Subscribe
Share
Share
Embed
Buiten De Krijtlijnen is een podcast over onderwijs. Aan de hand van gesprekken met experts, leerkrachten, directeurs, pedagogen en ondernemers probeert het antwoorden te vinden op de onderwijsvraagstukken van deze tijd. Maar deze podcast wil ook inspireren, creëren en motiveren.
Buiten De Krijtlijnen werd opgericht door Rinke Vanhoeck en is sinds 2024 onderdeel van het Expertisecentrum Onderwijs en Leren van Thomas More.
Rinke (00:00)
Hallo en welkom bij het nieuws. Al hebben wij het hier niet over begrotes onderhandelingen, Dag van de Jeugdbeweging of het stormweer. Nee, elke maand bespreek ik samen met onderwijspilagoog Pedro de Bruyckeren enkele opvallende onderwijsnieuwtjes. Van nieuwe wetenschappelijke inzichten, straffe onderwijsfeiten of opmerkelijke beleidsdaden. Alles kan hier de revue passeren. Welkom bij het onderwijsnieuws van de maand oktober. Dag Pedro.
Pedro (00:22)
Rinken.
Rinke (00:24)
Eerst en vooral proficiat met jouw nieuwe boek voor beide one-liners. Ik zeg het juist hè. Ondertussen, ja voila, misschien heel kort. Ik heb jouw vorige mytheboek gelezen. Waarom zou ik toch deze nieuwe versie, want het is eigenlijk een nieuwe versie van het mytheboek, toch moeten kopen? Onvertuig me.
Pedro (00:29)
Onderwijs voor beddenlopen van leiders, ja.
De druk, de druk, de ongelooflijke druk. Het is de complete update en rewrite van Jongens zijn slimmer dan meisjes. Dat ondertussen de laatste versie meer dan tien jaar oud is. En wat hebben we gedaan? We hebben gewoon gaan kijken van klopt het nog alles wat we gezegd hebben? We hebben het echt nagekeken. Ook niet op zoek gegaan naar extra bewijs voor ons punt. Maar in feite falsificatie vinden we ondertussen geen bewijs en dat mogen we tussen.
ongelijk hebben. er zijn soms interessante nuances bijgekomen. Eén, de meeste mythes kloppen. We hebben twee mythes geschrapt, niet omdat ze niet kloppen, maar omdat bijna niemand meer ze gelooft. En dan dacht ik, wat gaan ze niet nog blijven promoten als mythe, dat ze leven blijven lijden. Eén, verschillende plekken wel interessante recente studies van de voorbije tien jaar die nuance toevoegen. AI, die een invloed heeft op sommige mythes, die ook wel belangrijk is.
Rinke (01:25)
Hehehe.
Yeah!
Pedro (01:42)
En een heel pak, ik kan het niet laten, wij kunnen het niet laten, nieuwe mythes. Want ja, dat blijft natuurlijk nog altijd het geval dat mensen nog vaak, zowel Paul Casper als mezelf, vragen hoe ze dit daar nu mee. En er zijn een paar dingen waar ik zelf ook doorvraag van anderen, dat ik dacht van hé, ik dacht dat dit klopte en dat je dan merkt dat het terug gaat tot een onderzoek van 120 jaar geleden op huisratten.
En dat dat een eigen vertaling gekregen heeft naar mensen die nergens omsluiten.
Rinke (02:13)
Oké.
Een mooie teaser om het boek toch aan te kopen als je meer wilt weten. Peter, hoeveel uur slaap jij per nacht? Te weinig.
Pedro (02:25)
⁓ te weinig. Ja, mensen die mij beetje kunnen weten dat ik meestal rond vijf uur begin aan de Vermalentijden vlog waar we soms over babbelen hier. Ik ga wel vroeger gaan slapen, maar ik kom op rond de zes uur.
Rinke (02:43)
Oké, is volgens mij volgens de wetenschap wat er werkt denk ik. Maar goed.
Pedro (02:48)
Volgens mij ligt hij me ook hoor.
Rinke (02:50)
Ja, we hadden het al over... We hadden het al veel vak over jongeren die zich slechter voelen op school. Of gewoon algemeen. De vorige keer had ik het ook nog over de drugjes ervaren. Vandaag een cijfer dat daar misschien wel wat bij past of misschien wel daar beetje mee in kadert. Hoe vaak komen kinderen moe op school aan? Dat heeft de Deense onderzoeker Christian Kjeldsen en zijn collega's bekeken op basis van Pearls en Tims data. Ze zijn gaan kijken. Een 39-onderwijssysteem...
meer dan 9 miljoen antwoorden van leerlingen aan tienjarigen, werd eigenlijk telkens dezelfde, simpele vraag gesteld. Hoe vaak voel je je moe als je op school aankomt? In 2016 zei ongeveer één op de zes kinderen elke dag, in 2023 ongeveer één op de vier. Bam bam bam bam.
Pedro (03:34)
Ja, het goede nieuws is, of het licht goed nieuws is, dat is bij ons. Katrine Denise heeft dan in de Vlaamse data gedoken voor het parkrand. Bij ons valt het ietsje beter mee, maar dezelfde trend is wel heel duidelijk. als we gaan kijken, het is zelfs nog erger, want als we kijken naar kleuters, dat is ook bevraagd geweest in Iels, dan zie je ook dat kleuters te moe naar school komen.
Rinke (03:55)
Hm?
Pedro (04:01)
En dan zie je ook dat onze tieners te moeilijk naar school komen. En dat die trend zich doorzet, dat is wel heel belangrijk. ik was bij de voorstelling van het onderzoek aanwezig in Polen. Ik heb daar ook het onderzoek leren kennen van de Deense onderzoeker, hoofdonderzoeker zelf. En als goeie onderzoeker, en dus dat moet ik ook proberen te doen, wij stelden erop dat de data altijd correlatie is, geen causaliteit. Dus wij kunnen niet zeggen dit...
Rinke (04:18)
Ja.
Pedro (04:30)
slaap tekort en dit moe zijn leidt tot slechte resultaten. Maar door de band weten we dat slaap belangrijk is voor leren. weten dat slaap belangrijk is voor hoe goed je je in vel voelt. dat dit een alarmerend cijfer is. In feite was iedereen in de zaal daar behoorlijk stil van geworden dat het zulke proporties aanneemt. En...
Ik denk dat het wel degelijk een aandachtspunt is voor ons als samenleving. Want de school kan moeilijk zeggen... Kindjes, jullie moeten op tijd naar bed. Ik denk niet dat iemand wil dat de school zich moeit met de opvoeding in huis. Maar tegelijkertijd is het wel een heel belangrijk aandachtspunt om ervoor te zorgen dat er meer geslaap wordt of genoeg geslaap wordt dan kinderen minder moe zijn.
