Waarom zou eigenlijk iedereen een yoga en meditatie
moeten doen?
Omdat het het grootste cadeau is wat je
jezelf kunt geven.
Ik denk wel dat het afhankelijk is van
de vorm die je doet.
Ik heb mensen ontmoet die hadden zichzelf een
beginnende hernia gemediteerd.
Maar hoe kan je dat nou uitleggen aan
mensen die sceptisch zijn of in de weerstand
gaan?
De rust die het je geeft en de
verstilling die het oplevert, die is onbetaalbaar.
Als ik om me heen kijk, en ik
hoef alleen maar in de spiegel te kijken
om te weten dat het waar is, dat
we zo vaak geneigd zijn in het leven
met zoveel prikkels.
Alleen al die mobiele telefoon.
Je bent voortdurend aan het reageren op al
die prikkels, en dat zijn er zoveel.
Dat ik merk dat een regelmatige meditatie-practice
ons leert om in plaats van onbewust te
reageren op al die prikkels, dat we eerst
een moment creëren van verstilling en van rust.
Vanwaaruit je op een hele bewuste manier in
de actie kunt komen.
Vandaag in onze podcast, een van de grootste
yoga- en meditatie-experts van Nederland.
Johan Noorloos, medeoprichter van de Nieuwe Yoga School
in Amsterdam.
En schrijver van meerdere boeken over yoga, meditatie
en levensinzicht.
Mijn favoriete boek is Het Inzicht, met reflecties
en stappen naar innerlijke richting en rust.
Maar Johans leven was niet altijd zen rust
en in balans.
Rond zijn dertigste kreeg hij te maken met
zware persoonlijke confrontaties, die uiteindelijk leiden tot zijn
huidige levenshouding.
Met dagelijkse meditatie en stilte als basis.
Welke praktische tips kan Johan ons geven?
En hoe kunnen meditatie en yoga ook jouw
leven positief veranderen?
Daarover spreek ik vandaag in de Rust in
Je Hoofd podcast met Johan Noorloos.
Dit gaat een heel bijzonder gesprek worden.
Dat voel ik nu al.
Wat fijn dat je er bent, Johan.
Wat fijn, Michael.
Dankjewel voor de uitnodiging.
Jij bent lang op zoek geweest in jouw
leven.
Daar gaan we het over hebben, waar je
naar op zoek was.
Mag ik je vragen, heb je gevonden wat
je zocht?
Ja, dat is een beetje afhankelijk van de
vragen waar je dan ik tegen zegt.
Maar misschien, en dat wil ik heel graag
uitleggen, dat waar ik naar op zoek was,
dat heeft mij gevonden.
Dat heeft jou gevonden?
Ja.
Oké, dat klinkt misschien een beetje cryptisch.
Dat klinkt heel cryptisch, ja.
Waar was je naar op zoek in je
leven?
Ik was op zoek naar rust, naar, ik
denk, deep down een gevoel van vrede.
Er was zoveel onrust, zoveel, ik denk ook,
angst.
De angst om niet goed genoeg te zijn,
om niet gewaardeerd te worden, om tegen te
vallen, teleur te stellen.
Dat begon al heel jong.
En ik denk, de zoektocht ging eigenlijk altijd
over, kan ik mezelf zo, kan ik zodanig
mijn best doen dat ik word gewaardeerd en
dat ik er toe doe?
En dat ik die leegte kan opvullen en
dat ik mag zijn wie ik ben.
Dat was de grote struggle.
Grote levensvragen.
Ja, grote levensvragen.
Je zei dat begon al jong.
Hoe jong was je toen?
Ik denk dat er ergens al heel jong
een dreigend gevoel was dat ik mijn ouders
tevreden wilde stellen, dat ik ze trots wilde
maken.
En in mijn geval was het zo dat
er op jonge leeftijd al heel snel een
vermoeden kwam dat ik homoseksueel was.
Waar ik vandaan kom werd daar niet over
gesproken.
Ik kende het ook helemaal niet.
Ik kende ook niemand om me heen.
Hoe wist je dat dan?
Ja, dat was een gevoel.
Op een gegeven moment kom je op de
middelbare school en dan voel je wel dat
je anders bent.
En ja, ik wist ergens ook dat dat
niet zou passen in ons gezin, in daar
waar ik vandaan kom.
Ik kom uit een christelijk gezin ook.
En dat je bang bent dat je teleurstelt.
Zeker de mensen van wie ik zielsveel hou,
mijn ouders.
Ja, en ik was ook gewoon, ik ben
opgevoed met de Bijbel, dus ik had ook
het gevoel dat dat misschien ook wel echt
zondig zou zijn om daaraan toe te geven.
En als je dan daarmee worstelt en niet
weet wat daarmee te moeten doen, dan wordt
het een geheim.
En dat is verschrikkelijk om op die leeftijd,
überhaupt op welke leeftijd dan ook, rond te
moeten lopen met zo'n geheim.
En dat je weet, als ik daaraan toegeef,
dan zal ik deze mensen teleurstellen.
Dus ik denk in de kern, wat er
gebeurde is dat ik mijn gevoel ben gaan
wantrouwen.
Dat wat ik voel, dat mag niet.
Dat is zondig.
Daarmee stel je mensen teleur.
Dus je moet nooit luisteren naar je gevoel.
In plaats daarvan moet je iets anders doen.
Dat was mijn blauwdruk.
Of dat werd de blauwdruk.
Dus je bent een rol gaan spelen in
je eigen leven.
Zeker.
Dat past wel bij je opleiding, want je
studeerde drama docent, toch?
Dat wilde je worden.
Ja, ja.
En toen werd je leven een drama.
Toen werd het leven een drama.
Ja, dat zeg je goed.
En toen ging het leven jou lesgeven.
Dus eigenlijk is het een mooie cirkel geworden.
Dat zeg je heel mooi.
Ja, dat is ook zo.
Wat heb je allemaal geleerd in de afgelopen
twintig, dertig jaar?
Wauw.
Een lange tijd al.
Ja, een lange tijd, ja.
Wat heb je de afgelopen jaren geleerd?
Ik heb...
Ja, wat een supermooie vraag.
Zo'n grote vraag.
Ik denk dat ik heb...
Om daar gewoon iets uit te pikken wat
nu oppopt.
Ik denk dat wanneer je niet hebt waar
je naar verlangt, dat dat lijden kan creëren.
Dat dat pijnlijk is als je ergens naar
verlangt en je hebt het niet.
Maar wat ik onder andere de afgelopen jaren
heb geleerd, is dat wanneer je alles hebt
waarvan je dacht dat het je gelukkig zou
kunnen maken en je voelt het niet, terwijl
je het wel allemaal hebt, dat dat eigenlijk
nog pijnlijker is.
Want dan word je nog de hoop ontnomen
om te kunnen hopen op een betere toekomst
ofzo.
Kijk, toen ik lange tijd in mijn leven
ongelukkig was door allerlei omstandigheden, zoekend was vanwege
dat wat er niet was, vanwege mijn gezondheid,
lage zelfbeeld, dan kun je nog hopen of
dan kun je het feit dat je je
niet gelukkig voelt, kun je nog wijten aan
de omstandigheden.
Maar toen ik me op een gegeven moment
realiseerde, nu heb je eigenlijk alles waarvan je
ooit dacht dat het je gelukkig zou maken
en toen ik nog steeds de leegte bleef
voelen, dat was eigenlijk heel pijnlijk.
Want ik dacht, goh, ik kan het dus
niet vinden in de wereld buiten mij.
Ik kan het niet vinden in de dingen
die voorbij gaan.
Dus ik zal het op een andere plek
moeten gaan zoeken.
En daar was ik al heel lang mee
bezig.
En dat bracht me ook wel veel in
de zin van rust en meer bewustzijn.
Maar ik denk, heel eerlijk gezegd, was dat
ook nog wel, tot een aantal jaar geleden,
waren dat ook nog wel concepten.
