Subscribe
Share
Share
Embed
In deze aflevering gaat Raoul in gesprek met Norbert ter Mors, bekend van de podcast Bitcoin voor Boomers. Samen bespreken ze waarom steeds meer mensen twijfelen aan sparen op de bank – en waarom bitcoin volgens Norbert een alternatief kan zijn.
Norbert vertelt open over zijn eigen zoektocht: van succesvolle ondernemer tot iemand die zélf moest uitzoeken wat geld eigenlijk is. Waarom is sparen zo frustrerend geworden? Hoe werkt ons geldsysteem echt? En waarom is bitcoin volgens hem geen gok, maar juist een manier om je spaargeld te beschermen?
Ze bespreken de voor- én nadelen van bitcoin, hoe banken met tegenzin omschakelen, en waarom jongeren steeds moeilijker vermogen kunnen opbouwen. Norbert vergelijkt bitcoin met ‘digitaal vastgoed’, maar zonder lekkende daken of huurders.
Voor iedereen die zich afvraagt: waar blijft mijn geld eigenlijk… en wat kan ik daar zelf aan doen?
Timestamps
(00:21) Introductie: waarom deze aflevering over sparen, geld en bitcoin
(02:45) Wie is Norbert? Zijn ondernemersverleden en eerste bitcoins
(07:15) Van vastgoed naar bitcoin: hoe Norbert zijn pensioen beschermt
(12:10) Wat banken niet vertellen over inflatie, rente en spaargeld
(18:44) Waarom bitcoin volgens Norbert ‘digitaal vastgoed’ is
(25:20) Wat gebeurt er met je spaargeld als banken stoppen met meewerken?
(33:05) De kloof tussen generaties: wie bouwt nog vermogen op?
(39:12) Waarom sparen op de bank óók risico's kent
(43:18) Voor wie is bitcoin wél – en voor wie (nog) niet?
(47:50) Hoe Norbert anderen helpt zonder belerend te zijn
(52:30) Conclusie: je hoeft geen expert te zijn, wél nieuwsgierig
(00:21) Introductie: waarom deze aflevering over sparen, geld en bitcoin
(02:45) Wie is Norbert? Zijn ondernemersverleden en eerste bitcoins
(07:15) Van vastgoed naar bitcoin: hoe Norbert zijn pensioen beschermt
(12:10) Wat banken niet vertellen over inflatie, rente en spaargeld
(18:44) Waarom bitcoin volgens Norbert ‘digitaal vastgoed’ is
(25:20) Wat gebeurt er met je spaargeld als banken stoppen met meewerken?
(33:05) De kloof tussen generaties: wie bouwt nog vermogen op?
(39:12) Waarom sparen op de bank óók risico's kent
(43:18) Voor wie is bitcoin wél – en voor wie (nog) niet?
(47:50) Hoe Norbert anderen helpt zonder belerend te zijn
(52:30) Conclusie: je hoeft geen expert te zijn, wél nieuwsgierig
Creators and Guests
What is De Cryptotafel?
Bij De Cryptotafel praten we over wat er écht speelt in de cryptowereld. Geen moeilijke termen of eindeloze ruis, maar gewoon duidelijk uitleggen welke trends er toe doen. We kijken naar betrouwbare informatie en leggen uit wat dat kan betekenen voor de koers en de toekomst van crypto. Zo weet je in begrijpelijke taal waar je op moet letten.
Welkom bij de crypto tafel. De podcast die jou natuurlijk op de hoogte houdt van alle nieuwtjes uit de crypto industrie en zo nu en dan nodigen we ook een leuke spreker uit. Dat kan een ondernemer zijn of iemand die iets toevoegt in en aan de crypto industrie. En in dit geval hebben we een hele speciale gast. We hebben namelijk Norbert uitgenodigd en die kennen jullie waarschijnlijk wel van de podcast Bitcoin voor boomers.
Raoul Esseboom:Norbert, ontzettend bedankt voor je komst.
Norbert ter Mors:Leuk, dank je wel. Leuk dat ik er ben.
Raoul Esseboom:Ja, ja het was natuurlijk even zoeken naar een geschikte dag van hé, want zoals jullie misschien wel kunnen zien aan Norbert is hij ook regelmatig in het buitenland. Ik kom er graag
Norbert ter Mors:ik kom er graag voor langs hoor, maak je geen probleem. Ja, tuurlijk. Ik kom aan, ik ik ben er. Kom op schiet maar door.