Rinke (05:22)
Maar misschien hebben we ter verduidelijking, ze hebben gewoon gevraagd, voel je je moe? Ze hebben geen slaapuren gemeten. Eigenlijk weten we niet zeker of die kinderen te weinig slapen, maar wel dat ze, als je eraan vraagt, voel je je moe? Dat één op de was en één op de vier ja zegt.
Pedro (05:36)
Ja, vooral duidelijkheid. ben blij met wat hij zegt. Dat is een belangrijke nuance, want alles heeft beperking. Gelukkig is dit een thema dat op veel plekken onderzocht wordt. En er zijn andere onderzoek die aan toont dat ook wel de hoeveelheid slaap minder wordt. je hebt ook nog een element van slaapkwaliteit.
Rinke (05:53)
En bijvoorbeeld ook toch, dit wordt dan gevraagd, ik weet niet goed waar die pearls en thims afgenomen maar ik aan in een schoolcontext. Ik stel me de vraag, stel dat je die vraag zou stellen aan het begin van de income van Bobbejaaland, of dan ook iedereen zou zeggen, ik voel me moe vandaag.
Pedro (06:10)
Nee, maar ze vragen in feite hoe vaak kom je moe naar school. En als je die dan... Dat kan zijn. Ja, ja. Maar ik denk dat hier een heel belangrijke andere vraag is. En dat was een discussie die we in Polen ook wel een stukje kregen onder verschillende onderzoekers. Maar hoe komt dit?
Rinke (06:13)
⁓ ja, ja, ja, oké. Ja, maar snap je mijn nuance van... Misschien dat het ook wel meespeelt?
Ja.
Pedro (06:34)
Ik bedoel, en ja, dan is het gissen en natuurlijk het topantwoord dat iedereen aan denkt zijn scherpjes. Maar ook daar, allebei kleuters krijgen ook naar scherpjes, maar toch. Maar er kwamen heel veel verschillende antwoorden die allemaal potentieel in invloed kunnen hebben. Uit eerder onderzoek, er bestaat hier wel meer onderzoek over, maar dit is nu eentje met heel veel data die ook een evolutie aantunt.
Rinke (06:41)
Ja. Zodat ik kluters toch al straf zijn denk ik.
Ja.
Pedro (07:03)
Maar dan zie je dat bijvoorbeeld school ook een invloed kan hebben, namelijk schoolwerk. Als je heel veel huiswerk hebt, kan dat inhakken op, niet bij de kleutert, maar wel bij tienjarigen of bij vijftienjarigen kan dat een rol spelen. Stress thuis kan ook een belangrijke rol spelen. Kinderen nemen al op vrij jonge leeftijd het stressniveau van ouders over, waardoor dat het ook de slaap een stuk in het gedrank kan brengen. Nu opgelet...
Ik heb altijd moeite om dat te zeggen, want ik wil nu ouders niet nog meer stress bezorgen, want anders zitten we in een onmogelijke negatieve spiraal. Wat zie je nog als mogelijke verklaringen? Drukke levens van ouders, dat niet hetzelfde als stress, maar je merkt dat als je twee verdieners hebt bijvoorbeeld, dat het vrij moeilijk wordt om kinderen op tijdopvang te halen, dan moet je nog koken. En dan zie je dat die hele ritme ook verlegd wordt.
Rinke (07:33)
Ja.
Ja.
Pedro (07:58)
Katrine was diegene die mij op de verklaring wees, dus alle credits voor haar. Maar je ziet dus dat ons moderne leven die we nu hebben, dat dit een stuk, een impact lijkt te hebben, let op lijkt, want we hebben geen kaunselverband, maar het lijkt te hebben op die slaapkwaliteit of die hoeveelheid slaap, maar resulterend in een vermoeidheid.
Rinke (08:18)
En wat doe je met bijvoorbeeld, er is een tijdje, vroeger was er wat te doen dat voor tieners half negen te vroeg zou zijn. Dat dat tegen hun biologisch ritme zo wat zou zijn.
Pedro (08:29)
Ja. Ook dat verhaal kwam ook terug, ook trouwens in Polen. Eén ding, tienjarigen zijn, als je dergelijke discussies hebt, die gaan heel vaak vooral over jongeren in het voorstelzak in secundair onderwijs. Deze tienjarigen is nog lager school. Er is iets voor te zeggen voor de later uur, maar als je dan naar sommige onderzoeken kijkt, dan schrik je wel...
Rinke (08:48)
Mhmm.
Pedro (08:57)
hoeveel dat later is. Niet omdat het zoveel later is, maar als ik een paar onderzoeken bekeek en daar schrok ik echt van, dan bleek later half negen te zijn. Omdat sommige scholen in de Verenigde Staten, vaak is het Amerikaanse onderzoek, veel vroeger begonnen. Wat al een belangrijke nuance is. Ander onderzoek zegt van, het kan dan zijn dat het ook alles mee verschuift. kan ook wel een belangrijk element zijn. Dat is niet uniform, maar terwijl dat...
Rinke (09:09)
Ja, ja, ja, oké.
Pedro (09:26)
Er is iets voor te zeggen, maar soms zijn de redenen om er voor te zeggen ook nog wel anders dan mensen denken. Bijvoorbeeld, zeg maar iets, tieners uit de spits halen kan zorgen voor minder ongevallen. En dan is het niet zo zeker omdat ze meer wakker zijn, dat kan zijn dat dat ook mee houdt, maar gewoon dat er minder verkeer is. dus, aan die discussie die er vaak direct aan gelinkt wordt, weet ik dat er nog veel meer aan vast hangt. En dat is niet om de discussie direct weg te slaan, maar...
Het is allemaal een beetje complexer.
Rinke (09:58)
Misschien nog laatste vraagje. ga al te beginnen aan. We bijvoorbeeld de stijgende druk die jongeren voelen. We hebben het al heel vaak in deze podcast. We doen dit nu, ik derde vierde jaar. We het over een stijgend cijfer rond mentaal welzijn, rond hoe jongeren zich voelen en zo verder. Kader je dit cijfer... Want dit gaat eigenlijk over een moeheidsgevoel. Dat gaat niet per se over of voel me minder goed of slecht. Maar kader je dat daarmee in? Het is correlatieke faciliteit. Dat kan je niet doen, maar...
Pedro (10:07)
Ja, we zijn wel teken bezig.
Discorrelatie, maar laten we zeggen, voor mij, dat was het eerst waar ik aan dacht. Ik was minder nog bezig terwijl het onderwerp van de conferentie de dalende leerprestaties Maar ik moest direct denken aan de mentale toestand van veel jongeren en kinderen. En de link daar tussen is wel duidelijk aangetoond. Tussen vermoeidheid...