En moet ik eerlijk bekennen dat het ook
nog wat boekenwijsheid was.
Wat me wel heel veel hielp in die
tijd.
Dus daadwerkelijk de moed te hebben om iets
te realiseren.
Ik kan dat wat ik zoek nooit vinden
in de wereld buiten mij en in dat
wat komt en gaat.
Dat bracht me wel op mijn knieën op
een gegeven moment.
Je bent leraar, je noemt jezelf ook leraar,
dat ben je ook.
Je bent volgens mij ook een eeuwige leerling.
Ik herken dat ook heel erg in mezelf.
Want ja, doordat je leert kun je weer
lesgeven.
Dat blijft ook een cirkel.
Je hebt boeken geschreven.
Je hebt ook heel veel boeken gelezen volgens
mij, echt heel veel.
Je hebt heel veel leraren gehad.
Daar wil ik graag straks wel iets van
weten.
Een van je mooiste boeken vind ik het
Inzicht.
Vijf stappen, relatief simpel als je het leest.
En toch weer niet eenvoudig.
En volgens mij in dat boek heb je
geschreven dat je een keer in Azië was.
Ik dacht dat het in Thailand was, op
een strand.
En toen vroeg je aan een leermeester van
jou wat is de zin van het leven?
Wat zei die toen?
Ja, dat je je dromen waar maakt.
En dat leef je het mooiste leven.
Dat hebben we een beetje gemeen.
Want ik stelde die vraag aan Egon, mijn
leraar.
En die zei toen, zoals ik me dat
herinner.
Dat je je het mooiste leven leeft.
En toen las ik dat bij jou in
het boek.
Ja, hij zei dat letterlijk.
Precies hetzelfde.
En wat is dat dan?
Ja, kijk.
Je had het over het leraarschap.
Ik denk dat het leraarschap mij zo past.
Omdat ik defineer het leraarschap als het delen
van dat wat ik zelf ervaar.
En op het moment dat ik dat deel
met anderen, dan geeft mij dat zoveel voldoening.
Het geeft op een bepaalde manier bestaansrecht.
En naarmate ik meer ervaar.
Mijn proces, zoals dat van ons allemaal.
Dat van jou uiteraard ook.
Dat evolueert voortdurend.
Evolueert ook mijn leraarschap.
En ik denk dat ik daarin voel dat
ik betekenisvol kan zijn voor anderen.
En op het moment dat je iets meemaakt
in je leven wat pijnlijk is geweest.
En daar leer je je lessen uit.
Dat is al heel mooi.
Dat je terugkijkt.
En dat je je realiseert.
Ik had het nooit meewillen maken.
Maar omdat ik het heb meegemaakt, heb ik
er ook ontzettend veel van geleerd.
Maar dat het ook betekenisvol kan zijn voor
anderen.
Ja, dat is een...
Dat geeft dubbel voldoening, zou ik bijna willen
zeggen.
En ik denk dat daarin wel...
In het meer esoterisch vocabulair wordt dat dan
dharma genoemd.
Waarom ben je hier eigenlijk?
Waarom ben je hier op deze aarde, tijdelijk?
Is dat ik voel dat ik hier ben
om iets te delen.
Om datgene te delen wat ik leer.
En wat ik meemaak.
En dat geeft me ongelooflijk veel voldoening en
bestaansrecht.
En leef je nu jouw mooiste leven?
Ja.
Heb je dat gevoel?
Ja, mooie vraag.
Want wanneer weet je of je dat leeft?
Wanneer weet je of je dat leeft?
Die vraag wordt me best vaak gesteld.
Wanneer weet je dat dan?
En dan zeg ik, ja, dat voel je
toch?
Als alles goed voelt en er is geen
weerstand, dan is het goed.
Als je niet meer hoeft te zoeken naar
een andere plek of iets anders.
Gewoon dat je op dit moment dat het
goed is, dan is het goed.
Ja, zeker.
Wat ik zelf, ik ben het helemaal met
jou eens.
Tegelijkertijd zou ik zeggen dat, zeker ook als
leraar zijnde, vind ik woordkeuzes, woorden kunnen zo
makkelijk verschillend geïnterpreteerd worden.
En zoals je weet, ik ben yoga-leraar.
Dat is wat ik al heel lang ben.
Meditatie-leraar.
En op de yoga-mat voelt het heel
vaak niet per se goed.
En zijn we eigenlijk bezig om de weerstand
soms heel bewust op te zoeken.
Omdat daar heel veel te leren valt.
Terugkomend op jouw vraag, leef je je mooiste
leven?
Ik denk dat, waar ik heel dankbaar voor
ben, is dat ik mij in mijn leven
nu op een hele andere manier verhoud.
Tot, laten we het even donker noemen.
Tot dat waar ik misschien voorheen afstand van
wilde nemen.
Dat zie ik nu als een heel mooi
decorum.
En als ik je een voorbeeld mag geven
uit een boek wat ik heb gelezen.
Je vertelde net van ik heb veel boeken
gelezen.
Nou, dat hebben we denk ik ook samen
gemeen.
En één boek, sowieso het mooiste boek wat
er ooit is geschreven.
Dat is de Bhagavad Gita.
Je kent het hè.
En de Bhagavad Gita, een van de oudste
boeken ter wereld.
Het is 3600 jaar oud.
Dat schrijft over twee hoofdpersonages.
Het ene personage is de mens.
En het andere personage is God.
Zo laten ze zichzelf zien in het boek.
Het is een fictief boek.
En de mens, Arjuna, moet datgene doen wat
zijn grootste beproeving is.
Waar hij het meest bang voor is.
En hij wordt begeleid in dat proces door
zijn leermeester Krishna.
En nogmaals, Krishna staat voor God.
Arjuna staat voor de mens.
En gedurende dat boek is er een dialoog
tussen deze twee personages.
En het wordt Arjuna duidelijk dat hij datgene
moet doen wat hij het meest spannend vindt.
Dat is zijn dharma.
En hij zag er vreselijk tegen op.
Hij was ongelofelijk gehecht aan de uitkomst.
En op een gegeven moment hebben de adviezen
van Krishna hem zover gekregen dat hij bereid
is om dat te doen wat voor hem
ligt.
En dan kijkt hij nog een keer Krishna
aan.
Hij zegt, ik ga het doen.
Ik ga omarmen dat wat ik het meest
spannend vind.
Alleen heb ik nog een vraag aan jou.
Want als jij God bent, waarom heb je
het dan toegestaan dat ik het zo moeilijk
heb gehad?
Dat had je kunnen voorkomen.
Want jij bent almachtig.
En dat is zo'n mooie vraag.
Ik denk dat het zo'n existentiële levensvraag
is.
Als God bestaat, waarom?
Dubbele punt.
Nou, vul maar in.
Je hoeft alleen maar naar het 8 uur
journaal te kijken.
En dan geeft Krishna het antwoord aan Arjuna
in de vorm van een metafoor van de
maan.
Hij zegt, de maan is prachtig.
Maar de maan kan zichzelf alleen maar ervaren
als het donker is.
Dus donker is voor de maan het mooiste
decorum.
Hij zegt, een donker wateroppervlak is voor de
maan zo'n prachtig decorum.
Want daarin kan de maan zichzelf ervaren.
En licht in het licht is mooi, maar
licht in duisternis is veel stralender.
En dat is wat ik daadwerkelijk nu ervaar
in mijn leven.
Dat ik me op een andere manier ben
gaan leren verhouden tot het donker.
Want ik denk, zolang we mens zijn, zal
er af en toe donker zijn.
Dit is een wereld waarin we, wat ik
net al zei, alles is eindig.
De vorm is eindig.
Maar nu ik het donker echt kan voelen
als een decor voor dat wat ik ten
diepste ben.
Voor dat wat jij ten diepste bent.
En dat is wat mij betreft licht en
liefde.
Dat ervaar ik.
Dus ik ervaar dat wat ik ten diepste
ben in de vorm Johan.