Raoul Esseboom:Ja, dus toen dachten we van hé dat is leuk want Norbert heeft een podcast net zoals wij dat natuurlijk ook doen. Alleen deze podcast is heel gericht op een specifieke doelgroep en ik denk dat het leuk is voor de mensen om enerzijds als ze je niet kennen dat we even een korte voorstel ronde hebben en dan vervolgens ook door te gaan naar ja, de topics die jij vooral bespreekt in de podcast en ik wil het eigenlijk ook wel hebben over ja, nu de groei van de crypto slash bitcoin industrie en dan met name hoe we die groei zien en ik zie dat als een soort van versmelting van 2 verschillende werelden. Denk bijvoorbeeld aan de wereld van het traditionele of traditional finance zoals ze zeggen en natuurlijk de crypto industrie. Ja. Laten we even beginnen bij
Norbert ter Mors:Dan heb je, dan heb je denk ik aan mij een hele goede, ja. Ja. Ja. Nou Norbert ten Moors ben ik en ik ben morgen word ik 64 jaar oud. Dus een beetje boomer nog.
Norbert ter Mors:En ik ben in de bitcoin terecht gekomen, eigenlijk middag weer bij toeval. Dat zal de meesten zo overkomen. Ik ben begonnen in 2017, toen ik een keer een stukje las in het financieel dagblad over iets geks wat bitcoin heette. Daar begreep ik toen geen ene bal van, maar ik heb toen wel 500 euro gekocht om te kijken wat ermee gebeurde. Nou, wat ermee gebeurde, dat was vrij duidelijk.
Norbert ter Mors:Het ging op en het ging daarna heel hard neer. Daarna was ik even niet meer geïnteresseerd. Daarna gebeurde er eigenlijk 2 dingen. Ik heb mijn bedrijf verkocht. Ik was goede ondernemer, nooit pensioen opgebouwd natuurlijk.
Norbert ter Mors:Maar toen ik mijn bedrijf had verkocht, had ik in feite mijn pensioen in handen en daar moest ik wat mee doen. Dat gekoppeld zeg maar aan die bitcoin en dat ging natuurlijk later door. Kwam ik in 2020, kwam ik weer terug in beeld met die bitcoin, want die bitcoin bleek toch te hebben overleefd. Die 2017 flikkert in elkaar. In 2020 was het er weer.
Norbert ter Mors:Toen werd mijn interesse weer gewekt in die bitcoin en toen ben ik erin gedoken. Vanaf het altijd ben ik ook serieus erin gedoken. Nou, heeft een grote stap naar voren. Een hele oude hobby van mij uit mijn early day was radio, radiomaker. Maar dat dat is het nooit geworden.
Norbert ter Mors:Ik ben daarna in het vastgoed gegaan, in het commerciële vastgoed. En toen die covid epidemie toesloeg, toen toen dacht ik God wat doe je? Ik kon eigenlijk teruggaan naar mijn hobby. Ik ga ik ga een podcast maken en ik dacht: waar ga ik het over doen? Toen dacht ik vervolgens: nou, weet je wat ik doe?
Norbert ter Mors:Ik doe het over de bitcoin. Mijn uitgangspunt eigenlijk toen was: ik doe het over de bitcoin en ik maak dan een podcast die ik eigenlijk zelf had willen horen. Toen Ik bezig was met mijn zoektocht naar de bitcoin. Ik heb een onwijze partij podcasts geluisterd destijds en op Twitter allerlei dingen gevolgd. Maar toen dacht ik ja, ik maak gewoon een podcast in het Nederlands.
Norbert ter Mors:Gewoon een educatieve podcast die ik zelf had willen luisteren toen toen ik begon. En dat is eigenlijk het hele verhaal. En ja je Of het hele verhaal in het kort dan hè?
Raoul Esseboom:Ja precies, want je zegt ook ja in het kort en fast forward, maar ik wil die fast forward toch even een stapje teruggaan. Want je geeft aan ja, je was ondernemer. Ja. Succesvolle ondernemer. Ja.
Raoul Esseboom:Wat voor onderneming was dat?
