door het park.

716
00:29:55,640 --> 00:29:58,800
Dan ben je lekker in die bossen.
Dan hoor je dus die muziek.

717
00:29:58,800 --> 00:30:02,000
Het raakt al je zintuigen aan.

718
00:30:02,160 --> 00:30:04,760
Je hebt de natuur wat rust geeft.

719
00:30:04,760 --> 00:30:06,680
De vogeltjes.

720
00:30:06,680 --> 00:30:10,760
Mooie geluiden.
Niet allemaal boef, boef, boef, hard.

721
00:30:10,760 --> 00:30:14,960
Wat ook leuk kan zijn.
Maar in deze setting geeft dat rust.

722
00:30:14,960 --> 00:30:19,720
Voor kleine kinderen zijn
die muziekjes ook lekker rustgevend.

723
00:30:19,720 --> 00:30:24,640
Het geeft zelfs een soort gevoel van
 veiligheid voor een heleboel mensen.

724
00:30:24,640 --> 00:30:26,760
Dat hier niks verandert.

725
00:30:26,760 --> 00:30:31,600
Mensen zijn in deze drukke wereld
waar zoveel narigheid en ellende is.

726
00:30:31,600 --> 00:30:35,200
Hier kom je even in een wereld
waar nooit iets verandert.

727
00:30:35,200 --> 00:30:37,720
Waar altijd alles hetzelfde is.
Waar iedereen vrolijk is.

728
00:30:37,720 --> 00:30:39,760
Waar iedereen gezellig is.

729
00:30:39,760 --> 00:30:41,760
Je irriteert je ook wel eens aan de rijen.

730
00:30:41,760 --> 00:30:42,560
Dat mag ook.

731
00:30:42,560 --> 00:30:47,520
Maar het is een lekker gevoel.
En ik denk dat dat zo aantrekkelijk is.

732
00:30:47,520 --> 00:30:49,360
Want het is niet alleen voor kinderen.

733
00:30:49,360 --> 00:30:50,560
Je ziet oudere mensen...

734
00:30:50,560 --> 00:30:52,560
Wij gaan er gewoon als oude mensen naartoe.

735
00:30:52,560 --> 00:30:54,200
50 plus.

736
00:30:54,400 --> 00:30:56,560
Het raakt je kind-zijn aan.

737
00:30:56,560 --> 00:31:00,560
De verwondering wordt weer
aangejakkerd en dat is heel goed.

738
00:31:00,560 --> 00:31:04,240
Dat je verbeeldingskracht wordt gestimuleerd.

739
00:31:04,240 --> 00:31:05,760
Maar dat komt dan ook door
de verhalen die je dan ziet.

740
00:31:05,760 --> 00:31:09,320
Natuurlijk. De sprookjes. De verhalen.
De nieuwe Kleren van de Keizer bijvoorbeeld...

741
00:31:09,320 --> 00:31:10,800
vind ik een geweldig sprookje.

742
00:31:10,800 --> 00:31:12,560
Daar gaan we het zometeen over hebben.

743
00:31:12,560 --> 00:31:14,560
Ik wil even die Villa Volta erin gooien.

744
00:31:14,560 --> 00:31:17,920
Ik zette hem aan en je wilde gelijk al iets zeggen.

745
00:31:17,920 --> 00:31:19,880
-Ik wil daar wat van zeggen.

746
00:31:19,880 --> 00:31:23,440
Dit is mijn favoriete attractie.

747
00:31:23,440 --> 00:31:27,200
En dat is dat draaiende huis.
Met daarvoor die oude man.

748
00:31:27,200 --> 00:31:29,200
Dat is een Bokkenrijder.

749
00:31:29,200 --> 00:31:30,560
En wat hier nou zo goed aan is...

750
00:31:30,560 --> 00:31:32,200
Dat deed Ruud Bos heel goed...

751
00:31:32,200 --> 00:31:36,560
De Bokkenrijders komen uit
Limburg en Brabant. Dus uit deze buurten.

752
00:31:36,560 --> 00:31:38,560
En wat is hier nou zo goed aan?

753
00:31:38,560 --> 00:31:41,320
De harmonie en de fanfare.

754
00:31:41,320 --> 00:31:42,240
Ze blazen allemaal.

755
00:31:42,240 --> 00:31:44,560
Dus in die muziek zit heel goede blaasmuziek.

756
00:31:44,560 --> 00:31:48,560
Spannend. Alles klopt in die muziek.

757
00:31:48,560 --> 00:31:51,320
En door die muziek werd ik rustig.

758
00:31:51,320 --> 00:31:52,920
-Door deze muziek?

759
00:31:52,920 --> 00:31:53,520
Ja.

760
00:31:53,520 --> 00:31:58,240
Het helpt je door die spanning
heen terwijl je rondjes draait.

761
00:31:58,240 --> 00:31:59,600
Het helpt je door die spanning heen.

762
00:31:59,600 --> 00:32:01,920
Ik zing altijd mee.

763
00:32:01,920 --> 00:32:03,440
De mensen naast me denken altijd...

764
00:32:03,440 --> 00:32:06,560
Is hier iemand uit een gesticht aangekomen?

765
00:32:06,560 --> 00:32:07,960
Ja, die zijn ook welkom.

766
00:32:07,960 --> 00:32:09,080
Die mogen ook.

767
00:32:09,880 --> 00:32:12,320
Het is toch geweldig geschreven.

768
00:32:12,320 --> 00:32:14,800
Ik vind het heerlijk. Maar of je er
 rustiger van wordt dat vraag ik me af.

769
00:32:14,800 --> 00:32:17,800
Het helpt mij mijn spanning verdelen.

770
00:32:17,800 --> 00:32:20,560
Het helpt mij mijn spanning verdelen.
Dat is het eigenlijk.

771
00:32:20,560 --> 00:32:22,560
Dus de muziek helpt je...

772
00:32:22,560 --> 00:32:24,560
ook door het verhaal heen.

773
00:32:24,560 --> 00:32:27,280
En hij gebruikt dus, Ruud Bos...

774
00:32:27,280 --> 00:32:30,040
En dat doe jij dus ook in de verschillende sprookjes...

775
00:32:30,040 --> 00:32:32,000
Je gebruikt de thema's.

776
00:32:32,240 --> 00:32:34,120
Bij Baron 1898...

777
00:32:34,120 --> 00:32:36,240
met die Witte Wieven.

778
00:32:36,240 --> 00:32:37,840
Wat ook een soort ding is...

779
00:32:37,840 --> 00:32:40,560
uit Limburg. En de Kompels...

780
00:32:40,560 --> 00:32:42,560
En dan hoor je allemaal van die soort...

781
00:32:42,560 --> 00:32:44,560
Limburgse klanken.

782
00:32:44,560 --> 00:32:48,560
En de Witte Wieven
dat zijn dan van die gillende wijven.

783
00:32:48,560 --> 00:32:52,760
Dus je beeldt heel goed uit met
de muziek wat we beleven.

784
00:32:52,760 --> 00:32:54,920
We gaan nu naar jouw lievingssprookje.

785
00:32:54,920 --> 00:32:58,560
René, wilde je iets zeggen?
-Ik wilde zeggen...

786
00:32:58,560 --> 00:33:00,560
Bij Baron 1898...

787
00:33:00,560 --> 00:33:04,200
Als ik dan zo'n opdracht krijg.
dan denk ik waar ga ik nou beginnen?