Rinke (10:45)
Hm, ja.
Pedro (10:53)
niet genoeg slaap of niet genoeg kwaliteit van slaap en je goed in je welvoel. En dat kan ook allemaal op elkaar inwerken, vooral duidelijkheid. Want we hebben de vorige aflevering gezegd, luister ze terug als je ze nog niet gehoord hebt. Als jij je heel onder druk voelt, als jij je heel moe voelt, dan zal dat leren ook niet goed gaan. je minder succeservaringen hebben? Ga je misschien weer wat minder goed voelen? Ga je wat prikkelbaarder zijn? Ga je misschien weer wat moeilijker, meer moeite hebt met relaties? Dus al die dingen werken op elkaar in.
Rinke (10:59)
Ja.
En is het dan ook een beetje geen avans, of geen doel om de kip of het ei te gaan onderscheiden? En is het eigenlijk van, kijk, we moeten gewoon met een soort van masterplan of als ze het willen aanpakken, moeten we gewoon dat hele, alle elementen die je hebt nu aangeraakt, gewoon samen aanpakken, dan dat we op zoek gaan naar wat is hier nu door? Dat je zegt, je slaapt, je zorgt dat kinderen stressen, of is de stress dat zorgt dat kinderen niet slapen? Dat is eigenlijk niet relevant. Ik kan me ergens wel voorstellen dat dat...
Pedro (11:47)
Ik denk als wetenschapper zou ik het heel graag weten. Maar als ik nu ga kijken naar alle hypothesen die ik gezien heb, bijvoorbeeld specifiek rond mentaal welzijn van jongeren, en er passeerde heel veel, en met heel goede argumentaties, maar er blijven heel vaak nog altijd hypotheses. En ik denk dat dan, we weten dat bijvoorbeeld slaap effectief belangrijk is, sowieso, dus ik denk...
Rinke (11:51)
Ja, dat is nog oké.
Pedro (12:15)
daar naar kijken, prima. Zijn er andere zaken waar we naar kijken? Waarschijnlijk ook. Maar soms denk ik ook, moeten niet heel tijd wachten om te weten wat is nu kip of ei. In dit geval denk ik dat er ook wel gebroken omeletten tussen zitten als iedereen te moe is.
Rinke (12:34)
Mooi, mooi, Oké, ⁓ Ja. Iets anders, iets waar we volgens mij wel al eens over gesproken hebben in deze podcast, waar jij ook al heel vaak over geschreven hebt, is die Alpha School.
Pedro (12:37)
Die was ter plekke verzonden.
Rinke (12:53)
Radicaal nieuw model van onderwijs met AI-tutors en dergelijke die echt voorspellen, die zeggen van wij hebben het hier gevonden. Je hebt er heel vaak al heel kritisch over geschreven. Misschien nog even kort, wat is die Alpha School? Wat doen die?
Pedro (13:04)
vooral op mijn Engelstalig blog. Klopt.
Alfa school, in feite, wat doen die? Dat moet je op twee manieren gaan invullen. Als je gaat kijken naar wat doen die voor leerlingen, dan zie je dat zij ervan uitgaan dat je de leerstof die je op een normale school krijgt kan leren door AI op twee uur, zodat er meer ruimte vrijkomt voor heel veel andere zaken, life skills die je kan leren in de rest van de tijd dat je normaal op school zit. En een paar dingen ga je ook wel herkennen van...
Eerdere scholen zoals Karpet DM, zelfs stukje Steve Jobs scholen in Nederland, waarbij men zegt van ja maar leerkracht heb je niet echt mee nodig want de technologie gaat die rol een stuk overnemen en wij gaan ervoor zorgen dat er coaches zijn, guides zijn die jou bij die levensvaardigheden dan gaan stimuleren. Oké, op dat vlak is het voor mij dat is wat doen ze deel 1?
Maar wat toen is het deel 2 is dat het echt ook geïnspireerd is door Silicon Valley als een bedrijf. Waarbij het bedoeling is voor echt een groot expansie van dit model te hebben. Dat men op vrij korte tijd vrij veel scholen heeft of scholen overneemt. Of de software die ze ontwikkelen, de aanpak die ze ontwikkelen, verkopen aan andere scholen.
want het wordt wel gezien als een soort van win geweest. Ook dat is niet nieuw, maar dat is wel een manier van denken die wij hier in Europa en zeker in Vlaanderen minder mee vertrouwd zijn.
Rinke (14:44)
denk dat Londen op de radar staat voor een volgende Elfschool onder me denk ik. Aangekondigd. Misschien eerst even, de aanleiding is dat er een video verschenen is.
Pedro (14:48)
Er gaan geruchten in die zin.
Ja, en daar was ik zelf heel verbaasd over. Ik praat heel weinig bewust over mijn gezinsleven, maar het gebeurt vrij zelden dat een van mijn kinderen bij mij komt en die zegt, papa, ik heb hier een video gezien, ken jij die alfaskool? En dat was voor mij, ik ga het nu niet geloven, maar dat is niet alsof we dat heel een tijd bespreken hier aan tafel, we hebben ook nog een leven.
En dan krijg ik een video te zien die op dat moment een miljoen keer me keken is over die school. En dat vond ik wel heel frappant, omdat je dan ziet, dat is eventjes bijna metaniveau, hoe een verhaal van dag en dag soms heel erg kan verspreid geraken. En dat opeens het algoritme, het was op device van mijn zoon zelf, het was dus niet dat hij op mijn computer zat. En ik had die video zelf nooit, nooit gezien.
Rinke (15:26)
Ja.
Pedro (15:54)
Die was ook al een paar weken in relatie. Dat vond ik al heel frappant. En de video zelf... Ik dacht eerst van een kwartier van een soort van documentairemaker slash influencer. Geen slecht woord in dit geval. moet weer daar niks negaties mee bedoelen. Maar ik dacht van, ja, wat kan die op een kwartier mij vertellen dat ik nog niet weet? Omdat ik wel het dossier opvolg. En de eerste vijf minuten, dan kwamen wel dingen die ik al wist.
En daarna opeens dacht ik van, maar dit is hardcore pedagogiek dat ik hier gevoorschoteld krijg. En daarom dat ik teventjes erover wil hebben, dat was minder in de blogpost aanwezig, maar de documentaire kaderde het in het hele ontscholingsidee van Ivan Illich. Waarbij dat Illich, ja ik ben niet de groot expert, maar ik ben er toch een stukje wel mee vertrouwd.