Norbert ter Mors:Ik heb in de bedrijfsmaculdij gezeten en heb ik dat 35 jaar gedaan. En ik ben begonnen bij de meesten van jullie zullen dat niet meer kennen denk ik, bij Zadelhoff, dtZ Zadelhoff, wat tegenwoordig Koesman heet. En daarna ben ik overgestapt naar Coliers. Die bestaan nog wel en daar was ik 50 procent aandeelhouder in. En die 50 procent heb ik verkocht op de dag dat Lean Brothers onderuit ging.
Norbert ter Mors:Dat was er net op tijd.
Raoul Esseboom:Echt net op tijd.
Norbert ter Mors:Echt, dat was echt een narrow escape. En ja, maar dat is 2000 en sindsdien ja, doe ik het eigenlijk eigenlijk wat rustiger aan. Ben ik nog steeds in vastgoed onderweg, maar eigenlijk alleen als adviseur van een paar gemeenten in het Oosten van het land waar ik tegenwoordig woon. En dan adviseer ik ze over vastgoed transformatie. Nou, allemaal vrij rustig.
Norbert ter Mors:Is niks meer aan doen met de makelaardij waar ik in heb gezeten. Dat ging veel sneller. Maar goed, dat is zeg maar 10 procent van mijn tijd en 90 procent van mijn tijd doe ik doe ik andere dingen, leuke dingen waaronder een podcast maken en waaronder nu ook met crypto insiders af en toe een column schrijven. Vind ik hartstikke leuk.
Raoul Esseboom:Ja en natuurlijk ook het onderzoeken van de markt want daar ben je wel nou ik ga niet zeggen fulltime mee bezig maar als ik de topics in jouw podcast zie, een laatste aflevering had je bijvoorbeeld over kwantum computing en toevallig heel leuk dat je een volgens mij was het een een vriend van van een zoon.
Norbert ter Mors:Ja, ja en 1 van
Raoul Esseboom:die vrienden van een zoon
Norbert ter Mors:die Een intelligente vriend van de zoon. Ja, precies. Ik heb ik heb oog in oog gestaan met zo'n prutelend pruttelend afvalwater. Ik begreep er niks van. Heel indrukwekkend, maar ja, ik heb hem gezien ja.
Norbert ter Mors:Maar ik wou ervoor dat die in zak voorbaat zit. Moet dan zijn we nog wel even verder denk ik.
Raoul Esseboom:Ja, maar maar toch daar besteed je dan wel regelmatig wat tijd aan en ik kan me zo voorstellen dat als je bezig bent met Bitcoin, ik ik doe dit nu zelf 8 jaar. Het is naast dat het een hobby is, is het ook echt een baan om te researchen wat er allemaal gebeurt.
Norbert ter Mors:Ja, wie komt er nooit uit. En ik doe iedereen heeft zijn eigen invalshoek erin. En ik ik ik zeg net tegen 1 van de jongens hier, ik ben een typische gebruiker het zo maar te zeggen. Ik ben geen techneut. Je moet mij niet vragen hoe de auto onder de motorkap werkt, maar ik begrijp wel waar je een auto voor kunt gebruiken, snap je?
Norbert ter Mors:En dat begrijp ik heel goed. Ik zei het net ook, ik heb Ik was 1 van de eerste in Amsterdam in de makelaardij althans, zijn eigen e-mailadres had, zijn eigen pc had. Ik had eerst een mobiele telefoon, heel lang geleden, 19, wat is het? Negentrost of zo. Maar ik heb nog een telax meegemaakt op kantoor.
Norbert ter Mors:Ik bedoel, ik ben van die generatie. Eerste BlackBerry heb ik ook gehad nog. En met uiteindelijk afscheid van genomen en nu een iPhone. Maar heb je mee te maken. Dus echt oud oud, echt een boomer eigenlijk.
Raoul Esseboom:Maar het is wel heel leuk om die ja, om die geschiedenis zo te horen. Want ik ik was toevallig net was ik een workshop geven aan een school in Naaldwijk, want dat doen we. En dan gaf ik toevallig een docent les en die zei ook van nou ja, ik heb ook de verschillende fases meegemaakt. Zowel in de ontwikkeling van het internet als de ontwikkeling van geld en ja eigenlijk hebben de meeste boomers niet echt door dat het geld constant aan het veranderen is en ik zei ook tegen hem van ja, moet je eens luisteren. Zelfs ik heb die verandering meegemaakt van eerst wat we hadden tussen haakjes dat fysieke geld en later kon je dan een een betaalrekening en die kon je dan aanvragen en ik had die toevallig bij de Posbank.