Als dat nog te volgen is.
En dat voelt als, leef je mooiste leven
in het kwadraat.
En dat betekent niet dat alles perfect hoeft
te zijn.
Dat alles comfortabel is of goed voelt.
Maar ik voel dat iets, met een hoofdletter
zou ik dan bijna willen zeggen.
Zichzelf ervaart in de vorm Johan.
We zeggen het aan het einde van de
yoga les altijd, namaste.
Het ligt in mij, herkent het licht in
jou.
En dat was een hele lange tijd een
concept, een boekenwijsheid.
En het wordt nu meer en meer een
ervaring.
Ik voel het.
Voel je jezelf één met alles wat is?
Of één met de goddelijke iets?
Zeker.
En dat ervaar ik, zeker als ik mediteer.
Als ik stil ben.
Voel je het in je ook?
Alsof, laten we zeggen, die goddelijke kracht in
jou zelf zit.
Wat door jou heen stroomt.
Ja, absoluut.
Ik zou bijna willen zeggen, wat ik ervaar
is dat ik dat ben.
En ik ben die goddelijke kracht.
En ik ben Johan.
Ik ben een man die tegenover jou zit.
Deze persoon.
Deze persoon is een vorm die komt en
gaat.
Maar ik heb eigenlijk geleerd om ook ik
te zeggen tegen datgene wat zichzelf ervaart in
de vorm Johan.
Dus ik heb een beetje geleerd om dubbel
te kijken.
Ik ben het allebei.
Ik ben de vorm.
Ik ben de mens.
En ik ben datgene wat de vorm nodig
heeft.
Om te kunnen bestaan in dit leven.
Ja, om zichzelf te kunnen ervaren.
En om zichzelf te manifesteren.
Door de vorm heen.
Je zou kunnen zeggen, je hebt het lampje
wat je in de lamp draait.
Zonder het lampje schijnt er geen licht.
Dus die twee hebben elkaar nodig.
Die twee hebben elkaar nodig.
Als je het simpel uitlegt.
Ja.
En dan is de vorm Michael en de
vorm Johan, die zijn zo waardevol.
Want zonder Michael en Johan kan dat wat
we ten diepste zijn, zichzelf niet ervaren.
Tjetje.
Ja.
En daar heb je jaren naar gezocht.
Ik heb er jaren naar gezocht, Michael.
En ik heb echt alles, ik heb zoveel
dingen gedaan.
Vertel eens, wat heb jij gedaan?
Zoveel extreme.
Ik weet veel.
We zijn elkaar ooit tegengekomen.
Jaren geleden toen jij net de nieuwe yogaschool
was begonnen in Amsterdam.
Dat klopt.
En toen vonden we een mooie conceptie en
ik woonde toen redelijk in de buurt.
En toen kwamen we heel vaak langs.
We gingen heel vaak naar het tein luisteren.
Met de stadsverlichting, de meditaties.
En toen zijn we elkaar wel een beetje
op afstand uit het oog verloren.
Maar ik heb je altijd gevolgd.
Ja.
Ik weet gewoon hoe, niet persoonlijk, maar ik
weet hoe je gestruld hebt van wat je
gedeeld hebt met de wereld.
Ja.
En ik weet dat je altijd maar op
zoek was.
Ja.
Wat heb je allemaal geleerd en van wie?
Dat hele lange proces.
Ja, dat hele lange proces.
Het begon ooit op een yogamat waar ik...
Hoe kwam jij op het idee om aan
yoga te gaan doen?
Dat was niet voor de hand liggend.
Ik was eigenlijk altijd bezig met sport.
Dat was een grote hobby.
Ik woonde net in Amsterdam.
Ik heb een rondje IJsselmeer gedaan.
Ik kom uit Friesland.
Ik heb in Groningen gestudeerd.
In Kampen gestudeerd.
En toen kwam ik in Amsterdam en dat
was een grote droom.
Daar wilde ik graag wonen.
En toen ging alles mis.
Het ging mis met mijn gezondheid.
Ik liep vast.
Ik had het gevoel dat alle wegen doodlopend
waren.
Dat is een heel verdrietig gevoel.
Dat je denkt, ik kan eigenlijk geen kant
meer op.
En ja, vanwege allerlei omstandigheden.
En ik was lid geworden van de sportschool.
Dat was eigenlijk iets wat heel voor de
hand liggend lag.
En daar werd yoga aangeboden.
En yoga was toen...
Het was toen een vooruitstrevende gym.
Want nu is het mainstream geworden, zou je
kunnen zeggen.
Maar dat was toen nog niet het geval.
En ik ben het gaan doen omdat ik
hoopte dat het me zou helpen om met
mijn angsten om te gaan.
En die waren er nogal veel in die
tijd.
Ik had ook door mijn opvoeding geleerd om
te geloven in dat wat je niet kan
zien.
In een christelijk gezin.
Dus ja, daarin kwamen wat mij betreft twee
werelden samen.
In het fysieke aspect.
En ook de esoterische onderlaag.
En ik was ontzettend benieuwd.
Ik weet nog dat ik het in het
begin heel confronterend vond.
Want op een gegeven moment ga je...
Ik had mezelf afgeleerd al heel jong om
te voelen.
Voelen, dat was gewoon eng.
Voelen wat er is, daar ging een soort
dreiging van uit.
Dus ik had al heel jong een soort
knop gevonden waardoor ik mijn gevoel kon uitschakelen.
En ineens vroeg de yoga-les en de
meditatie-practice vroeg mij weer om te voelen.
Dat vond ik ongelooflijk spannend.
Dus ik denk dat in de eerste instantie
dat dat de grootste les was.
Dat ik me realiseerde, gevoel wil gevoeld worden
en niet begrepen.
Ik denk dat ik daarvoor dat gevoel altijd
aan de mind gaf.
Dat ik het ging analyseren, dat ik het
ging ontleden.
Dat ik...
Ja, we zijn...
Ik was echt een wandelend hoofd.
Verloren in de mind.
En yoga heeft me geleerd en meditatie heeft
me geleerd om mijn lichaam in te zetten.
Om gevoel...
Ja, er te mogen laten zijn.
Deden veel mannen toen met jou mee met
die yoga-les?
Het was denk ik overwegend...
Werd het door vrouwen beoefend.
Ja, toen de tijd.
En zeker in de opleiding.
Want later ben ik mensen gaan opleiden tot
yoga-leraar.
Eigenlijk al redelijk snel daarna.
En dat waren zeker over het algemeen vrouwen.
Nu zie ik gelukkig dat steeds meer mannen
ook de weg vinden naar de yogamat.
Zowel in de lessen als ook in de
opleidingen.
Dus ja...
En ik snap het ook wel.
Ik denk dat een gevoelswereld ook in eerste
instantie...
Vrouwenkeurig misschien.
Ja, vrouwen wat meer aanspreekt of wat laagdrempeliger
is wellicht.
Is er vanuit mannen nog steeds heel veel
weerstand op yoga en meditatie?
Ik geloof zelf...
Ja, ik ervaar zelf dat die weerstand of
die hobbel, de drempel, steeds lager wordt.
Of zo misschien in Amsterdam wat makkelijker zijn
dan in kampen.
Wellicht wel hoor.
Wellicht is die bubbel in Amsterdam net iets
anders.
Maar wat we nu onder andere doen ook
al...
We zijn in 2016 begonnen.
Is dat we militairen opleiden om tot als
yoga-leraar te kunnen werken.
Dus het is niet dat we de militairen
alleen yoga-les geven.
Maar ze worden yoga-leraar.
Dat is natuurlijk zo bijzonder.
Dat is natuurlijk een wereld die overwegend...
Het zijn overwegend meer mannen dan vrouwen.
En dat het daar nu ook zo wordt
omarmd.
Er worden op alle kazernes in Nederland yoga
aangeboden door deze opgeleide militairen.
Dat is natuurlijk ook iets wat ik...