788
00:33:04,560 --> 00:33:06,560
Harmonie of fanfare?

789
00:33:06,560 --> 00:33:10,560
De Wereld van Sindbad. 
Waar moet ik dit nou weer vandaan halen?

790
00:33:10,560 --> 00:33:14,560
En dan ga je toch een beetje
luisteren naar die muziek.

791
00:33:14,560 --> 00:33:17,080
Heel veel mensen uit Limburg
speelden in de tijd van die mijnen...

792
00:33:17,080 --> 00:33:20,400
in fanfares en harmonie orkesten. 

793
00:33:20,520 --> 00:33:26,920
Ik heb begrepen dat als ze in een orkest
zaten dan moesten ze dus 's avonds repeteren.

794
00:33:26,920 --> 00:33:30,200
En dan hoefden ze niet in de nachtploeg.
-Dan deden ze dat expres.

795
00:33:30,200 --> 00:33:32,840
Van de mijnen. De tijd van de mijnen.

796
00:33:32,840 --> 00:33:39,600
Dat mix je dan wel met...
Want ik vind alleen zo'n fanfare in de wachtrij...

797
00:33:39,600 --> 00:33:45,200
vind ik dan weer een beetje karig. Dus dat neem ik dan weer op met een orkest als basis daaronder.

798
00:33:45,200 --> 00:33:47,200
Het is nooit alleen maar dat.

799
00:33:47,200 --> 00:33:53,040
Ik vind het zo leuk dat de elementen van het verhaal
dat je vertelt... Dat hoor je altijd terug in de muziek.

800
00:33:53,040 --> 00:33:59,960
Dus ook bepaalde belletjes of een celesta.
Een celesta is een toetsinstrument.

801
00:33:59,960 --> 00:34:01,280
-Een koffiemerk?

802
00:34:01,280 --> 00:34:04,400
Nee, het is een toetsinstrument 
dat ook bij Harry Potter...

803
00:34:05,720 --> 00:34:07,880
Harry Potter mag niet genoemd
worden als je in de Efteling bent.
-Nee, weet ik wel.

804
00:34:07,880 --> 00:34:16,080
Maar dan herkennen mensen misschien dat geluid.
-Bij een celesta sla je belletjes aan in plaats van snaren.

805
00:34:16,120 --> 00:34:18,120
Dat hele mooie warme belgeluid.

806
00:34:18,120 --> 00:34:21,360
Als je dat hoort, hoor je elfjes. 

807
00:34:21,360 --> 00:34:27,680
Als iemand dan snapt dat hier 
een elfje is, dan hoor je die muziek.

808
00:34:27,680 --> 00:34:30,840
Maar het is hetzelfde...
Hier hoor ik ook echt kabouters.

809
00:34:30,840 --> 00:34:32,720
Ja, dat is een klein klavecimbeltje.

810
00:34:32,720 --> 00:34:36,480
Ja, een klein kaboutertje erachter.
Een baardje. Tien vingertjes.

811
00:34:36,480 --> 00:34:40,480
En je ziet gelijk Anton Pieck
zijn tekeningen voor je.

812
00:34:40,480 --> 00:34:41,720
Ja, dat sowieso.

813
00:34:42,840 --> 00:34:44,320
Vind ik wel.

814
00:34:44,840 --> 00:34:49,680
Kabouters zijn echt het hoogtepunt in mijn leven.
Ik was vroeger heel erg gek op kabouters.

815
00:34:49,680 --> 00:34:53,680
Misschien omdat je zelf een beetje
een kaboutertje bent.

816
00:34:55,680 --> 00:34:57,680
Ik denk het wel, Francis.

817
00:34:57,680 --> 00:34:59,680
Een beetje? Wil je ook een kabouter zijn?

818
00:34:59,680 --> 00:35:02,520
Zonder baard. Dat heb ik ook wel.

819
00:35:04,440 --> 00:35:06,720
We gaan naar De nieuwe Kleren van de Keizer.

820
00:35:06,720 --> 00:35:08,480
Oh, die is leuk. Heb jij die ook gemaakt?

821
00:35:08,480 --> 00:35:10,360
-Dat is jouw lievelingssprookje, toch?

822
00:35:10,360 --> 00:35:13,200
Nou ja, dat vind ik een geweldig sprookje.
-Vertel eens waarom.

823
00:35:13,200 --> 00:35:15,560
We leven nu in De nieuwe Kleren van de Keizer.

824
00:35:15,560 --> 00:35:17,280
Waar gaat De nieuwe Kleren van de Keizer over?

825
00:35:17,280 --> 00:35:20,320
Nou, het gaat over
een keizer die is zo rijk.

826
00:35:20,320 --> 00:35:22,120
En die wil nieuwe kleren.

827
00:35:22,120 --> 00:35:24,480
En dat moeten de mooiste
kleren zijn en de rijkste kleren.

828
00:35:24,480 --> 00:35:26,040
En dan komen er twee kleermakers.

829
00:35:26,040 --> 00:35:28,440
En die zeggen, wij kunnen 
voor u de mooiste dingen maken.

830
00:35:28,440 --> 00:35:30,960
En die gaan dagen zitten naaien en doen.

831
00:35:30,960 --> 00:35:33,120
En dan krijgt hij de nieuwe kleren aan.

832
00:35:33,120 --> 00:35:35,000
En dan komt hij naakt naar buiten.

833
00:35:35,000 --> 00:35:38,000
Maar niemand durft wat te zeggen.
Oh, wat ziet u er schitterend uit.

834
00:35:38,000 --> 00:35:41,080
Behalve een kind.
Die zegt, hé, daar loopt de keizer in zijn blote billen.

835
00:35:41,080 --> 00:35:42,200
Dat is mijn zoontje.

836
00:35:42,200 --> 00:35:44,280
Oh, hij heeft helemaal niets aan.

837
00:35:44,280 --> 00:35:45,640
Dat is mijn zoontje, ja.

838
00:35:45,640 --> 00:35:49,200
Voor een Mars wilde hij wel komen.

839
00:35:49,200 --> 00:35:50,760
Dus dat is niet te duur.

840
00:35:50,760 --> 00:35:53,000
Hoe oud is dat zoontje inmiddels?

841
00:35:53,000 --> 00:35:54,280
Die is nu 22.

842
00:35:54,280 --> 00:35:56,440
En die hoort dit nu en denkt,
ik stuur nog even een rekening.

843
00:35:56,440 --> 00:35:59,560
Ik stuur nog even een tikkie naar papa.
-Nee, maar die is wel gecompenseerd.

844
00:36:00,440 --> 00:36:03,960
Maar we leven nu in zo'n wereld
met De nieuwe Kleren van de Keizer.

845
00:36:03,960 --> 00:36:07,880
We hebben allerlei presidenten die
zichzelf zo geweldig vinden.

846
00:36:07,880 --> 00:36:10,680
Niemand durft te zeggen,
u bent een beetje apart.

847
00:36:10,680 --> 00:36:15,320
Dus dat is eigenlijk dat sprookje.
Behalve een kind, dat is zo puur.

848
00:36:15,320 --> 00:36:19,320
Die kan gewoon ruiterlijk zeggen,
ik zie hem in zijn blootje.

849
00:36:19,640 --> 00:36:22,760
En dat hebben we nodig.
Dat mensen dat zeggen.

850
00:36:22,920 --> 00:36:24,960
Wij zijn toegekomen aan Sprookjespost.