In feite zeg ik, scholen zijn heel vaak manieren om machtsverhoudingen te repliceren, om in feite gewoon de orde in de samenleving te gaan bevestigen en verder te zetten. En we moeten naar een onscholing gaan en iedereen die nu denkt van dit is wel een heel korte bocht, je hebt gelijk. Maar ik probeer het nu even heel kort samen te vatten omdat deze video en deze podcast geen paar uur mag duren, denk ik. Maar, nee.
Rinke (17:05)
Mhmm.
Nee, ik het niet.
Pedro (17:23)
Maar de documentairemaker wijst ervan... In feite verwijzen ze heel erg naar de onscholingsidee en willen ze in feite het mislukte systeem dat de school is met alle nadelen afschaffen en vervangen door iets beters. Maar Illich zou zich vandaag met deze beweging een paar keer in zich af omdraaien. Waarom? Omdat net het uitgangspunt extreem kapitalistisch is. Dat je hier dus een systeem hebt...
met een hele rijke multimiljonair die echt hier een win gewest in ziet, die dan ook waarschijnlijk nog wel goede bedoeling heeft, maar ook echt wel dit ziet als een manier van geld verdienen en veel geld te verdienen. Dat is één. Twee scholen die nu vooral zijn, zijn hele dure privéscholen, met een heel goed prijskaartje, wat natuurlijk ook wel haak staat op die oorspronkelijke ideeën.
Rinke (18:06)
Hmhm.
Pedro (18:20)
En met een heel grote nadruk in die life skills op weerbaarheid maar ook zelf ondernemerschap aanleren. dan ondernemerschap niet noodzakelijk op de manier dat het in Vlaanderen soms gebruikt wordt van je moet initiatief nemen, ook. Maar om een idee te geven, een van de opdrachten in het bootcamp waar het misschien al een keer over gehad hebben is, zoveel volgers krijgen op Twitter, op die manier een speech kunnen houden. Het is...
Rinke (18:38)
Hm.
Pedro (18:50)
een bepaald profiel waar we naartoe werken.
Rinke (18:52)
Ik vind het opvallend dat ze op die onscholingspas of vibe willen surfen, omdat ik het wel nooit dat gevoel gehad heb bij alfaskoel. Ik heb eigenlijk altijd het gevoel gehad van ja, kijk, wij kunnen eigenlijk beter wat er niet op een school gebeurt door een AI tutor te gebruiken. Die kan eigenlijk beter les geven dan de leger, want die maakt geen fouten. Die heeft altijd een heldere perfecte instructie. En daarom kunnen wij dat op twee uur doen. het hele idee van wat de school doet, vinden wij eigenlijk...
Wel oké, maar wij kunnen dat gewoon efficiënter en beter op die twee uur en daarna gaan we leuke dingen doen.
Pedro (19:22)
Ja, maar het is heel belangrijk om te zien, we gaan dat zo kort mogelijk doen en we gaan dat vooral niet doen op die ouderwetse manier die kapot is. Als ik zie hoe het omarmd wordt, welke discussies ik ook gehad heb met mensen die homeschoolers zijn, die dit als een alternatief voor homeschooling ook zagen. En die zitten echt in dat onscholingsgedachte.
Rinke (19:26)
Hm.
Maar het is toch wel iets dat bijvoorbeeld ook principes van effectieve directieken zo omarmt. Carl Hendrik is er bijvoorbeeld mee achter als op en hij heeft How teaching happens, how learning happens meegeschreven. Dus dat is toch wel iemand die dat soort van principes toch ook gewoon in de vingers en uitdraagt. Die daar toch ook op baseert. Het ETI-model dan.
Pedro (20:10)
Ja, ik denk dat dit een goede vraag is. heb er met hem iets meer dan een half jaar geleden over gesproken toen ik veel minder wist over wat nu gaande is. Ik wel even een heel sterk geloof in AI als lesgever, als tutor. Aan andere kant heb ik hem ook al nu recent vragen gesteld van, maar waar past wat ik nu allemaal zie in die visie?
Rinke (20:27)
Ja, ja.
Pedro (20:38)
Want vooral het duidelijkheid, als je kijkt naar zaken als study mode van Chetchip IT en dergelijke, veel van de inzicht naar de cognitieve psychologie probeert men ook wel degelijk mee te nemen. En ik ben genuanceerd, want je zou nu kunnen denken, je bent tegen AI in onderwijs. Ik schrijf er eventjes bewust, omdat ik er aan het afkikken ben van alle blogposten over AI in onderwijs. Ik schrijf er bewust minder over, maar ik ben daar heel genuanceerd en ik probeer daar heel genuanceerd in te zijn.
Rinke (20:50)
Hm.
Pedro (21:07)
Ik zie daar mogelijkheden, zie daar beperking. En een van de zaken die wel naar boven komen is dat als ik kijk naar verschillende van de verslagen die ik lees, niet op één plek, maar op verschillende plekken, dan zie je ook dat die software nog niet op punt staat. Opgelet staat het nog niet op punt, kan het het nooit. zijn andere discussies, maar wel interessante vragen. En herken ik ook, herken ik dingen?
Rinke (21:24)
Hmm.
Ja.
Pedro (21:35)
Maar herken ik ook dingen helemaal niet.
Rinke (21:39)
Steve Jobs School, Carpe Diem bestaan allemaal niet meer. Het is allemaal gefaald. Alle vorige scholen waarin we dachten we gaan die leerlingen voor hun computer zetten, dat gaat eigenlijk veel beter gaan. Die zijn allemaal gestopt, vooral ook als...
Pedro (21:49)
Niet allemaal. Niet allemaal. Er is één uitzondering. Ja, en dat vind ik zelf ook altijd belangrijk. Er is namelijk een school, volgens deze principes, die wel een succes is. En die vaak niet genoemd wordt, maar dat is École 42 in Parijs, die ook trouwens in Brussel een school kent, die op verschillende plekken komt, waar ook een miljonair achter zit, maar dat vooral de duidelijkheid behoorlijk altruistisch lijkt te doen.
Maar, en dat is een heel belangrijk ding, die school is niet bedoeld voor iedereen en is niet bedoeld voor een heel curriculum. Dat is een school die heel gericht is op programmeren, op ICT, op IT, die een behoorlijk strenge selectie ook doorvoert. Maar ik vind het zelfs belangrijk als er dan goeie voorbeelden zijn dat ik die ook moet noemen, want anders zou je kunnen zeggen van...
Dit is allemaal gedoemd om te mislukken. Nee, er is ook wel een positief voorbeeld, maar je merkt dat er bepaalde kenmerken zijn die soms in de andere school niet voorkomt. Zeg het onderbreken, maar allemaal komt niet...