Wat we denk ik allebei een jaar of
twintig geleden nooit hadden kunnen bedenken, toch?
Nee.
Dus er is wel echt iets in beweging.
Hoe wordt dat ervaren?
Ik kan me niet voorstellen in zo'n
kazerne waar toch heel veel mannelijkheid is.
Hoewel dat ook wat minder is geworden in
de afgelopen jaren, denk ik.
Maar dan komen die gasten daar.
Die gaan het leger in om te vechten
straks misschien wel echt.
En dan kom jij en zeg je ga
eens lekker op die yogamat zitten.
Laat het maar even.
Hoe gaat dat in de praktijk?
Nou, niet anders dan...
Wordt er gelachen?
Oh ja, zeker ook.
In het begin?
Ja, nou op die manier.
Ik denk dat het...
Nee, in dat opzicht wordt het heel serieus
benaderd.
Waar ik ook heel blij mee ben.
Ik pas de opleiding op geen enkele manier
aan vergeleken bij hoe ik dat naar andere
studenten doe.
Het gaat heel erg over de mentale veerkracht
ook.
En ik denk het voorbeeld wat ik net
noemde dat het helemaal oké is om gevoel
toe te laten.
Dat gevoel gevoeld mag worden.
En dat er vanuit kwetsbaarheid ook een enorme
kracht kan uitgaan.
Ik denk dat dat hele mooie lessen zijn.
Bijvoorbeeld een keer zei iemand ik had me
nog nooit gerealiseerd zei op een gegeven moment
een student dat ik mijn gedachten niet ben.
Ik heb me mijn hele leven lang geïdentificeerd
met mijn gedachten.
Ik was mijn mind.
En ik realiseer mij nu dat ik dat
niet ben.
En dat ik daarnaar kan kijken.
Toen zei deze persoon op een gegeven moment
dat vond ik ook zo ontroerend.
Hij zei als ik had geweten waar deze
opleiding over zou gaan dan was ik nooit
begonnen.
En toen zei hij achter de comma en
gelukkig wist ik het niet.
Dat vond ik zo mooi omdat het kan
zo confronterend zijn dit proces waarin je datgene
tegenkomt wat je misschien je hele leven lang
al buiten de deur hebt willen houden waar
je misschien niet naartoe wilde wat te spannend
was om aandacht te geven.
Ja, en dan gebeurt dat.
En dan kun je eigenlijk niet meer terug.
Je kunt niet meer doen alsof je niet
bewust was.
Maar als je het eenmaal weet dan kan
je het niet meer ontweten.
Ja, in het Engels zeggen ze ignorance is
a blessing.
Dat snap ik ook heel goed.
Ook als je naar Oosterse vechtsporter kijkt beginnen
ze natuurlijk vanuit meditatie, vanuit yoga om eerst
die mind stil te krijgen.
Om die optimale focus te kunnen krijgen.
Dus ik denk zeker bij special forces als
je naar die niveaus gaat die kan je
niet zonder.
Dat is heel treffend dat wordt ook zo
gezien als een enorme meerwaarde.
Het vermogen om in het moment te zijn
om vanuit het moment datgene waar te nemen
wat komt en gaat.
En die concentratie die focus die is super
waardevol.
Je geeft les aan veel mensen als yoga
en meditatie leren.
Volgens mij ben je er echt heel goed
in.
Want het is altijd heel fijn om in
jou te luisteren.
Hoor je dat vaak ook van mensen?
Het is gewoon fijn om in jou te
luisteren.
Cindy zegt dat ook altijd.
Er zijn een paar mensen die hebben zo
'n mooie stem en luisteren naar een video
van jou en zeggen ah zo mooi.
Wat lief.
En ik denk ook dat er een bepaalde
trilling in een stem kan zitten die een
bepaalde boodschap overbringt, denk ik.
Wat leer je mensen?
Wat leer je jouw studenten, laat ik het
zo zeggen?
Nou sowieso probeer ik altijd te benadrukken dat
ik de wijsheid of de waarheid niet in
pacht heb.
Ik probeer, zoals Boeddha heel mooi zegt, de
vinger die naar de maan wijst is niet
de maan zelf.
De vinger is een wegwijzer.
Dus ik probeer een wegwijzer te zijn.
En ik probeer het altijd te delen vanuit
een geleefde werkelijkheid.
Dat evolueert ook wel, wat ik al zei.
Dus dat is ook wel veranderd de afgelopen
jaren.
Maar wat ik nou misschien om daar ook
een voorbeeld in te geven, wat op dit
moment eigenlijk altijd terugkomt in al mijn lessen,
in al mijn trainingen omdat het zo op
dit moment zo'n geleefde werkelijkheid is, is
dat ik mensen ten eerste leer, is dat
wanneer jij in het moment bent, of dat
nou in een intense finesse les is, of
in een hele zachte yin les of in
een begeleide meditatie waarbij je gewoon zit of
ligt, is dat ik mensen allereerst vaak uitnodig
om waar te nemen dat wat komt en
gaat.
Dat je de mind kunt waarnemen, dat je
emoties in het lichaam kan waarnemen, wat dan
ook.
En dat Buddha zo mooi heeft verteld dat
alles wat we kunnen waarnemen dat dat komt
en gaat.
Dus als je de gedachte opmerkt die er
nu is dan merk je dat de gedachte
zich dat de gedachte al plaats maakt voor
een volgende gedachte en dat gaat continu door.
En dat ik mensen dat eerst laat ervaren
van hey, er is dus blijkbaar in jou
iets wat daarnaar kan kijken.
En op het moment dat mensen zich daar
bewust van zijn in de lessen dan is
de vervolgvraag eigenlijk als er iets in jou
kan kijken naar dat wat komt en gaat
dan moet er iets zijn wat niet komt
en gaat.
Want iets is zich bewust van datgene wat
komt en gaat.
Dus dan is de vraag die wat mij
betreft dan zo mooi overeind blijft staan wie
kijkt er dan?
Wat in jou kan er kijken naar alles
wat komt en gaat?
En misschien nog de vraag die daar dan
nog achter staat is dus de vraag wie
ben je dan?
Als je niet bent dat wat komt en
gaat.
Wat ben je dan?
Dat zijn zulke mooie zelfonderzoeken en ik benadruk
ook altijd en dat wil ik ook heel
graag hier halen naar jou toe, is dat
ik denk dat je het antwoord op die
vraag niet kunt bedenken.
Want dan stel je hem weer aan de
mind en de mind die kan er vaak
geen chocola van maken.
Maar kun je het wel weten denk je?
Ja, ik denk dat je het kunt voelen.
Ik voel het.
Ja dus je voelt het.
Ik zeg altijd er is een soort alweten
maar dan ga je er alweer over nadenken.
Snap je?
Het is zo moeilijk om uit te leggen.
Je kunt het alleen maar ervaren eigenlijk.
Kijk ik denk wat wel heel mooi is
en dat doe jij ook prachtig is dat
je context kunt geven.
Ik denk dat het creëren van context een
heel groot cadeau is voor mensen.
Dus alleen al om dit in woorden te
kunnen vatten dat mensen het kunnen voelen als
een uitnodiging Ja, ik kan inderdaad ergens naar
kijken.
Ik ben niet die mind.
Ik ben niet mijn emoties.
Ik kan er naar kijken.
En dat ik mensen daar dan ook toe
uitnodig van probeer jezelf niet te dwingen om
een antwoord te geven op de vraag maar
het is al zo ongelooflijk waardevol dat je
je bewust bent van de vraag.
En ik denk hoe het voor mij hoe
ik het voel als ik nu mediteer wat
ik dagelijks doe en wat ik vroeger deed
ik dat met een bepaalde discipline en eerlijk
gezegd ook met een bepaalde ambitie dat moet
ik ook wel zeggen dat ik dacht van
het werden nog net geen wedstrijdjes stilzitten kan
ik het een uur vol houden zonder te
bewegen.