851
00:36:24,960 --> 00:36:25,880
Sprookjespost?

852
00:36:26,120 --> 00:36:30,000
Ja, want sinds we deze podcast hebben,
zijn mensen massaal in de mail geklommen...

853
00:36:30,280 --> 00:36:32,840
Om vragen te stellen over het Sprookjesbos.

854
00:36:32,840 --> 00:36:36,040
En misschien nog meer
geheimen te ontrafelen uit het Sprookjesbos.

855
00:36:36,160 --> 00:36:38,160
Er zijn een aantal brandende
vragen over het Sprookjesbos.

856
00:36:38,440 --> 00:36:40,440
Over met name de muziek.

857
00:36:40,440 --> 00:36:42,440
Dus René, ik ga ze met name aan jou stellen, denk ik.

858
00:36:42,440 --> 00:36:45,160
Waar komt de muziek uit de paddenstoelen vandaan?

859
00:36:45,160 --> 00:36:46,320
Dat heb je eigenlijk al uitgelegd, volgens mij.

860
00:36:46,320 --> 00:36:48,320
Nou, ik weet niet of iedereen weet...

861
00:36:48,440 --> 00:36:51,680
De muziek uit de paddenstoelen
wordt gespeeld door kabouter Riedeltje.

862
00:36:51,800 --> 00:36:55,200
Oh, we gaan even in de Efteling-fantasie.
-Ja, ja.

863
00:36:55,200 --> 00:36:58,560
Waar komt de muziek uit de paddenstoelen vandaan?

864
00:36:58,680 --> 00:37:02,480
Nou, kabouter Riedeltje zit fysiek onderin die boom...

865
00:37:02,480 --> 00:37:04,080
in het Kabouterdorp.

866
00:37:04,480 --> 00:37:06,920
Maar hij zal het niet leuk
vinden dat wij hierom lachen.

867
00:37:06,920 --> 00:37:08,440
Want hij zit hier gewoon vlakbij natuurlijk.

868
00:37:08,440 --> 00:37:10,440
Nee, hij zit onderin de boom in het Kabouterdorp.

869
00:37:10,440 --> 00:37:13,360
Daar kun je hem ook zien.
Daar zit hij te spelen.

870
00:37:13,360 --> 00:37:16,200
En zijn muziek komt door alle paddenstoelen heen.

871
00:37:16,200 --> 00:37:17,520
En krijgt hij ook een Mars per avond?

872
00:37:17,520 --> 00:37:20,440
Nou, ik weet niet wat hij betaald krijgt.

873
00:37:20,440 --> 00:37:22,880
Maken de paddenstoelen 's nachts ook muziek?

874
00:37:22,880 --> 00:37:25,880
En lopen alle paddenstoelen
ook synchroon met elkaar qua muziek?

875
00:37:25,880 --> 00:37:29,560
Dus doet Riedeltje het een beetje
georganiseerd of maakt hij er maar een potje van?

876
00:37:29,560 --> 00:37:34,360
Nee, de muziek van Riedeltje wordt
tegelijk over alle paddenstoelen gespeeld.

877
00:37:34,360 --> 00:37:38,440
Ik ben hier regelmatig 's nachts en dan
loop ik ook weleens door het Sprookjesbos.

878
00:37:38,440 --> 00:37:40,880
Maar kabouters moeten ook slapen...

879
00:37:40,880 --> 00:37:42,080
Dus dan is iedereen stil.

880
00:37:42,080 --> 00:37:45,720
Horen we nog wat krekeltjes.
En dan is het stil.

881
00:37:45,720 --> 00:37:47,560
Dan heeft Riedeltje even rust.

882
00:37:47,760 --> 00:37:49,080
Mag ik daar even op inhaken?

883
00:37:49,080 --> 00:37:51,960
Wij mochten hier filmen 's nachts...

884
00:37:51,960 --> 00:37:54,400
Vanwege de nieuwe attractie
moesten we een film opnemen.

885
00:37:54,400 --> 00:37:55,840
Maar dat was midden in de nacht.

886
00:37:55,840 --> 00:37:59,680
En toen liepen wij dus met z'n
tweeën door een heel stil park.

887
00:37:59,840 --> 00:38:01,920
Dat vond ik wel een beetje spannend.

888
00:38:01,920 --> 00:38:03,720
Ik heb het bij de Streamers ook gehad.

889
00:38:03,720 --> 00:38:06,480
We hadden een concert met de Streamers.

890
00:38:06,480 --> 00:38:08,200
Op een of andere kerstdag, ik weet het niet meer.

891
00:38:08,800 --> 00:38:12,000
Kijk, dat plekje was helemaal verlicht.
Maar dan ging je in je eentje...

892
00:38:12,000 --> 00:38:13,360
Oh, dat was fantastisch.

893
00:38:13,360 --> 00:38:15,480
Heel bijzonder, maar alles was stil.

894
00:38:15,480 --> 00:38:17,240
Is er dan helemaal geen muziek?

895
00:38:17,240 --> 00:38:19,240
Nou, nee.

896
00:38:20,480 --> 00:38:23,320
Als het park dicht gaat,
draait het nog een half uurtje door ofzo.

897
00:38:23,320 --> 00:38:26,480
Nee, ik denk wat langer.
En ik heb nu ook laatst gemerkt...

898
00:38:26,480 --> 00:38:29,680
in de omgeving van het Efteling Grand Hotel.

899
00:38:29,680 --> 00:38:32,840
Daar hebben ze een heel mooi parkje voor aangelegd.

900
00:38:32,840 --> 00:38:34,920
Als je daar als gast nog zou willen zitten...

901
00:38:34,920 --> 00:38:37,840
Dan hoor je zachtjes nog de nieuwe muziek.

902
00:38:37,840 --> 00:38:39,360
-De nieuwe hotelmuziek.

903
00:38:39,360 --> 00:38:42,400
De nieuwe muziek van het Eiland van de vijf Zintuigen.

904
00:38:42,400 --> 00:38:43,480
En die heb jij gemaakt?

905
00:38:43,480 --> 00:38:44,680
Bij De Prinses op de Erwt.

906
00:38:44,680 --> 00:38:46,120
Daar gaan we het zo over hebben.
Ik heb nog een paar vragen.

907
00:38:46,120 --> 00:38:48,480
Is de muziek in het Sprookjesbos altijd hetzelfde?

908
00:38:48,480 --> 00:38:51,200
Of verandert er ook weleens iets?

909
00:38:51,200 --> 00:38:53,320
Met name het Sprookjesbos dan, hè?

910
00:38:53,320 --> 00:38:57,280
In mijn herinnering gaat er nooit iets weg.
Het blijft altijd hetzelfde.

911
00:38:57,280 --> 00:38:58,480
Alleen het wordt natuurlijk wel eens aangevuld.

912
00:38:58,480 --> 00:39:02,120
Maar krijg je de kans om bijvoorbeeld
bij De Indische Waterlelies...

913
00:39:02,680 --> 00:39:04,680
Stel je vervangt dus een stem ofzo...

914
00:39:06,480 --> 00:39:08,480
Hij kwam te laat binnen bij mij.

915
00:39:08,480 --> 00:39:10,480
Heel nare opmerking, eerlijk gezegd.

916
00:39:12,480 --> 00:39:15,680
Nee, daarom werd het op een gegeven moment...

917
00:39:16,120 --> 00:39:18,480
-Ik vind Riedeltje een loser.