Rinke (22:57)
Nee, maar goede nuance. Maar ik denk dat ik wel mag zeggen dat die Steve Jobs school, dat was wel het idee, dat gaat hier het onderwijs overpakken en dat is hier voor iedereen en dat gaat marcheren. Hetzelfde heeft Alpha School, ik, want ze willen het inderdaad gaan vermarkten en gaan vercommercialiseren. Zie je hen dan op hetzelfde pad opgaan, namelijk over twee jaar, drie jaar, vier jaar, vijf jaar, spreken we hier niet meer over? Of is dat een stille doodgestorven en denken, die miljoenen hadden we misschien beter voor iets anders gebruikt? Of die mens had dat misschien beter voor iets anders gebruikt?
Pedro (23:18)
Uhm...
Ik weet niet of dat zo heel hard gaat voelen. Nee, dat weet ik dus niet. Ik heb mij een loopmaat vragen. Omdat het heel makkelijk is om zeggen dat het het zoveelste verhaal Wat ik gemerkt heb is dat ze een ongelooflijk krachtig communicatiekantoor hebben, of communicatieteam hebben, die behoorlijk pittig daarop ingrijpt, die ook al eens heel goed monitort. Dat heb ik ook al zelfs van relatief dicht kunnen merken.
Rinke (23:26)
Zelfs missen, ja.
Pedro (23:53)
Dus je ziet dat daar wel mogelijkheden zijn. Er zijn resultaten van scholen die het model hebben overgenomen, maar die niet tot de eigen scholen behoorden. Die resultaten waren behoorlijk bedroevend. Ik denk dat dat het belangrijkste is, dat op dit moment het verhaal kan, nekken. Opgelet, er is ook heel veel te doen geweest over het bootcamp. Ik heb daar nu bewust heel weinig over gezegd, omdat...
Rinke (24:08)
Ja.
Pedro (24:22)
Ik hoop uit de grond van mijn hart dat dat een accidentenparcours is. Dat dit niet de regel blijft, want dan denk ik dat het helemaal geen succes zal worden.
Rinke (24:33)
Wacht, wat is het actie dan op parcours?
Pedro (24:36)
Het bootcamp, waar de startende leerlingen... Er zijn vrij veel schandalen in media verschenen over welke opdrachten de nieuwe leerlingen kregen als initiatie met mogelijkheden van dan niet te mogen starten als men het op het bootcamp niet deed. En ik nodig de mensen uit om op zoek te gaan, want...
Rinke (24:59)
Ja.
Ja.
Pedro (25:05)
Het is bijna Halloween, maar het is niet de Halloween aflevering.
Rinke (25:08)
Ja, oei, ja. Mijn grootste probleem met de elfaskoelen is eigenlijk het feit dat ze uitstralen in wat je in die twee uur leert, is niet echt belangrijk, daarom dat we het zo snel mogelijk als wat maar kunnen doen. En eigenlijk heel veel hele mooie wereldse kennis of, allee, vakkazarders kunnen veel... Echt een beetje dus zeen dat, ja, hier moeten we even door in die twee uur, zo efficiënt, effectief mogelijk, om dan leuke dingen te gaan doen in...
andere liveschool of live vakken ofzo dat vind ik heel jammer hoe dat ze daar
Pedro (25:36)
Ja, het is veilig. Je zou heel cynisch, maar ik ben niet cynisch aangelegd, maar je zou heel cynisch kunnen zeggen van het is het soort van optimaliseren van teaching to the test.
Rinke (25:47)
Ja, inderdaad. denken echt van, hier moeten we door, want je moet op je STD's goed scoren. En dan daarna, terwijl... Ja, net als je dan het ambacht van leerkracht bespreekt of als je Als je dan kunt lesgeven over literatuur of over de aardrijkskunde geschiedenis, dat soort dingen, daar zit ook een hele schoonheid in, die heel mooi is als je die samen met de kinderen opbouwt en daar je tijd voor neemt.
Pedro (26:10)
Ja, maar tegelijkertijd, wij zijn hier wel team onderwijs 1.0.
Rinke (26:17)
Ja, dat is waar. Maar goed, oké. Pedro, je hebt een extensiele crisis overleefd ook deze maand, want er was een onderzoek dat toch even jouw hele bloggen een beetje in vraag stelde.
Samuel Simms en collega's heeft 3000 leraren een korte samenvatting laten lezen van een verzonde onderzoek naar een didactische aanpak. Ze hebben daar dan wat elementen in gevarieerd, de boodschap overtuigender gemaakt op verschillende manieren. Een verhaal van een collega die het vertelde, een concreet ambitie, een effect, een grote expert, of een universiteit die dan meer naar voorgeschoofd En uiteindelijk wat bleek, dat maakte eigenlijk allemaal geen verschil. Er was eigenlijk geen effect. Het feit dat die collega's dat lazen...
Pedro (26:32)
***
Rinke (26:58)
maak er niet als ze iets anders geen doen in hun lespraktijk. Zeg ik het zo goed?
Pedro (27:01)
Ja, gezegd dan heel goed. En doordat ze met 9 elementen werkten, meer dan 500 verschillende versies van teksten. Behoorlijk indrukwekkend. En was René Kneiber, een Nederlandse blogger en uitgever van onderwijsboeken, die zei van ja, waar zijn we mee bezig? Want blijkbaar heeft het toch geen effect. Dan wil je dat lezen. En vooral in duidelijkheid...
Rinke (27:29)
GELACH
Pedro (27:31)
Geen slecht woord over het onderzoek, maar dan denk je van als je het leest, goed onderzoek, interessant ook. Ik echt interessant, ja maar wacht even, hier zie je weinig effecten van als je dat niet vermeldt of niet, boeiend. Maar dat is velijk niet wat wij doen. Ik schrijf niet één blog en denk van nu gaat de wereld veranderen. Eerlijk waar, ik ben beginnen bloggen, dat is mijn eigen professionalisering die ik gewoon ooit met de wereld beginnen te delen ben en blijkbaar lezen mensen dat.
Rinke (27:52)
Hm.
Pedro (28:00)
af en toe vaak. Ten tweede, denk dat het ook een utopie is, dat er ook maar iets is dat direct een gigantische impact heeft op hoe mensen in de alledagspraktijk iets veranderen. Ik bedoel, als we kijken naar wat we weten uit effectieve professionalisering, dan gaat het meestal over trajecten. Ik bedoel, mensen kunnen naar deze podcast luisteren en dan...
massaal doen en heel geïnteresseerd zijn. Maar ik denk niet dat jij of ik nu de illusie hebben dat ze morgen opeens helemaal hun onderwijs overhoop gooien en denken van let's go alpha. Nee, ik vermoed dat. Ja, contact opnemen ze van geef mij die software. Ik introduceren het hier. Het kan zijn dat iemand dat denkt. Maar...