Maar die discipline heeft een enorme waarde maar
nu heeft dat wel plaatsgemaakt voor een verlangen
bijna dat ik echt voel van wow ik
voel dat ik weer even een uur wil
zitten en dan noem ik het je kan
het zeker mediteren noemen want dat is het
in de kern ook maar het voelt bijna
nu meer als een uur beschikbaar zijn voor
dat wat zichzelf wil ervaren in mij en
daar sta ik dan open voor en dan
tot mijn verbazing zit ik dan een uur
zonder dat ik überhaupt ergens nog mijn best
voor doe en dat kunnen er ook twee
uur zijn en waar zit je dan?
heb je op een vaste plek?
ja ik heb een stoel in huis dat
is een ongelooflijk fijne stoel het is echt
mijn meditatiestoel ik zou dat ook nog steeds
wel op een kussentje kunnen of op een
blok maar mijn ervaring is dat het fijn
is als het lichaam ook een beetje kan
ontspannen dat ik niet per se mijn best
hoef te doen om mijn rug te rechten
en in een kleermaker zitten maar waarom leren
we dat in het begin dan wel?
dat moeilijke zitten, dat je pijn krijgt en
recht op is dat om mij af te
leiden dat ik continu bezig ben met hoe
het moet zitten dat er geen andere gedachten
kan zijn?
ik vond dat moeilijk ik ook, absoluut en
ik moet je zeggen dat ik ook daarin
wel ook over ambitie gesproken dat ik wel
de ambitie voelde de gehechtheid om daar in
zo zo recht op mogelijk te zitten bij
wijze van spreken als een boeddha op een
mat terwijl waarschijnlijk boeddha nooit zo heeft gezeten
onder die boom dat weten we natuurlijk helemaal
niet maar ja, ik heb mensen ontmoet Michael
die heel lang mediteerden en die na bijvoorbeeld
een meditatieretrette van 10 dagen dat deden ze
ook heel vaak de bekende Vipassana meditatie dat
mensen soms lineair door konden naar de fysiotherapeut
die hadden zichzelf een beginnende hernia gemediteerd of
een knieblessure omdat je de hele tijd dacht
ik voel ergens pijn maar ik moet het
waarnemen ik mag oefenen om het label eraf
te halen en het gewoon waar te nemen
voor dat wat het is, want alles komt
en gaat en dan is er sprake van
een enorme blessurepijn dus dat is natuurlijk ongelofelijk
jammer dat je jezelf kunt blesseren op een
yoga mat of op een meditatiekussen dus het
is mijn ervaring om het lichaam in een
positie te brengen dat er enige vorm van
comfort is dat ik kan ontspannen maar het
is anders dan chillen absoluut het is wel
een echt verschil ik zou zeggen bij het
chillen zak je onder je denken uit en
als ik mediteer stijg ik er boven uit
mooi het gaat altijd over bewust zijn dat
je je bewust bent van de gedachten van
de emotie van de sensatie en daarna leert
kijken en dan is er zoveel alertheid en
ik denk nogmaals bij chillen wat fantastisch is
een zakje er meer onderuit daar geen oordeel
over in tegendeel maar als je les geeft
op de school dan leer je ook nog
wel in die pose zitten en dan stil
zijn niet te lang dan zou ik het
absoluut niet te lang doen en dan heeft
het een waarde om de practice de houdingen
te beginnen om heel even te zitten en
dan heeft het voor de wervelkolom een waarde
om je rug wat te richten maar dan
is juist die yoga heel goed om weer
te zorgen dat alles weer soepel blijft die
combinatie is belangrijk ik zeg niks moet maar
waarom zou eigenlijk iedereen aan yoga en meditatie
moeten doen omdat het het grootste cadeau is
wat je jezelf kunt geven maar zeg dat
nou eens ik heb vrienden in Kampen in
Kampen?
en die moet ik dan uitleggen dat Johan
bij mij was en die heeft mij echt
van overtuigd dat dit het grootste cadeau is
wat je jezelf kan geven en dan kijken
die gasten me aan en zeggen ze nou
doe me een biertje of we gaan lekker
zeilen dat is niks voor ons en ik
heb ook succesvolle ondernemers vrienden die inmiddels wel
om zijn die zelfs op kantoor een stilte
ruimte hebben gemaakt ook voor hun personeel dat
ze af en toe uit de gekkigheid van
de dag in zo'n ruimte kunnen gaan
zitten en die die zijn wel aan yoga
begonnen dat ik denk van ik vind het
ook heel mooi om te zien en niet
dat het moet wat jij zegt ik denk
dat je gelijk hebt het is een cadeau
voor jezelf maar hoe kan je dat nou
uitleggen aan mensen die sceptisch zijn of in
de weerstand gaan je vraag is prachtig ik
voel een klein beetje druk op mijn schouders
om daar natuurlijk een heel mooi volledig antwoord
op te geven praktisch confronterend ja of is
het niet voor iedereen absoluut wel ik denk
wel dat het afhankelijk is van de vorm
die je doet ik vertelde je net heel
even iets over mijn ouders die zijn godzijdank
zijn mijn ouders nog ze zijn fysiek fragieler
geworden dus zij zouden een vorm hebben mensen
in de leeftijd van mijn ouders een andere
vorm moeten kiezen dan iemand die bijvoorbeeld wat
jonger is maar de vormen zijn zo uiteenlopend
dat er voor iedereen een vorm is die
dienend is en ondersteunend voelt als ik mag
proberen om een poging te geven op die
mooie vraag van jou dan zou ik denken
dat op het moment dat je yoga beoefent
en mediteert en nogmaals wel in de vorm
die dienend is bij het lichaam wat je
hebt op dat moment en of je beginnend
bent of misschien ook wat meer gevorderd bent
is dat de rust die het je geeft
en de verstilling die het oplevert die is
onbetaalbaar en ik denk wat als ik om
me heen kijk en ik hoef alleen maar
in de spiegel te kijken om te weten
dat het waar is dat we zo vaak
geneigd zijn in het leven met zoveel prikkels
alleen al die mobiele telefoon wat ik gewoon
echt een eigenlijk een verschrikkelijke uitvinding vind ik
heb er zelf uiteraard ook een maar die
telefoon eist van mij, van jou wellicht ook
dat je voortdurend aan moet staan je bent
voortdurend aan het reageren op al die prikkels
en dat zijn er zoveel dat ik merk
dat een regelmatige meditatie practice of een yoga
practice wat mij betreft ook hetzelfde is yoga
is meditatie en beweging dat het ons leert
om in plaats van onbewust te reageren op
al die prikkels dat we eerst een moment
creëren van verstilling en van rust van waaruit
je op een hele bewuste manier in de
actie kunt komen en de actie de bewuste
actie is zo anders dan een onbewuste reactie
dus de beoefening van meditatie maakt je vele
malen arbeidsproductiever, als je dat tenminste al zou
willen, alles wat je doet wordt efficiënter, alles
wat je doet wordt effectiever en vele malen
creatiever en op het moment dat je daaraan
proeft en dat je dat voelt dan is
het ondenkbaar dat het niet meer in je
leven is mensen zeggen weleens, ik heb geen
tijd om te mediteren, ik heb het heel
erg druk iemand die dat zegt die zou
het dan zeker moeten doen, maar het maakt
je niet passief dat is denk ik ook
een vooroordeel mediteren en yoga maakt je uiterst
actief en uiterst productief, maar dan wel vanuit
een verstilt punt vanuit een gevoel vanuit ja
vanuit liefde en niet vanuit nou ja het
leven als een dat je voortdurend alleen maar
aan moet staan, met alle gevolgen van die
er zijn zoveel mensen die daarin hun grenzen
overgaan en dat is ook wat ik zoveel
zie bij ons in de nieuwe yogaschool dat
mensen binnenkomen met een burn-out of burn
-out burn-outachtige klachten dus ja een meditatie
geïntegreerd in het leven dat is wat ik
iedereen zou gunnen ik moet ineens denken aan
ik deed een sketch in mijn theaterprogramma dat
is een soort hype ontstaan in de laatste
jaren ook dat we gaan bijvoorbeeld naar de
yogaschool we gaan naar de yoga les en
dan zijn we helemaal zen en helemaal lief
en licht in liefde en alles en ik
zeg altijd dan stapt zo'n yoga meisje
je voelt hem al die stapt in Amsterdam
de deur uit, stapt op de fiets en
bij het eerste de beste stoplicht is het
klootzak, trut en gaat ze weer helemaal in
de stressmodus als sketch om dat aan te
geven het is een levenswijze absoluut het is