918
00:39:18,480 --> 00:39:20,840
Mag ik dat even zeggen?
Om jou even op de kast te krijgen.

919
00:39:20,840 --> 00:39:23,200
Nee, het is heel terecht dat ik ben vervangen.

920
00:39:23,200 --> 00:39:29,120
Maar in ieder geval, daar werd op een gegeven
moment de installatie en de verlichting opgefrist.

921
00:39:29,120 --> 00:39:32,480
En dan mag je ook weer eens gaan
luisteren hoe het ook alweer met de muziek zit.

922
00:39:32,480 --> 00:39:36,240
Toen kwamen we er dus achter dat aan het einde
van het stuk van De Indische Waterlelies...

923
00:39:36,240 --> 00:39:38,480
Door Bert Kaempfert, African Beat.

924
00:39:38,480 --> 00:39:40,840
Daar zat geen einde aan.
Dat was een fade out.

925
00:39:40,840 --> 00:39:44,480
Want vroeger werd dat van een
plaat opgenomen en later op banden gezet.

926
00:39:44,480 --> 00:39:46,480
En toen dachten we, nu we hier toch zijn...

927
00:39:46,480 --> 00:39:48,480
kunnen we eens kijken of we
daar een slotje aan kunnen maken.

928
00:39:48,480 --> 00:39:49,960
Nou, dat slotje hadden we niet.

929
00:39:49,960 --> 00:39:52,120
Maar hij heeft het ooit ook live uitgevoerd.

930
00:39:52,120 --> 00:39:54,120
En daar speelde hij een einde.

931
00:39:54,480 --> 00:39:58,040
Dat hebben we eraf geknipt en er
nog een beetje wat overheen gedaan.

932
00:39:58,200 --> 00:40:00,080
En dan komt Yma Súmac met haar zang.

933
00:40:00,320 --> 00:40:02,480
Dus dat zijn van die kleine dingen.

934
00:40:03,720 --> 00:40:05,520
Ik heb ook nog een leuke muzikale anekdote.

935
00:40:05,520 --> 00:40:07,520
Ik heb in Ahoy gestaan met mijn concert.

936
00:40:07,520 --> 00:40:10,320
En De Indische Waterlelies,
dat is een nummer van mij geworden.

937
00:40:10,320 --> 00:40:13,120
Wat een mooie dag.
En dat begint met De Indische Waterlelies.

938
00:40:13,120 --> 00:40:15,080
En we hadden een gong in Ahoy.

939
00:40:15,080 --> 00:40:16,400
En die gong was heel groot.

940
00:40:16,400 --> 00:40:18,480
Die moesten we gebruiken
voor de Bohemian Rhapsody.

941
00:40:18,480 --> 00:40:21,320
Dat zouden we zingen met een aantal
mensen met een verstandelijke beperking.

942
00:40:21,320 --> 00:40:23,480
Daar hadden we een speciaal plekje voor gemaakt...

943
00:40:23,480 --> 00:40:24,480
wat jullie in de Efteling ook doen.

944
00:40:24,480 --> 00:40:28,480
In ieder geval, we kregen die
gong nergens geplaatst.

945
00:40:28,480 --> 00:40:30,480
Die was steeds te groot en stond in beeld.

946
00:40:30,960 --> 00:40:32,880
Toen zeiden we, zet maar links op het podium.

947
00:40:32,880 --> 00:40:35,600
Dan zien de mensen wel de hele avond die gong.

948
00:40:35,600 --> 00:40:37,920
En aan het einde van de avond
weten ze waar het om gaat.

949
00:40:37,920 --> 00:40:39,920
Om de Bohemian Rhapsody.

950
00:40:39,920 --> 00:40:43,880
Toen zei iemand...
Ik kijk naar mijn collega René...

951
00:40:43,880 --> 00:40:47,320
Iemand zei, weet je dat 
De Indische Waterlelies begint met een gong?

952
00:40:47,320 --> 00:40:48,960
Ik zei, dat is niet waar.

953
00:40:48,960 --> 00:40:52,480
Het was alsof we die gong hadden
bewaard voor De Indische Waterlelies.

954
00:40:52,480 --> 00:40:54,160
En toen klopte alles opeens weer.

955
00:40:54,160 --> 00:40:55,280
-Leuk.

956
00:40:56,800 --> 00:40:58,440
Dit waren de Sprookjespost-vragen.

957
00:40:58,440 --> 00:41:00,440
Heb je zelf nog Sprookjespost-vragen?
Mail ze naar ons en...

958
00:41:00,440 --> 00:41:02,160
misschien behandelen we ze de komende weken.

959
00:41:04,120 --> 00:41:05,680
We gaan het over het componeren hebben.

960
00:41:05,680 --> 00:41:08,360
We gaan even De Prinses op de Erwt luisteren.

961
00:41:21,000 --> 00:41:23,000
Dit is een Vlaamse zangeres.

962
00:41:23,000 --> 00:41:25,640
Dit is Geike Arnaert.

963
00:41:25,640 --> 00:41:29,000
-Ook voor een Mars doet ze het, of niet?
Nee, ik weet het niet.

964
00:41:29,000 --> 00:41:31,000
Ik heb het alleen opgenomen.

965
00:41:31,240 --> 00:41:34,000
Geike Arnaert kennen heel
veel mensen in Nederland...

966
00:41:34,000 --> 00:41:36,160
van het liedje Zoutelande met BLØF.

967
00:41:36,160 --> 00:41:39,760
Geike Arnaert heeft een
fantastische solocarrière in België.

968
00:41:39,760 --> 00:41:42,840
Ze is de zangeres van Hooverphonic.
Heel beroemd in België.

969
00:41:43,920 --> 00:41:46,240
Het bijzondere aan dit verhaal...

970
00:41:46,480 --> 00:41:51,920
was dat Wieteke van Dort heel
veel sprookjes heeft ingesproken.

971
00:41:51,920 --> 00:41:54,760
Ze is nooit vervangen in ieder geval.

972
00:41:54,760 --> 00:41:56,720
Dat hoef je helemaal niet te zeggen, René.

973
00:41:56,720 --> 00:41:58,440
Dat hoef je helemaal niet te zeggen.

974
00:41:58,440 --> 00:42:00,440
Dat had je ook kunnen laten.

975
00:42:00,440 --> 00:42:02,840
Dit kan er toch uit?
-Nee dit gaat er niet uit.

976
00:42:02,840 --> 00:42:05,880
Dan kunnen de luisteraars ook
horen hoe naar mensen kunnen zijn.

977
00:42:05,880 --> 00:42:09,560
Je hebt Riedeltje en dan
heb je toch echt René, hoor.

978
00:42:09,560 --> 00:42:10,520
Dat is een grapje.

979
00:42:10,520 --> 00:42:12,520
-Merkel Riedeltje.

980
00:42:12,880 --> 00:42:14,800
We hebben Riedeltje en ettertje.

981
00:42:19,280 --> 00:42:21,720
Toen kwam De Prinses op de Erwt.

982
00:42:21,720 --> 00:42:23,520
-Prinses op het ettertje.

983
00:42:23,520 --> 00:42:24,880
Prinses op het ettertje.

984
00:42:25,520 --> 00:42:28,760
Maar Wieteke van Dort was net overleden.
Dus toen kwam die vraag.

985
00:42:28,760 --> 00:42:32,800
Zoeken we een nieuwe Wieteke?