Rinke (28:43)
Dutjes installeren in de klas.
Ja.
Pedro (28:57)
Dus ik moest voor mezelf het onderzoek naar de juiste proporties terugbrengen. En ik ga het dus maar toch niet stoppen. Ik geef toe, het was bijna een clickbait titel, maar het was wel de meest correcte clickbait titel die ik kon gebruiken. Ik ga het toch maar niet stoppen. Omdat ik die zin over dit onderzoek een paar keer had zien passeren. En dat ik dacht van, nee, laten we het even tot de juiste proporties terugbrengen.
Rinke (29:09)
Ja.
De auteurs pleiten wel voor een deel van wat je doet. Knowledge brokers noemen ze het dan. Dat vind ik een paradoxale of een beetje rare... De bocht is het niet, maar eigenlijk zeggen ze op zich heeft dit geen effect of we zien geen effect in dit soort... Ja, ja. Maar we zullen het eigenlijk meer moeten doen.
Pedro (29:47)
van deze momentopname.
Ja, en ik denk herhaling is een belangrijk didactisch principe. Dat geldt hier ook. En ik denk ook, wat heel veel hoogscholen en universiteiten, maar ook leerpunten doen, is vandaag de dag die kennis echt proberen zo goed mogelijk naar de werkvloer te brengen. Niet enkel hoogscholen en universiteiten, maar heel veel mensen zijn nu bezig. En ik merk wel dat de neusen soms opvallend in dezelfde richting staan.
Rinke (29:56)
he he.
Pedro (30:22)
met heel veel nuances en ook nog genoeg punt waar er strevige discussie over kan zijn. Maar ik denk dat het idee dat ze voorstaan, vaak gaan hun leerkrachten ook op zoek naar informatie als ze strop zitten of als ze nieuwe dingen willen uitproberen. En een informatie die nu aangeboden wordt kan interessant zijn, maar niet relevant voor het hier en nu.
Terwijl dat het kan zijn dat... Ik sprak vandaag nog met iemand die zegt van ja, ik ben gewoon om aan een taal aan te leren, tweede taal of derde taal, aan groepen van 12, 15, ik kan niet zeggen welke school het was waar ze sprakten. Nu zit ik hier met 28 en nu moet ik echt even gaan kijken van hoe pak ik dit hier aan? Dan heb je een duidelijke, acute vraag. En dan is het wel interessant om naar knowledge brokers te kunnen gaan waar je van op aan kan.
Rinke (31:13)
Hm.
Pedro (31:22)
Hey wacht, hier kan ik informatie vinden voor een oplossing of een suggestie van een oplossing voor de acute. En ik denk dat dat, als je het meer doet, dan kan je dat nu ook gaan aanleveren.
Rinke (31:29)
Mhmm.
Want is niet dat je dan bijvoorbeeld met leerpunt hebt, en je ook een knowledge broker, jullie schrijven leidraden waar je dus die kennis verzamelt, maar we weten dus dat lezen van die leidraad op zich niet voor de verandering wordt.
Pedro (31:40)
Ja, laten we de lederhalte schrijven.
Nee, maar wat wel belangrijk is en dat is ook de reden dat we investeren. ken iemand, hoe heet hij ook alweer? Hij heeft een of andere podcast die ook een leidraad... Ik moet erop komen. Maar die spreekt dan bijvoorbeeld ook video's in. En je merkt dat die leidraad is een onderdeel van veel meer. En ik denk dat dit heel belangrijk is. Je kan geïnspireerd worden door iets te horen.
Rinke (32:05)
Hahaha.
Ja. Ja.
Hmhm.
Pedro (32:24)
Je kan geïnspireerd worden door iets te lezen. Maar als dat geïsoleerd is, als dat niet ingekaderd is in iets meer, als je er niet genoeg handvatten krijgt, dan zal het effect daar veel kleiner van zijn. En knowledge brokering, en dat is iets dat ik merk, ik heb de voorbije maand zowel met knowledge brokers uit verschillende landen gesproken trouwens, Polen, maar ook...
In stad van Okénea, het zit op verschillende plekken. Iedereen is op dat terrein ook aan het zoeken. Je kan allerlei kennis online zetten, maar als je niet handen en voeten krijgt, dan krijg wat dit onderzoek toont.
Rinke (33:07)
Het is misschien een onderzoek, want je hebt het nu voor jezelf gebruikt als reflectie, of je zou het voor leertemiddelen kunnen gebruiken als reflectie, dan zijn we goed bezig. Maar eigenlijk is het wel iets wat voor schoolleiders of voor leerkrachten op school een reflectie zou moeten zijn van gewoon die leideren aan het lezen of alleen maar bij wijze van spreken een informatie tot ons nemen.
is eigenlijk, gaat niet de verandering brengen. We moeten een heel duidelijk professionaliseringstraject zetten. ook mechanismes van effectief professionalisering gaan verder. Dan heb je inderdaad die kenniscomponenten. moeten inderdaad nieuwe kennis totnemen. Maar dan gaat het ook over oefenen, over verankeren, met elkaar gaan... Routines, met elkaar gaan observeren.
Pedro (33:43)
Routines, Routines voor jezelf gaan opbouwen.
Rinke (33:47)
Ja, en dus het vergt eigenlijk... Ik zou het op zich ook wel zo kunnen... Of denk ik van, is misschien onderzoek dat het van mijn belangrijkste is voor de mensen die die dingen gaan consumeren, dat ze weten van ja, goed, door gewoon op woensdag na middag een keer een bijscholing te volgen of mij een keer aan de lijn draad te zetten en die te lezen en belangrijke dingen te markeren, heb ik niet de verandering bewerkstelligd in mijn eigen klaspraktijk. Daarvoor moet ik eigenlijk verdere stappen ondernemen en ik volg wel in de...
Wat ik wel volg is dat een knowledge broker of iemand die die informatie aanbiedt kan daar ver in gaan, kan bij helpen, kan implementatieplannen aanbieden, kan filmpjes opnemen om die informatie beter aan te bieden. Maar de stap zetten in die klaspraktijk en zeggen ik ga dat niet oefenen, ik ga daar een routine van maken, ik ga met een collega vragen om komen kijken om mij een routine bij te sturen. Dat kan alleen maar de leerkracht zelf of de schoolcultuur dan of de schoolleiding of het team.
Pedro (34:42)
Ja, of het theme of de vakgroep. Ja. Ja. Ja, nee klopt. En ik vind een link, ik had die link nog zelf niet gelegd, maar dat is het leuke van een gesprek te hebben. kun je ook nog zelf dingen... ja, heb het gelijk.