ook de oefening natuurlijk maar het is een
manier van leven niet alleen die paar minuutjes
die les volgen maar daarna ook hoe je
omgaat met alles het is een levenskunst ik
zeg dat zelf heel vaak ook het is
een beetje het kleeft een beetje aan de
nieuwe yogaschool omdat we het daar veel al
benoemen dat de yoga les eigenlijk pas echt
begint als je de mat afstapt of dat
de meditatie pas begint als je dat kussentje
afstapt en dat dan te kunnen integreren in
het leven daar buiten dat is zo ongelooflijk
waardevol dus de yogaschool of de meditatieschool dat
is een oefenplek en dat wat je daar
oefent dat te kunnen integreren in het leven
daar buiten dat is de mooiste practice dus
ja je daarvan bewust te zijn en dat
te benoemen dat vind ik zo belangrijk en
als je weer behoefte hebt om te oefenen
dan kom je weer terug als mensen aan
mij vragen wat is je mooiste houding of
je lievelingshouding dan zou ik altijd zeggen dat
is het leven zelf dat is de mooiste
asana ja wat zijn nou echt de praktische
voordelen als je dit gaat beoefenen als je
die stilte momenten neemt voor jezelf wat levert
dat je op in je dagelijks leven nou
ik denk sowieso rust en en het ge
ja de hoe het me dagelijks helpt is
dat ik mijn keuzes op een andere manier
maak dan hoe ik dat voorheen deed ik
merk dat ik nu vanuit een verstilling kan
je dat verstillen uitleggen wat bedoel je daarmee
nou ik bedoel daarmee dat ik niet meer
in die mind woon de monkey mind zoals
het vaak wordt benoemd dat je jezelf verliest
in gedachten in verhalen dat kan ik me
nog zo goed herinneren dat ik ik was
ja ik was een soort wandelend verhaal weet
je wel voortdurend vereenzelvigd met ja met gedachten
en met emoties die daar natuurlijk ook heel
erg bij horen en op het moment dat
ik me nu daar zo veel meer bewust
van ben dat ik daarna kan kijken dat
ik dat dus niet ben dat ik kan
zien hoe het voortdurend komt en gaat ja
dan komt er een soort ruimte een soort
stille ruimte waarin ik totaal aanwezig ben waarin
ik bewust aanwezig ben en vandaar uit alleen
al te voelen dat je heel bewust misschien
wel hele andere keuzes maakt dan hoe ik
dat misschien voorheen gedaan zou hebben dat alleen
al genereert zoveel meer levenskwaliteit zit die stilte
in je hoofd dan of in jou in
het joham zijn ja zeker ook wel in
mijn hoofd maar ik denk in mijn hele
zijn je bent de stilte ja kan je
kiezen voor die stilte want je kan niet
altijd in die stilte zijn je moet ook
dingen doen in het leven ik probeer het
altijd uit te leggen aan mensen als ik
sta altijd op standby maar ik ben eigenlijk
uit en wanneer ik aan moet zijn omdat
ik iets moet doen nu dan ga ik
even aan maar verder ben ik altijd in
mijn uitstand dat is een hele mooie praktische
omschrijving dat resoneert helemaal en dan voel je
wel wanneer de actie gevraagd wordt wanneer je
aan moet zo'n lichtdetector en er is
een bepaald bewustzijn waarin je kunt voelen van
hier ga ik niet in mee hier verlies
ik mezelf niet in en ik kies ervoor
om nu heel bewust in actie te komen
hoe kan je dat bewustzijn of bewustwording hoe
kan je dat trainen of leren want dat
is echt heel moeilijk ja en het wordt
zo gauw abstract ook wat misschien boeiend is
als ik dit een klein beetje zou mogen
inleiden dan zou de vraag heel erg een
mooie vraag zou kunnen zijn waar zeggen we
ik tegen wie ben ik eigenlijk ben ik
Johan deze man die tegenover jou zit een
man van 53 yoga leraar enzovoort dat zijn
allemaal labels die komen en gaan dus als
ik zou zeggen als ik de vraag zo
zuiver mogelijk zou proberen te beantwoorden vanuit mezelf
de vraag wie ben ik dan zou ik
eigenlijk zeggen ik ben als ik er nog
een woord aan toe zou mogen voegen dan
zou ik zeggen ik ben zijn klinkt een
beetje vaag misschien een beetje wazig maar dan
heb ik het niet gelinkt aan de labels
die komen en gaan en als ik zijn
ben en als jij zijn bent dan is
er een hele mooie spirituele wet die we
allemaal wel kennen dat wat je aandacht geeft
dat groeit dus als je nu aandacht geeft
aan dat wat je ten diepste bent niet
aan de gedachten, niet aan een emotie niet
aan een verhaal of een overtuiging of wat
dan ook dan gebeurt er iets met het
zijn want alles wat aandacht krijgt daar gebeurt
iets mee en als zijn aandacht krijgt dan
wordt het zich bewust en dan groeit er
een bewuster zijn op het moment dat je
het aandacht geeft en ik denk dat, in
het Engels zeggen ze heel mooi everything comes
and goes consciousness comes and grows dus het
bewust zijn groeit als het aandacht krijgt en
ja en dat is niet iets wat we
de mind nogmaals kan hier niets mee op
het moment dat je het oefent dus dat
je de aandacht geeft soms hebben we technieken
nodig zeker voor de beginner iemand die nu
luistert en denkt van goh ik heb dit
nog nooit gedaan nou dan hebben we technieken
je kunt de adem volgen allerlei andere technieken
die je kunt gebruiken om te oefenen in
het waarnemen van dat wat komt en gaat
nou en dat dat is super zinvol om
daar de technieken voor te gebruiken tot je
ze niet meer nodig hebt en hoe lang
duurt zoiets gemiddeld?
probeer er even snel doorheen te gaan hoe
lang duurt zoiets?
het heeft bij mij echt nou ik denk
jaren jaren en het is dat bedoel ik
niet te zeggen vanuit een soort ontmoediging want
eerlijk gezegd het tegenovergestelde maar we kunnen het
proces wat het ook mogen zijn niet forceren
en bij de een zal het misschien sneller
gaan en bij de ander zal het misschien
wat meer vertraging hebben omdat er al zoveel
conditioneringen zijn we komen allemaal ergens vandaan en
maar het heeft misschien duurt het wel een
leven lang en blijft het zich voortdurend evolueren
en dat is ook prachtig eigenlijk en ja
ik ben nog ongelooflijk dankbaar dat ik dit
dat ik dit pad ben ingeslagen en we
hadden het eerder over donker mijn leven was
behoorlijk donker zo kijk je er echt op
terug en ik kan nu wel concluderen dat
dat donker ook zo'n mooi decorum is
geweest om andere keuzes te maken dat donker
veerde uit uitzichtloosheid dat je niet meer weet
waar je het moet zoeken dat je het
gevoel hebt dat je mensen teleurstelt op het
moment dat je je gevoel volgt dat je
niet meer weet hoe je verder moet dat
je niet meer dat je niet meer op
wilt staan zochtend denk je dat veel mensen
dat ervaren in deze tijd dat vermoeden heb
ik zeker ja het is wat ik heel
veel om me heen hoor hoe komt dat
denk jij ja hoe het komt het is
eigenlijk ook een hele filosofische vraag maar ik
denk dat heel veel mensen ervaren dat de
wereld ook heel donker is en dat het
soms misschien ook een beetje uitzichtloos voelt in
de wereld waar we ook leven althans dat
is wat ik veel om me heen hoor
ik ervaar dat persoonlijk niet zo moet ik
je heel eerlijk zeggen nogmaals omdat ik me
op een bewustere manier daartoe probeer te verhouden
er is een hele mooie uitspraak ik denk
dat die van Einstein is die zei we
kunnen de problemen niet oplossen op het bewustzijnsniveau
waarop ze zijn gecreëerd dus het vraagt een
ander bewustzijnsniveau om licht te brengen in de
wereld maar misschien is dat wel het verschil
dit klinkt ook wel heel zweverig natuurlijk maar
jij bent het licht of jij ziet jezelf
als het licht we zijn dat overigens allemaal
ik ervaar het ook dat bedoel ik dus
in die donkere wereld waar we dan mogelijk
in leven op dit moment zie jij licht
om je heen want dat straal jij uit
maar als je bewust of onbewust kiest om
in die donkerheid mee te gaan, dus je
eigen licht niet te zien, dan is het
om jou heen ook donker dan leef je
in een donkere wereld dan krijg je last
van angstaanvallen, burn-outs paniekaanvallen wat je net
schet zie je het niet meer zitten hoe
kom je daaruit dan?