986
00:42:32,800 --> 00:42:33,760
Dat kan natuurlijk niet zomaar.

987
00:42:33,760 --> 00:42:35,600
Die alles in de toekomst gaat inspreken.

988
00:42:35,600 --> 00:42:37,600
Of wordt het steeds iemand anders.

989
00:42:38,160 --> 00:42:40,760
Toen zei Sander de Bruijn,
de ontwerper van De Prinses op de Erwt...

990
00:42:40,760 --> 00:42:45,000
Die zei, wat als we voor het eerst
de vertelling laten zingen.

991
00:42:45,440 --> 00:42:46,440
Dat is dus uniek.

992
00:42:46,440 --> 00:42:49,080
Dat was nog nooit gedaan.
Toen werd Geike Arnaert gevraagd.

993
00:42:49,240 --> 00:42:51,360
Dan werd ook niet vergeleken
met wat Wieteke heeft gedaan.
-Slim.

994
00:42:53,080 --> 00:42:54,720
Maar De Prinses op de Erwt, dat is leuk...

995
00:42:54,720 --> 00:42:56,000
Jij bent de huiscomponist.

996
00:42:56,000 --> 00:42:58,800
Ik begreep, dat als je uit het Efteling Grand Hotel loopt...

997
00:42:58,800 --> 00:43:01,640
dan hoor je de muziek
van De Prinses op de Erwt al...

998
00:43:01,840 --> 00:43:03,840
En dat gaat door tot aan de attractie.

999
00:43:03,840 --> 00:43:10,400
Het leuke is, ik wist al dat het hotel en
De Prinses op de Erwt er gingen komen.

1000
00:43:10,400 --> 00:43:16,440
Maar ook Aquanura werd weer gemaakt,
de fonteinshow Aquanura, Efteling Symphonica.

1001
00:43:16,440 --> 00:43:20,600
Daar heb ik het hoofdthema voor geschreven.
Tussen de bekende melodieën door...

1002
00:43:20,600 --> 00:43:25,560
hoor je steeds het hoofdthema.
Ik had bedacht, wat als dit...

1003
00:43:25,560 --> 00:43:29,160
niet het hoofdthema is van de fonteinshow,
maar van het hele gebied...

1004
00:43:29,160 --> 00:43:31,160
 het Eiland van de vijf Zintuigen.

1005
00:43:31,320 --> 00:43:37,160
Later is dus gebleken dat de muziek
uit die show hoorde bij het hotel.

1006
00:43:37,280 --> 00:43:40,400
Wat jij zegt, klopt. Als je in
het Efteling Grand Hotel verblijft...

1007
00:43:40,400 --> 00:43:43,480
mag je via een speciale
ingang het Sprookjesbos in.

1008
00:43:43,960 --> 00:43:47,920
Dan hoor je achter je de orkestversie...

1009
00:43:47,920 --> 00:43:51,520
en wandel je zo het gebied van
De Prinses op de Erwt in...

1010
00:43:51,520 --> 00:43:54,200
  en daar hoor je het met piano en harp.

1011
00:43:54,440 --> 00:43:56,560
Sta je in het midden, dan heb je de orkestbegeleiding.

1012
00:43:56,560 --> 00:43:59,880
Dat loopt allemaal gelijk met elkaar.

1013
00:43:59,880 --> 00:44:01,880
Mooi is het, als je dit verzint.

1014
00:44:01,960 --> 00:44:03,640
Dat gaat natuurlijk niet voor elk sprookje op.

1015
00:44:04,360 --> 00:44:07,080
Dat lukt ook soms niet.
-Nee, soms niet.

1016
00:44:07,080 --> 00:44:11,720
Dit is geen sprookje, maar als ik
mag vertellen over Symbolica...

1017
00:44:11,720 --> 00:44:15,080
Symbolica bestaat uit 13 scènes, 13 ruimtes eigenlijk.

1018
00:44:15,680 --> 00:44:19,040
En de techniek was er helemaal op ingericht...

1019
00:44:19,040 --> 00:44:22,440
dat in iedere scène ieder muziekje werd ingestart.

1020
00:44:22,440 --> 00:44:25,400
Als je naar binnen zou rijden met 
de Fantasievaarder, krijg je hetzelfde muziekje...

1021
00:44:25,400 --> 00:44:27,160
als de volgende en de volgende.

1022
00:44:27,520 --> 00:44:31,680
En toen zei ik, wat nou als we die 13 scènes
allemaal gelijk met elkaar laten lopen?

1023
00:44:31,680 --> 00:44:35,440
Maar als je instapt, klinkt het vrolijk.

1024
00:44:35,440 --> 00:44:37,800
Ga je de hoek om, kom je in het Observatorium.

1025
00:44:37,800 --> 00:44:41,240
Daar klinkt diezelfde muziek, die loopt gelijk.

1026
00:44:41,240 --> 00:44:44,280
Maar daar zijn alle mooie, hoge, vrolijke klanken uit.

1027
00:44:44,280 --> 00:44:48,440
Daar hoor je hele lage koren en hele
lage klanken. Maar het loopt gelijk met elkaar.

1028
00:44:48,440 --> 00:44:51,400
En daarna gaan we naar de balkonscène.

1029
00:44:51,400 --> 00:44:54,520
Daar hoor je het met
 harpjes en een speeldoosje.

1030
00:44:55,400 --> 00:44:58,080
En toen moest ik dat dus uitleggen,
want die techniek was al klaar.

1031
00:44:58,080 --> 00:45:01,640
Toen hadden we daar een meeting over.

1032
00:45:01,640 --> 00:45:05,360
Maar alles is ongelijk.
Het moet allemaal gelijk gaan lopen.

1033
00:45:05,360 --> 00:45:08,720
Toen zei de toenmalige directeur,
wat is dan het verschil?

1034
00:45:08,720 --> 00:45:15,440
In Jip en Janneke-taal zei ik, bij jullie
opstelling hebben we in alle ruimtes...

1035
00:45:15,440 --> 00:45:17,440
orkestjes zitten, muzikanten zitten.

1036
00:45:17,440 --> 00:45:21,440
En dan komt de dirigent 's morgens binnen
om 10 uur. En die tikt af en die zwaait.

1037
00:45:21,440 --> 00:45:25,440
En dan gaat hij naar huis. En binnen
één minuut loopt alles natuurlijk door elkaar.

1038
00:45:25,440 --> 00:45:30,440
Maar in de nieuwe opstelling, het
nieuwe idee, is die dirigent er de hele dag...

1039
00:45:30,440 --> 00:45:32,440
en loopt alles mooi gelijk.

1040
00:45:32,440 --> 00:45:34,440
Dus daar werkt het ook.

1041
00:45:34,600 --> 00:45:36,440
Wat heb je een leuk brein, hè, jij.

1042
00:45:36,760 --> 00:45:39,440
Dankjewel. Ik vind het nu al een top-podcast.

1043
00:45:39,840 --> 00:45:44,440
Dat gaat de luisteraar bepalen, eerlijk gezegd.

1044
00:45:44,440 --> 00:45:47,440
Maar het is fantastisch werk.

1045
00:45:47,440 --> 00:45:49,440
Maar dat geldt natuurlijk ook voor jouw vak.

1046
00:45:49,440 --> 00:45:55,280
Je hebt wel de liederen of de aria's die
je zingt, maar je verzint zelf het verhaal.

1047
00:45:55,280 --> 00:45:57,800
Of met Gregor Bak en Dominic Seldis.