Rinke (34:45)
Kan alleen maar dames houden.
Oké, goed. Als laatste, misschien een beetje de filosofische tour opgaan, want het is niks in het... Ja, dus blijf maar even bij ons. Een vraag is eigenlijk, en het is eigenlijk een heel interessante vraag, moet onderwijs altijd mee veranderen met de wereld? We zitten in een wereld die gigantisch veel...
Pedro (35:02)
Waarom dat mensen nu zeggen van het is goed geweest, hallo.
Rinke (35:17)
op dit moment zeker, gaan heel veel trends worden op ons afgevuurd en eigenlijk ook op onderes. AI, overal overal, sociale media, demografische veranderingen, klimaatveranderingen, we kunnen op heel veel treinen springen, heel veel... Ja, van... En Tracy Burns heeft zich daar...
Pedro (35:27)
Oerlohen.
K3 die constant verandert? Echt, dat is niet bij.
Nee, ik ga even zeggen. Vorig jaar in 2025 las ik een onderzoek dat echt in mijn hoofd blijven spoken is. is voor mij een hele lange blogpost geworden. Het is echt een long read. Dat schrijf je niet tussen 5 en 7 uur. Dat moet ik eerlijk bekennen. Dit is eentje waar ik sinds dat onderzoek van vorig jaar echt op...
lopen kouw nep. Tracy Burns die bij de OESO gewerkt heeft, die heel vaak ook rapporten geschreven heeft over de trends die onderwijs kunnen beïnvloeden. Ze heeft zeer stevige, deelke rapporten die ze doen nadenken van met welke zaken gaat onderwijs nu geconfronteerd worden. Ze was te gast bij ons in Leerpunt, had daar een heel boeiend, boeiende uiteenzetting.
En toen dacht ik van ja...
dat onderzoek en alles wat ik daarna over bijgelezen heb.
Hoe ga je als onderwijs om met al die veranderingen? En dan krijg je heel vaak de wootschap, onderwijs moet mee veranderen. In feite bij uitbreiding, feite alles wat we instituten noemen. De politiek, het gerecht, de media. Dan de mainstream media om een keer die term te gebruiken. Maar tegelijkertijd horen we ook dat al die instituties, al die instituten...
dat het vertrouwen in de instituten achteruit gaat.
En waar het omschuk vorig jaar mee op wees, was, ja maar wacht eens even, wat is een van de belangrijke redenen waarom we instituten hebben? Dat zijn in feite een soort van bakens van vertrouwen die in golven van verandering stabiliteit meebrengen. En dat vond ik een heel interessante vraag. En voor de mensen die denken dat ik nu groot antwoord in mijn blogpost of in mijn longread ga geven, van, wat moeten we nu doen? Nee, ik wou veilig vooral...
het vraagt ook meegeven van in welke mate moeten we veranderen en in welke mate moeten we nu net meer stabiliteit geven. In feite voorspelbaarheid geven aan het samenleving. Dingen waarvan in feite we als samenleving kunnen zeggen van ja maar weet je wat onderwijs is zo daarvan kun je op aan. Nu mensen zouden kunnen zeggen dat is een extreem conservatief idee. Want dan zeg je van er niks veranderen maar
Rinke (38:23)
Hmm.
Pedro (38:23)
Zo eenvoudig is het niet. Want bijvoorbeeld kan je zeggen dat de functie van onderwijs moet gelijk blijven. Namelijk voorbereiden op een toekomstige samenleving. Dingen meegeven die we als voorige samenleving belangrijk vinden. Dat kinderen kunnen lezen en schrijven. Maar we leven vandaag wel in andere tijden. Waardoor je misschien dingen moet kunnen veranderen om net stabiel te blijven. Als je begrijpt wat ik bedoel.
Rinke (38:46)
Ja.
Ja, bijvoorbeeld de trend van AI. Dat wil niet zeggen dat we als school allemaal ook AI moeten gaan gebruiken, maar eerder misschien van we moeten eigenlijk de kennisbaals van leerlingen versterken, daar blijven op inzetten om met AI te kunnen omgaan bijvoorbeeld.
Pedro (39:00)
om met die E8 te... En om in feite te kunnen garanderen aan de samenleving van don't worry, we've got you covered. Wij gaan ervoor zorgen, want wij zijn het onderwijs dat u kent uw toekomstige schoonzoon, uw toekomstige schoondochter, wie dan ook, dat die gaan klaar zijn op een manier dat het past. En... In feite, er is een woord dat ik de voorbije weken...
Ook bij mijn team, gaan lachen als ze dit zo beluisteren. Altho, die zijn allemaal zo hard aan werk dat ze niet eens aan beluisteren zijn. Maar het woord heigerigheid. Ik gebruik dat de woord de laatste tijd. Er is in onze samenleving heel vaak soort van heigerigheid. Namelijk, het moet sneller, moet aanpassen hoe mee zijn. Je hebt weer iets gemist. Een term als fomo, fear of missing out, dat is heigerigheid. Maar de vraag en het is...
Het is bijna filosofisch om met een vraag te eindigen. Hoe kunnen wij die stabiliteit van een instituut omarmen? Moeten we dat doen? Moeten wij in feite niet meer voor zorgen dat een onderwijs of onderwijs een instituut is waar mensen kunnen opbouwen en geloven? En hoe doen we dat? En voor alle duidelijkheid, er zijn ook instituten, en dat hebben we ook gemerkt, die onder druk staan omdat er...
wantoestanden in het verleden blootgelegd zijn. Ik heb niet gezegd dat alle instituten moeten blijven bestaan of alle instituten onveranderlijk moeten zijn, maar het gaat vooral over hoe kun je van instituties die we kennen, die we waarderen of gewaardeerd hebben, hoe kunnen we misschien die stabiliteit gaan herstellen waar mensen kunnen opleunen in hele moeilijke tijden. En ik vond dat hele andere manier van denken, van hoe je als samenleving met die veranderingen omgaat.
Rinke (40:52)
Hm.
Dat is eigenlijk bijna een soort van... Je hebt responsief vermogen van scholen, als over beleidsvoerend vermogen zou gaan. Maar hier gaat het over responsief vermogen van de school, die op zich wel responsief moet zijn naar de omgeving rondom zich. Maar eigenlijk vanuit... Een bescherming is misschien niet juist de woord, want dat klinkt weer... Maar ja, dus een bescherming van de kern als instituut, van wij zijn wel...
Pedro (41:19)
Niet een kern, een kern die ze vasthouden.