in de Bhagavad Gita dat is dat boek
waar we net over starten is het sleutelwoord
voor dat moment waarop je besluit niet langer
meer in het donker te kunnen zijn is
overgaven en ik denk het woord het sleutelwoord
wat mij betreft voordat je je overgeeft voordat
je je realiseert ik kan het gewoon niet
meer bedenken ik loop vast, ik zit in
een impasse ik weet niet meer welke kant
ik op moet met mijn leven, ik kan
het antwoord niet meer bedenken daarvoor is er
verzet verzet tegen dat wat gevoeld wil worden,
tegen dat wat er is en op het
moment dat er overgaven plaatsvindt dat je daadwerkelijk,
om het maar even ook een beetje aan
te zetten, dat je op je knieën valt
symbolisch, en dat je je realiseert ik kan
het niet bedenken ik weet niet meer hoe
ik verder moet ik denk dat daar daar
begint de Bhagavad Gita daar begint zoals mijn
leraar noemt altijd de terugreis er is een
heenreis in het leven, waar we onszelf inwikkelen
in allerlei vormen in overtuigingen, in meningen in
waarin we niet willen voelen waarin we in
verzet zijn tegen dat wat gevoeld wil worden
ten diepste en als er overgaven plaatsvinden daar
moet het blijkbaar af en toe donker voor
zijn en als het donker genoeg is, of
duister genoeg is dan komt er een moment
van overgaven en dat kunnen we niet manipuleren,
als je zou zeggen nou daar geef ik
me nu over dan zou je kunnen zeggen
dan wordt het een soort spiritualiteit van likmevestje,
dat moet daadwerkelijk een oprecht gevoel zijn van
ik kan het niet meer bedenken en wat
ik al eerder benoemde, voor mij was dat
het moment dat ik in mij zelf begon
te ervaren datgene waar ik zelf zo naar
op zoek was ik ben denk ik mijn
hele leven lang op zoek geweest, als ik
een woord zou mogen kiezen dan was dat
liefde ik heb er mijn hele leven naar
gezocht in relaties in de relatie met mijn
ouders in de relatie met mijn vrienden en
nu ervaar ik dat liefde op zoek is
naar Johan liefde heeft Johan nodig en liefde
heeft Michael nodig niet alleen om zichzelf te
ervaren maar ook om zichzelf te manifesteren dus
in dit zelfonderzoek realiseer ik mij het is
niet alleen dat liefde Johan vindt het is
dat ik liefde ben ik ben de vorm
Johan en ik ben liefde ik ben het
allebei maar liefde heeft de vorm nodig en
het is niet meer een concept het is
nu een geleefde werkelijkheid en daarom durf ik
het nu ook zo met je te delen
en met mensen die luisteren omdat het ergens
ook ik ben mij er te degen van
bewust dat de luisteraar dit ja misschien ook
nog steeds wel abstract kan vinden misschien wel
zweverig dat snap ik ook dat begrijp ik
ook, ik begrijp precies wat je zegt maar
ik wilde het graag wel benoemen omdat het
zo voortkomt uit iets wat ik ervaar en
ik wil jou bedanken voor de kans die
je me geeft om dat hier ook te
delen dat is aardig liefde is niet uit
te drukken in woorden zeggen ze wel eens
kun je alleen maar voelen, de wijsheid van
Poel is misschien wel zo je moet het
ervaren misschien is liefde ook wel de herkenning
van jezelf in de ander ja want als
we allebei stil zouden zijn we zouden allebei
mediteren en in dat moment zijn we aanwezig
in het moment dan zijn er tussen Michael
en Johan geen verschillen meer en ik denk
dat gevoel van herkenning in de ander dat
we één zijn dat is misschien wel de
meest zuivere vorm van liefde want we zijn
het allebei er zijn geen verschillen meer leef
je nog wel in de werkelijkheid in Amsterdam
en kijk je nog wel eens naar het
nieuws?
want als je dit nu zegt en je
kijkt naar de wereld om ons heen dan
staan die wel heel ver van elkaar af
hoe mooi je dat zegt, we zijn één
als meer mensen zich dat zouden realiseren dan
zouden we in een andere wereld leven is
de wereld of zijn wij mensen niet op
dat moment van wat je net beschreef, dat
we op onze knieën aan het gaan zijn
het gaat niet meer langer zo verder, we
moeten op onze knieën het is fijn dat
je dat herhaalt want als jij dat dan
weer uitspreekt dan voel ik hoe dat klopt
begrijp je?
misschien moeten we wel op onze knieën om
die verandering te laten plaatsvinden of te zeggen
van we geven ons over want zo gaat
het niet langer de wereld is uitzichtloos en
dat klinkt niet negatief, zo bedoel ik het
niet maar dit moet gebeuren om dat licht
weer te kunnen gaan vinden exact om het
licht te kunnen ervaren en ik denk dat
daarin de wereld is ongelooflijk donker en ik
denk dat daarin de enige mogelijkheid zoals ik
hem zelf ervaar is dat ik een verantwoordelijkheid
kan nemen voor mijn proces en om dat
in mij te ervaren wat zich zo graag
wat zich zo graag wil ervaren in deze
vorm en dat is dat geeft mij bestaansrecht
en ik denk dat we zijn hier natuurlijk
allemaal maar heel eventjes we zijn allemaal te
gast hier op deze planeet en dat ik
dit nu in mijzelf mag ervaren nu ik
nog voor mijn gevoel in de kracht van
mijn leven ben ik lig nog niet op
mijn sterfbed ik ben nog helemaal hier in
deze vorm en wat een kans eigenlijk wat
een enorme opportunity en ik kan niet bedenken
wat dat voor uitwerking heeft maar ik ben
ervan overtuigd dat de ander dat wel kan
voelen voor mij gaat inspiratie altijd over herkenning
als ik door iemand geïnspireerd ben dan zeg
ik letterlijk je raakt me er wordt iets
in mij geraakt wat jij laat zien wat
jij zegt dat kunnen we voor elkaar betekenen
dat we dat voor elkaar zijn dat onze
aanwezigheid ook een cadeau is voor de ander
om dat in zichzelf ook te herkennen mooi
je hebt al best wel wat boeken geschreven
hoeveel zijn dat er?
zeven komt er nog een achtste boek ben
je daar mee bezig?