1048
00:45:57,800 --> 00:45:59,840
Dat is ook spannend, die vrijheid die je hebt.

1049
00:45:59,840 --> 00:46:02,880
Maar ik ga even naar de
Sprookjessprokkelaar. Die is ook voor jou.

1050
00:46:05,520 --> 00:46:09,920
Voel je nou een bepaalde Efteling-stijl, 
Francis? Kan je dat uitleggen?

1051
00:46:10,720 --> 00:46:14,520
Ja, de ritmetjes. Dit is een geinige.

1052
00:46:14,520 --> 00:46:16,520
Dit moet een beetje humorvol zijn, begrijp ik.

1053
00:46:16,520 --> 00:46:18,440
Want je hoort plink, plonk, plink, plonk, plink, plink.

1054
00:46:18,440 --> 00:46:21,160
-Ik laat even Doornroosje horen.

1055
00:46:22,440 --> 00:46:26,040
Ja, hier hoor je rustige 
muziek, want ze slaapt.

1056
00:46:26,040 --> 00:46:30,640
Dat hoor je meteen aan het tempo,
dus je kan met tempo heel veel aangeven.

1057
00:46:30,640 --> 00:46:34,440
Dromerig, aan de instrumentatie
hoor je een beetje wat het is.

1058
00:46:34,440 --> 00:46:37,440
Weet je wat het ook is, denk ik?
Mensen hebben heel vaak gevraagd...

1059
00:46:37,440 --> 00:46:40,440
Dan horen ze iets en zeggen ze,
oh ja, dat is typische Efteling-muziek.

1060
00:46:40,440 --> 00:46:45,040
Maar Fata Morgana, die heeft
natuurlijk niks te maken met dit of Carnaval Festival.

1061
00:46:45,040 --> 00:46:48,880
Maar ik denk wel dat alle Efteling-muziek toegankelijk is.

1062
00:46:48,880 --> 00:46:51,040
Je hoeft niet alles mee te kunnen zingen.

1063
00:46:51,040 --> 00:46:53,440
Fata Morgana kunnen heel weinig
mensen helemaal meezingen.

1064
00:46:53,440 --> 00:46:56,720
Maar het is allemaal toegankelijk.

1065
00:46:56,720 --> 00:46:58,840
-Het blijft hangen, je denkt
dat je het ergens van kent.

1066
00:46:59,440 --> 00:47:03,440
Maar je koppelt het natuurlijk ook
aan die hele fijne dag die je hebt.

1067
00:47:03,440 --> 00:47:07,440
Dus je hebt er altijd een fijne associatie bij, bij die muziek.

1068
00:47:07,440 --> 00:47:12,440
En je koppelt het aan wat je ziet.
Dus daarom is het ook echt Efteling-muziek.

1069
00:47:12,440 --> 00:47:16,160
Omdat als je die muziek hoort,
zie je meteen Fata Morgana.

1070
00:47:16,160 --> 00:47:19,440
Niet om flauw te doen, maar het
nummer van Disney, It's a Small World...

1071
00:47:19,440 --> 00:47:21,440
-Een beetje een truttig liedje.

1072
00:47:21,440 --> 00:47:25,440
Dat krijg ik er gewoon niet uit.
-Maar Carnaval Festival heeft dat ook een beetje in zich.

1073
00:47:25,440 --> 00:47:27,640
Hebben we dat ook hier?
Nee, dat hebben we hier niet.

1074
00:47:33,440 --> 00:47:35,440
Het is ook een oorwurm, maar dat
is een beetje gebaseerd op...

1075
00:47:35,440 --> 00:47:39,440
We gaan de wereld langs met iedereen
en dan steeds in een ander gevoel.

1076
00:47:39,440 --> 00:47:44,440
Maar ik vind Carnaval Festival eerlijk
gezegd nog leuker dan It's a Small World.

1077
00:47:45,640 --> 00:47:49,440
Toon Hermans, met Ruud Bos samen.
Toon Hermans neuriede het deuntje...

1078
00:47:49,440 --> 00:47:52,760
en kon het verder niet uitwerken.
En Ruud Bos maakte daar het arrangement van.

1079
00:47:53,120 --> 00:47:55,120
Toon Hermans, dat is ook nog
steeds te horen, dat melodietje.

1080
00:47:55,120 --> 00:47:58,080
Dat wil ik even zeggen.
-Ja, die melodie zit er nog steeds in.

1081
00:47:59,120 --> 00:48:01,440
Sommige dingen zijn voor de eeuwigheid.

1082
00:48:01,440 --> 00:48:03,440
Dat is wel waar, dat is ook zo.

1083
00:48:04,760 --> 00:48:11,440
De muziek ondersteunt,
verbindt en voegt toe eigenlijk.

1084
00:48:11,440 --> 00:48:13,440
Ja, dat is de muziek. Knap dat je dat kunt.

1085
00:48:13,440 --> 00:48:15,440
Maar je doet het niet alleen, neem ik aan?

1086
00:48:15,440 --> 00:48:18,640
Heb je nog kabouters met wie je samenwerkt?

1087
00:48:18,640 --> 00:48:20,440
Ja, we hebben nog kabouters.
Er zitten er een paar in deze ruimte...

1088
00:48:20,440 --> 00:48:22,200
die ook de techniek doen.

1089
00:48:22,200 --> 00:48:24,920
Nee, ik heb een studio met vijf werkplekken.

1090
00:48:24,920 --> 00:48:29,440
En daar zit een collega, Marco Kuypers,
daar werk ik al twintig jaar mee samen.

1091
00:48:29,440 --> 00:48:32,000
Een hele goede componist, maar ook arrangeur.

1092
00:48:32,000 --> 00:48:34,440
Maar ook een collega voor al die
geluidseffecten waar jullie het net over hadden.

1093
00:48:34,440 --> 00:48:36,880
Die alleen maar fulltime die geluidseffecten doet.

1094
00:48:36,880 --> 00:48:39,440
Voor Danse Macabre bijvoorbeeld, de monsterkat.

1095
00:48:39,440 --> 00:48:40,440
Dat is wel een ding natuurlijk.

1096
00:48:40,440 --> 00:48:43,440
Maar ook als je buiten loopt,
ieder geluidje, ieder dingetje.

1097
00:48:43,440 --> 00:48:47,440
En jullie architect, Ronald, die is het snurkje.

1098
00:48:47,440 --> 00:48:50,680
Van het Onnoembare.

1099
00:48:50,680 --> 00:48:55,720
Ronald Donkers, die liep hier
altijd binnen bij de Efteling.

1100
00:48:55,720 --> 00:48:58,200
Ronald Donkers is de architect van alle grote gebouwen.

1101
00:48:58,200 --> 00:49:00,440
En die liep binnen en die had
altijd als gimmick een raar...

1102
00:49:00,440 --> 00:49:02,440
-Snurkje.

1103
00:49:04,440 --> 00:49:06,440
Nog één keer voor de luisteraar.

1104
00:49:06,920 --> 00:49:08,920
Ja, maar dit is hem.

1105
00:49:10,200 --> 00:49:16,440
Maar het is zo leuk om te weten dat hij dat is.
-En dat is omgevormd tot het geluid van de monsterkat.

1106
00:49:16,440 --> 00:49:20,640
Dat kleine katje in Danse Macabre
wordt omgevormd tot een monster.

1107
00:49:21,440 --> 00:49:22,840
Dus dat moet van een...