Rinke (41:26)
de school in deze samenleving. Maar ik weet eigenlijk ook niet meer of we als samenleving nog goed weten wat we onderkennen, of een instituut als school. Ik denk dat dat vroeger duidelijker was wat we daaronder verstaan en wat we dan moeten beschermen.
Pedro (41:42)
Ja, maar misschien is dit ook een van de dingen dat door de voorbije paar decennia dat ook die instituties, misschien zelfs ook als onderwijs, een stuk ondergraven hebben. Misschien moeten we daar een stuk... Het is echt wel heel filosofisch dat woord. Moeten we dit op zoek gaan naar herstelling? opgelet, dit is niet... Iemand wil terug naar de goede oud-tijd, maar...
Rinke (42:01)
Ja, ja, ja.
Pedro (42:12)
Kijk, geloof herstellen, ik denk dat we de voorbije jaren vaak gedacht hebben we moeten het geloof herstellen door mee te gaan. Maar de vraag ik opwerp is in welke mate moet je meegaan, in welke mate moet je maken dat je jezelf niet verlogend, omdat je dan ook het vertrouwen nog meer ondergraaf.
Rinke (42:21)
Mhmm.
Maar je hebt me eens dat we op dit moment in onze samenleving minder goed als bijvoorbeeld 10, 20, 30 jaar geleden het eens zijn over wat we...
onder het institutschool als doel bijvoorbeeld, of als missie of als visie, waar school toe dient, waar het institutschool voor toe dient, dat we daar minder over eens zijn dan pakweg 20 jaar geleden? Je zou het ook kunnen samenleggen met bijvoorbeeld het aanzin van de leraar, waar het wel vroeger, 20 jaar geleden, dat is ook iets wat gezegd wordt, ik weet ook niet of dat waar is, 20, 30 jaar geleden was de meester of de leraar, dat was de baas en wat die zei volgden we, minder.
Pedro (42:54)
Ik kan...
Ja.
Ja, ik vind het wel grappig, want historisch pedagogen, toen ik zelf nog les volgde, hebben daar toen... Want toen was dat discussie ook al bezig. En dat is, veilig besef ik, nu al heel lang geleden. En dan was het exact dezelfde discussie. Dat vind ik wel diffrapant. En die hebben dat toen heel erg met veel data gerelateerd. Ik bedoel, de leerkracht had altijd al een hele dubbele positie in de samenleving. Omdat je...
Rinke (43:18)
Ja?
Hm.
Pedro (43:35)
meestal niet tot de financiële elite behoorde, waardoor de elite u niet serieus nam, maar dat... Sorry. Dat u ook niet tot de gewone burgerij behoorde, omdat u ook wel ergens in een soort aparte positie zat. Ondertussen is de samenleving wel heel erg veranderd en dat is ook wel belangrijk. We hebben nu veel meer mensen die ook hoogopgeleid zijn. Leerkrachten zijn hoogopgeleide mensen, maar het aantal hoogopgeleide mensen is veel meer toegenomen door een stuk democratisering.
Rinke (43:37)
Ja.
Pedro (44:05)
onder andere door onderwijs. Nu terugkomen naar, we zien dat vertrouwen, als ik kijk naar de vertrouwensbarometer die regelmatig gedaan wordt, dan heeft onderwijs heel lang heel hard stand gehouden. Als je gaat kijken, veel andere instituties, bijvoorbeeld politiek, die kregen al heel grote klappen. Onderwijs gaat achteruit, maar feitelijk hield het heel lang stand.
Rinke (44:21)
Ja.
Hmm.
Pedro (44:32)
En ik denk, en dat is voor mij wel een beetje in lijn met de onderzoek dat een van mijn maatschappen 2 jaar geleden heeft over polarisering. Dat onder leerkrachten de polarisering op de werkvloer veel minder uitgesproken was dan wat je zou denken als je de berichtgeving en de... En ik vrees dat dat bij veel punten in samenleving dat er wel degelijk een polarisering aan is, maar niet noodzakelijk bij de grote massa.
Nu zit ik echt op het vlak waar ik mij minder minder begint thuis te voelen omdat dat mijn associologisch en politicologisch domein zijn. En dat is voor een andere podcast met mensen die op dat vlak veel slimmer zijn dan mij.
Rinke (45:15)
Het is wel een mooie... We hebben het over de Alpha Schools gehad die de hele instituut onderwijs willen omgooien en dan nu eigenlijk een soort van oproep of een vraag eigenlijk meer van, moeten we eigenlijk die stabiliteit niet koesteren of nadenken van hoe moeten we daarmee omgaan?
Pedro (45:21)
***
Ja, en ik had verschillende... We zijn allebei mensen die al meer gelust hebben die weten dat we twee blogpost elk kiezen. ik hier in feite gezegd van, mag ook nog... Ik heb hier twee kies van deze. Ik zei nog tegen mijn vrouw toen ik die longreads zei, ik ga hem nu publiceren. Ik heb er genoeg aan gewerkt en door wat Tracy vertelde, is het moment. Maar geen kat gaat dat lezen. Voor mij was het een hele mooie vaststelling.
Rinke (45:44)
Ja.
Pedro (46:00)
dat het echt veel gelezen is. Maar dat ik ook... Ik heb hier geen antwoord. Als ik daar net zei vragen, dat was niet een rhetorische truc. Het is niet dat ik er nu al uit ben. Dat ik het al zeker weet. Integendeel, ook ik ben hier zoekende. Maar ik denk dat het wel heel interessant is om dat gesprek te voeren, om dat vertrouwen wel degelijk onder druk komt te staan. En ik denk dat dat vertrouwen wel belangrijk is om de job aantrekkelijk te maken.
om jongeren gemotiveerd naar onderwijs te blijven komen, om ouders het vertrouwen genoeg te hebben zodat ze hun kinderen kunnen aan ons geven, in bruik leen, zodat je ze meer geleerd naar huis komt. Vertrouwen zitten hier helemaal in hé. Vertrouwen behoort tot de essentie van onderwijs. Dat is een cruciaal uitgangspunt. En dan denk ik dat de vraag hoe we dat vertrouwen kunnen herstellen. Dat dat wel een belangrijke vraag is en dan vind ik het leuk om nog verder over te denken.
Ik denk niet dat ik hier nu zelf, dat de discussie in mijn hoofd alleen al afgesloten is.
Rinke (47:03)
Met wat daarom ook zeer goed, want we hebben nog een nieuwe aflevering. Over een maand zien we elkaar terug. Ik probeerde een slecht bruggetje te maken naar het einde van deze aflevering. Pedro, we zien elkaar terug eind november. Ik dank jou voor de blogs en de inzichten.
Pedro (47:11)
Goed gedaan.
Volgende.