ja ik ben ermee bezig het is een
ik moet zeggen het is het boek voorheen
was er een soort ritme dat er om
het jaar iets verscheen dat vond ik ook
heel erg leuk om te creëren, om te
manifesteren maar ik ben eigenlijk de afgelopen zeven
jaar aan het schrijven over dit proces waar
wij nu samen dit zoals ik het ervaar
heel mooi en oprecht gesprek over voeren dat
probeer ik op papier te zetten en daar
heb ik lang over gedaan omdat het lastig
was om daar de juiste woorden voor te
vinden ik heb mijn eigen levensverhaal daarvoor gebruikt
en ik heb het geprobeerd om dat zo
universeel mogelijk te maken voor de lezer en
ja ik ben ontzettend dankbaar dat het gewoon
bijna klaar is maar zeven jaar zeg je?
ja zeg maar ik heb het ook lang
weer stilgelegd je bent niet iedere dag aan
het schrijven natuurlijk ik ben niet elke dag
aan het schrijven soms een week dat ik
daar heel intens mee bezig ben en ik
heb het een paar keer weggelegd omdat ik
dan toch voelde van ik geloof dat ik
mijn eigen proces nu even de voorrang geef
en na heel veel probeersels lag er op
een gegeven moment een soort van fundament daar
heb ik aan gebouwd en ik heb geweldige
hulp van een aantal mensen om me heen
en het is nu ik voel dat we
zitten in een afrondende fase en daar ben
ik hartstikke dankbaar voor schrijf je vanuit je
hoofd of vanuit je gevoel?
vanuit mijn gevoel en is het ook dat
je in meditatie of in je stilte gaat
zitten ja dat er dan dingen komen dat
je denkt ah maar dit moet ik opschrijven
absoluut, ik was onlangs in India even voor
een retrete waar ik hartstikke dankbaar voor was
ik voel me natuurlijk heel bevoorrecht dat dat
dan zomaar kan en daar had ik het
meerdere keren, zelfs op een dag dan zat
ik in meditatie en dan was er zo
'n mooie ervaring dat ik dan echt dacht
van oké dat ik mijn telefoon stiekem even
pakte en een paar aantekeningen maakte dit moet
ik straks op een hotelkamer even uitschrijven want
dit is nu zo echt dit voelt als
zo kloppend ik ervaar dit nu en ja
dat maakt het soms ook lastig om te
schrijven want je hebt dan, ik had op
een gegeven moment een stip op de horizon
gezet en normaal komt die stip wat dichterbij
en de afgelopen jaren ervoer ik dat die
stip wat verder weg leek te komen omdat
het blijkbaar nog niet het moment was maar
ja als ik eerst stil ben en vervolgens
mijn laptop open doe dan stroomt het vaak
maar dat zul je ook ervaren toch het
komt of het komt niet ja ik merk
dat ik wel de stilte in moet ja
om de woorden te laten komen en daarna
dan schrijf ik ze op en daarna ga
ik redigeren dan word ik mijn eigen redacteur
maar dit kan mooier dan doet de mind
weer mee en dan is de mind een
super zielvolle die wisselwerking is nodig maar wel
in die volgorde ja in die volgorde ik
sprak hier met Deepak over die vertelde ook
die laat alles komen en dan schrijft hij
dat op en ik begreep dat Coelio ook
op die manier de basis van zijn boeken
schrijft ik denk dat veel schrijvers dat misschien
wel hebben ja dat verbaast me geen sins
ik denk dat het de enige volgorde is
en het voelt dan alsof ik beschikbaar ben
voor dat wat er in dat moment wil
komen en ja dan is uiteindelijk die mind
natuurlijk gewoon prachtig om daarin de juiste woorden
te vinden etcetera heb je al een titel?
ik heb een titel ja ik ook heb
jij een titel voor jouw nieuw boek?
nee voor jouw boek echt waar?
want ik ben nog niet helemaal zeker wil
jij hem delen?
heb jij een idee naar aanleiding van dit
gesprek ik denk dat er maar één titel
kan zijn echt waar?
ik ben zijn wat mooi want als ik
je zo hoorde dat vat bijna alles samen
wat je zegt het is in ieder geval
een hoofdstuk het is in ieder geval een
hoofdstuk is dat een zin die die resoneerde
net bij jou ik dacht ik pik natuurlijk
alles overal vandaan zo ga ik mijn nieuwe
boek noemen ik ben zijn wat prachtig het
is jouw boek wat mooi als je begrijpt
wat het betekent is dat heel mooi ik
vind het heel mooi dat je dat eruit
pikt grappig ik krijg er ook een beetje
kippenvel van als je dat zo zegt mijn
leraar zegt vaak je lichaam is een waarheidsmachine
het lichaam ligt nooit je voelt het meteen
en weet je Michael wat mij betreft iets
universeel waar is als het voelt als liefde
die twee liefde en waarheid zijn twee kanten
van dezelfde medaille wat mij betreft dus het
lichaam is in dat opzicht zo'n ongelooflijk
mooi voertuig want het vertelt ons het laat
ons voelen het laat ons liefde voelen dus
weten we wanneer iets klopt of niet en
dit resoneerde en dan wil ik nog één
ding toevoegen want als je ons zo hoort
praten dan is het allemaal liefde en licht
maar we kunnen ook gewoon hele harde ondernemers
zijn best wel boos zijn af en toe
ook recht door zee het is niet zo
dat je als je hiermee aan de slag
gaat dat je hoe moet ik dat zeggen
dat je geen leiderschap meer kan tonen of
dat je dat je alles maar goed moet
vinden juist niet dat is nog wel eens
een misperceptie denk ik dan zeggen mensen ik
kan wel eens heel bot zijn of te
direct en dan begrijpen mensen je bent altijd
van licht en liefde en je moet ademen
en ik zeg je moet ook realistisch zijn
en de waarheid niet ontkennen dat is ook
onderdeel van meditatie dat moet je niet door
elkaar halen natuurlijk jeetje, heb jij nog iets
wat je graag dat herken ik ook midden
in de wereld te zijn en daarin niet
de werkelijkheid verliezen en ook actie durven te
nemen en ik denk dat dat zo'n
ja dat is ik heb dat in het
verleden best wel vaak spannend gevonden maar iets
durven te zeggen omdat ik voel dat dat
een juiste richting is ook al weet je
misschien wel dat je daarmee andere mensen ook
een ongemakkelijk gevoel kan geven of zelf misschien
wel teleur kan stellen dan daar niet ja
dan maar dan toch wel trouw te zijn
aan hoe het voelt voor mij dat is
ja dat is niet altijd even makkelijk nee
is er nog een boodschap die je graag
wilt delen met iedereen die kijkt en luistert
eh ja ik denk ten eerste wat mij
zo heeft geholpen toen ik met yoga begon
toen ik leerde mediteren is dat ik tegen
iedereen zou willen zeggen wees niet bang voor
je gevoel en gevoel wil gevoeld worden en
niet begrepen dus ga niet nou degene zijn
die een spijker in de muur gaat slaan
met een schroevendraaier want dat doen we heel
vaak we geven het aan een verkeerd instrument
de mind is niet ontworpen om te voelen
daar heb je een lichaam voor dat lichaam
staat centraal wanneer je mediteert wanneer je yoga
beoefent en ten tweede misschien tot slot is
dat het donker niet misschien niet iets is
waar je van af zou moeten willen misschien
wil je dat als overweging meenemen als je
hier naar luistert maar dat het donker in
jouw leven misschien wel het mooiste decorum is
voor dat wat je ten diepste bent dat
wat jij bent ten diepste dat heeft donker
nodig anders zou het zichzelf nooit kunnen ervaren
misschien is dat wel de reden waarom je
hier nu bent en dat is het grootste
cadeau voor de wereld om je heen ik
ben heel benieuwd naar dat nieuwe boek nou
wat leuk Michael ik ga het zeker lezen
wat fijn tot die tijd mijn advies zou
zijn lees het inzicht volgens mij staan er
ook allemaal video's op youtube van je waar
je het heel mooi vertelt dat vind ik
echt een aanrader als je nu kijkt namaste
zou ik zeggen het ligt in mij herkennen
het ligt in jou dank je wel voor
de uitnodigingen voor het ontzettend mooie gesprek