1108
00:49:23,600 --> 00:49:24,600
Ja, leuk hè.

1109
00:49:24,880 --> 00:49:26,240
En dat wordt dan omgetoverd naar dat geluid.

1110
00:49:26,240 --> 00:49:27,440
Maar het is wel leuk om dit allemaal te weten.

1111
00:49:27,440 --> 00:49:29,440
Want je gaat natuurlijk anders dat Sprookjesbos in.

1112
00:49:29,440 --> 00:49:31,760
Of althans naar de attracties
toe als je dit allemaal weet.

1113
00:49:31,760 --> 00:49:33,440
Wij zijn dan een dagje geweest.

1114
00:49:33,440 --> 00:49:36,440
En dan zetten we daarna altijd
in de auto alle muziek nog aan.

1115
00:49:36,440 --> 00:49:38,440
Want dan blijven we in die sfeer.

1116
00:49:38,440 --> 00:49:39,440
En dan ga je door de McDrive?

1117
00:49:39,440 --> 00:49:40,440
Ja, of...

1118
00:49:40,440 --> 00:49:42,440
Nee, we eten ook altijd op het park.

1119
00:49:42,440 --> 00:49:43,440
Oké.

1120
00:49:43,440 --> 00:49:46,440
Ja, lekker bij dat pannenkoekenhuis ofzo.

1121
00:49:46,440 --> 00:49:47,440
Ja, ja.

1122
00:49:47,440 --> 00:49:50,440
Maar in ieder geval gooien
we altijd die muziek aan.

1123
00:49:50,440 --> 00:49:54,720
En dan heb je één plaat, 
Wonderlijke Efteling Muziek.

1124
00:49:54,720 --> 00:49:56,440
En dan is het allemaal onderverdeeld.

1125
00:49:56,440 --> 00:49:59,120
Dus dan hoor je niet alleen 
Fata Morgana themadingetje...

1126
00:49:59,120 --> 00:50:01,560
maar ook de harem en...Geweldig.

1127
00:50:01,560 --> 00:50:05,480
Ik moet eerlijk zeggen, ik dacht ook als ik...
Ik ga zo meteen naar huis rijden, naar mijn moeder toe.

1128
00:50:05,480 --> 00:50:06,840
Dan moet ik ongeveer anderhalf uur rijden.

1129
00:50:06,840 --> 00:50:08,360
Ik denk dat ik ook lekker
Efteling-muziek ga opzetten.

1130
00:50:08,360 --> 00:50:12,160
Heerlijk. En dan met zo'n mooie dag,
dan ben je toch helemaal vrolijk.

1131
00:50:12,160 --> 00:50:14,880
Dus bedankt hè, René,
voor al die mooie muziek.

1132
00:50:14,880 --> 00:50:17,200
Maar de Sprookjesbibliotheek, daar ben je
natuurlijk ook mee bezig, met muziek.

1133
00:50:17,200 --> 00:50:20,600
Ben ik nog niet mee bezig.
-Wat ga je doen?

1134
00:50:20,600 --> 00:50:23,360
Ja, daar kan ik...
-Daar mag hij niks over zeggen.

1135
00:50:23,360 --> 00:50:26,360
Dat kan ik wel vertellen, maar dan
 moet ik daarna iedereen vermoorden.

1136
00:50:26,760 --> 00:50:29,560
Ik heb het eerste gesprekje pas gehad.

1137
00:50:29,560 --> 00:50:32,480
Want ik moet nog beginnen.
Een eerste gesprekje met Jeroen Verheij.

1138
00:50:32,480 --> 00:50:34,760
-Maar had je gelijk een idee?
Ik had wel meteen een idee...

1139
00:50:34,760 --> 00:50:38,000
want ik heb prachtige tekeningen gezien.

1140
00:50:38,000 --> 00:50:40,520
Ja, Jeroen tekent als een bezetene.
-Ja, precies.

1141
00:50:40,520 --> 00:50:43,400
Dus ik weet wel een beetje hoe of wat.

1142
00:50:43,400 --> 00:50:45,760
Maar ik ben een beetje bang dat jij
gaat vragen wat ik heb gezien.

1143
00:50:45,760 --> 00:50:47,760
-Wat heb je gezien?
Nee, dat mag hij echt niet zeggen.

1144
00:50:47,760 --> 00:50:50,000
Dat mag echt niet.
-Bemoei jij je er even niet mee.

1145
00:50:50,000 --> 00:50:52,400
Nee, maar dat is gewoon zo.
Ik bescherm de Efteling.

1146
00:50:52,400 --> 00:50:55,400
Ik bescherm de Efteling. Dat kan echt niet.

1147
00:50:55,400 --> 00:50:58,400
Francis, ik geloof dat jouw busje staat te wachten.
Als jij nou alvast naar beneden gaat...

1148
00:50:58,400 --> 00:50:59,400
Ja, ik ga zo weer naar André van Duin.

1149
00:50:59,400 --> 00:51:02,400
Ik kan me wel voorstellen dat je dan een idee hebt.

1150
00:51:02,400 --> 00:51:05,400
Is het dan gebaseerd op
iets wat je dan hebt gehoord?

1151
00:51:05,400 --> 00:51:08,400
Of ga je gewoon denken,
Sprookjesbibliotheek, boeken...

1152
00:51:08,400 --> 00:51:11,400
We weten dat er boeken zijn.
Die boeken gaan ook bewegen.

1153
00:51:11,400 --> 00:51:15,400
Je krijgt interactie. Dat weet ik
allemaal van voorgaande afleveringen.

1154
00:51:15,400 --> 00:51:19,400
Laat je je inspireren door,
bij wijze van spreken, muziek?

1155
00:51:19,400 --> 00:51:21,240
Of denk je, dat ga ik doen?

1156
00:51:21,400 --> 00:51:23,400
Normaal gesproken ga je
in gesprek met de ontwerper...

1157
00:51:23,400 --> 00:51:25,400
en dan laat je je inspireren door...

1158
00:51:25,400 --> 00:51:28,400
Ik zal het heel kort houden. Bij Joris en de Draak...

1159
00:51:28,400 --> 00:51:30,280
zei ontwerper Karel Willemen
op een gegeven moment...

1160
00:51:30,280 --> 00:51:33,400
Ik wil muziek. Ik weet niet wat.

1161
00:51:33,400 --> 00:51:36,880
Maar luister eens naar Indiana Jones.

1162
00:51:37,000 --> 00:51:39,400
Luister eens naar Planet of the Apes. Zware drums.

1163
00:51:39,400 --> 00:51:41,400
En luister eens naar de koperblazers in Star Wars.

1164
00:51:41,400 --> 00:51:43,400
-Dat is ook van John Williams, een componist.

1165
00:51:43,400 --> 00:51:45,120
Ja, maar ik wil het alle drie niet.

1166
00:51:45,400 --> 00:51:47,400
Ik wil het alle drie niet.
Maar dat is gewoon input.

1167
00:51:47,400 --> 00:51:49,000
-Geweldig.

1168
00:51:49,920 --> 00:51:52,400
Maar in het geval van de Sprookjesbibliotheek...

1169
00:51:52,400 --> 00:51:55,400
De Sprookjesbibliotheek is de Sprookjesbibliotheek
van de Sprookjessprokkelaar.

1170
00:51:55,400 --> 00:51:58,400
En dat themaatje heb je net al volgens mij...

1171
00:51:58,400 --> 00:52:00,400
De Sprookjessprokkelaar? Ja, dat heb ik hier.

1172
00:52:01,240 --> 00:52:02,400
Ga je daar vanuit?

1173
00:52:02,400 --> 00:52:04,400
Daar ga ik in ieder geval vanuit.

1174
00:52:04,400 --> 00:52:05,880
Dat is toch spectaculair nieuws?

1175
00:52:06,160 --> 00:52:08,920
Ik zeg niet dat het dat letterlijk is.
-Het Jeugdjournaal wordt gek van deze scoop.

1176
00:52:08,920 --> 00:52:10,840
En Looopings al helemaal.

1177
00:52:12,360 --> 00:52:17,360
Ik denk wel dat we een nieuwe hoofdcomponist
gaan zoeken vanaf deze uitzending.

1178
00:52:17,920 --> 00:52:21,360
Cor Bakker als je luistert, grijp je kans.

1179
00:52:21,360 --> 00:52:23,600
Ja, want dan kan hij ook weer mee.

1180
00:52:26,360 --> 00:52:27,360
Tot slot.

1181
00:52:27,360 --> 00:52:29,360
We zijn alweer aan het einde van de aflevering.

1182
00:52:29,360 --> 00:52:31,360
Het gaat weer te snel, Paul.

1183
00:52:31,360 --> 00:52:33,640
Je stelt leuke vragen.
-Dank je wel.

1184
00:52:33,640 --> 00:52:35,360
Ik ben ook niet slecht, hè?

1185
00:52:35,360 --> 00:52:37,080
Alleen als verteller.

1186
00:52:37,360 --> 00:52:39,360
Wij hebben altijd een laatste vraag.

1187
00:52:39,360 --> 00:52:42,360
Het Sprookjesbos is al jarenlang een begrip.

1188
00:52:42,360 --> 00:52:43,360
We gaan allemaal naar het Sprookjesbos.

1189
00:52:43,360 --> 00:52:45,360
Wat mag nooit verdwijnen uit de Efteling?

1190
00:52:45,360 --> 00:52:47,360
De fakir mag nooit weg.

1191
00:52:47,360 --> 00:52:50,920
Of hij moet vernieuwd.
Hij moet misschien opgeschilderd worden.

1192
00:52:52,480 --> 00:52:55,680
Ja, dat mag nooit weg.
Nee, mag nooit weg van mij.

1193
00:52:55,680 --> 00:52:57,360
En moet hij ook niet iets vernieuwd worden?

1194
00:52:57,360 --> 00:53:02,360
Ja, ik wil hem wel meehelpen schilderen, hoor.
Ik wil hem wel meehelpen opfluffen.

1195
00:53:02,360 --> 00:53:04,680
Je moet altijd wachten tot het raampje weer opengaat.

1196
00:53:04,680 --> 00:53:06,360
Dat hij dan toch weer de andere kant heeft gehaald.

1197
00:53:06,360 --> 00:53:09,360
Dat duurt wel een tijdje voordat hij op die mat gaat liggen.
-Ja, maar heerlijk zo. Een mooi rustmoment.

1198
00:53:09,360 --> 00:53:11,360
Ja, hij moet eerst naar de toilet ofzo.

1199
00:53:11,360 --> 00:53:13,360
Het duurt altijd heel lang voordat hij
dan uiteindelijk over komt gevlogen.

1200
00:53:13,360 --> 00:53:15,360
Als kind was ik al ongeduldig.

1201
00:53:15,840 --> 00:53:17,080
Ja, dat weet ik nog wel.

1202
00:53:17,080 --> 00:53:19,240
Ja, je bent ongeduldig.

1203
00:53:19,360 --> 00:53:21,120
Wat mag nooit verdwijnen, René?

1204
00:53:21,120 --> 00:53:24,160
Ik denk sowieso dat het Sprookjesbos
an sich niet mag verdwijnen.

1205
00:53:24,160 --> 00:53:26,360
Want er is heel veel avontuur,
van alles te beleven in die Efteling.

1206
00:53:26,360 --> 00:53:29,360
Maar het Sprookjesbos door,
waar je als kind als eerste...

1207
00:53:29,360 --> 00:53:32,200
als je nog niet in grote attracties kunt of durft...

1208
00:53:32,200 --> 00:53:34,200
je gaat sowieso naar het Sprookjesbos.

1209
00:53:34,200 --> 00:53:37,360
En als je een keertje opa of oma wordt 
of weet ik veel, oom of tante...

1210
00:53:37,360 --> 00:53:39,840
dan neem je toch die kinderen altijd
weer mee naar het Sprookjesbos.

1211
00:53:39,840 --> 00:53:41,960
Dus dat hele Sprookjesbos moet blijven.

1212
00:53:41,960 --> 00:53:44,080
Maar ik heb daarstraks verteld van De magische Klok.

1213
00:53:44,080 --> 00:53:46,360
-Ja, die moet ook nooit weg.
Ja, die moet nooit weg.

1214
00:53:46,360 --> 00:53:48,360
Je mag er maar één kiezen.
-De magische Klok.

1215
00:53:49,360 --> 00:53:51,040
En bij jou?

1216
00:53:51,360 --> 00:53:54,080
Nou, bij mij toch echt De Indische Waterlelies.

1217
00:53:54,080 --> 00:53:54,920
Ach ja, natuurlijk.

1218
00:53:55,160 --> 00:53:57,360
Ik moet wel zeggen, mensen die dit horen, denken...

1219
00:53:57,360 --> 00:53:59,360
God, het kan ook een attractie voor de tandarts zijn.

1220
00:54:00,200 --> 00:54:01,360
Zenuwbehandeling.

1221
00:54:01,360 --> 00:54:03,360
Oh God, daar moet ik morgen naartoe.

1222
00:54:03,360 --> 00:54:04,800
Oké, we gaan allemaal mee.

1223
00:54:04,800 --> 00:54:08,000
Francis, bedankt voor je komst.
Het was heel erg fijn om je weer aan tafel te hebben.

1224
00:54:08,000 --> 00:54:10,960
Jij ook heel erg bedankt, René.
En succes met alles wat je gaat doen.

1225
00:54:11,360 --> 00:54:14,120
En besef jij wel dat jij naast een echte componist...

1226
00:54:14,120 --> 00:54:16,800
Ik heb het steeds het gevoel dat
ik naast Verdi of Stravinsky zit.

1227
00:54:16,800 --> 00:54:18,360
Ja, maar het is gewoon René hoor.

1228
00:54:18,360 --> 00:54:20,360
Ja, maar ik vind het toch bijzonder.

1229
00:54:20,360 --> 00:54:22,360
De bedenker van Riedeltje.

1230
00:54:22,360 --> 00:54:23,640
Bedankt dat ik naast je mocht zitten.

1231
00:54:23,640 --> 00:54:25,040
Het was een grote wederzijdse eer.

1232
00:54:25,040 --> 00:54:26,000
Bedankt voor het luisteren.

1233
00:54:26,000 --> 00:54:28,000
En tot de volgende keer bij de podcast.

1234
00:54:34,000 --> 00:54:37,000
Volgende week ontmoeten we 
hoofdontwerper Sander de Bruijn...

1235
00:54:37,000 --> 00:54:39,000
en neuropsycholoog Margriet Sitskoorn...

1236
00:54:39,240 --> 00:54:44,880
en ontdekken we hoe je brein werkt en Efteling-herinneringen ontstaan.