Raoul Esseboom:Maar dat ging eerst alleen over het bewaren van fysieke gelden. Op een gegeven moment werd dat geld gedigitaliseerd en kreeg je een digitale rekening. Daar kwam toen een pinpas bij en een chip knip. Allerlei ontwikkelingen die daar ook plaats vonden en vervolgens vond de ontwikkeling van natuurlijk dat hele eurogebied vond plaats. Waarna ze hebben gezegd van hé als we die samenwerking beter ja, beter zouden willen maken op het gebied van handel dan moeten we misschien ook een centrale munt gaan introduceren.
Raoul Esseboom:Nou en toen kwam daadwerkelijk de euromunt. Hebben we ook al 2 veranderingen meegemaakt, maar ook die euromunt die moest natuurlijk ook gedigitaliseerd worden. Dus in wezen hebben we al 4 veranderingen van valuta hebben we meegemaakt en nu in jouw leven.
Norbert ter Mors:Dat zijn hele grote veranderingen. Het is allemaal gedigitaliseerd zonder dat er iets zonder een intrinsieke waarde die er tegenover zit. En het gekke is die bitcoin is precies zo digitaal. Alleen daarvan zegt iedereen, jou is het geïnteresseerd. Nee, er zit ook achter je euro zit ook niks.
Norbert ter Mors:De de de de de de de de de de de de de de de de de de bitcoin is eigenlijk veel simpeler misschien nog te begrijpen dan een euro. Maar iedereen heeft heeft op 1 of andere manier het gevoel dat de euro of de gulden die er vooruit zat, dat dat nog iets was. Maar dat is natuurlijk nooit gedekt geweest weer door grote of niets sinds 19 71. Dat is een soort van magisch ding, alleen we associëren dat nog steeds met geld. Maar het is niks anders dan in feite, bitcoin is hartstikke digitaal iets.
Norbert ter Mors:Het is een cijfer, is een cijfer in een boekhouding. Het is een cijfer in een in een grootboek. That's it.
Raoul Esseboom:En als je dan nu zo kijkt hé naar de ontwikkeling want ik wilde de brug maken met dat jij natuurlijk naast het oude vastgoed wat je gewend bent te bezitten, aan te houden, te verkopen, ook op het juiste moment, dan heb je op een gegeven moment een stap gezet om ja, eigenlijk digitaal vastgoed aan te houden zoals Michael al Cele dat zou vertellen.
Norbert ter Mors:Iets anders. Even 2 dingen eigenlijk. In eerste plaats wat ik je al zei, verkocht ik mijn bedrijf. Dat was dus geen vastgoed, maar het was een makelaarskantoor met omzet en met mensen. Dat bedrijf verkocht ik en daar had ik in feite mijn eigen pensioenpot in beheer.
Norbert ter Mors:Niet bij het ABP, maar ik zelf. Daar moest ik dus zelf wat mee doen. Daar moest ik zelf over gaan nadenken. En wat jij zei daarstraks ook, het is heel raar. Zeker voor mensen uit mijn generatie, die hebben altijd gewerkt, hard gewerkt, nooit gevraagd.
Norbert ter Mors:Ze werken voor geld. En uiteindelijk hebben ze wat geld, maar ze vragen nooit wat dat geld nou eigenlijk is en hoe je het vast kunt houden en hoe je het kunt beschermen. En dat had ik dus ook. Ik kreeg die pot uitgekeerd, mijn pensioenpot en moest nu zelf aan de slag om na te denken, hoe hoe ga je daar nou mee om? Hoe behoud je?
Norbert ter Mors:Hoe bouw je het uit? Hoe behoud je je geld? Ik ben toen dezelfde de weg gegaan die heel veel mensen gaan doen van mijn generatie. Je gaat naar een bank, je krijgt een private bank. Private bank hè de met een mooi kantoor op de grachten, hoge dingen.
Norbert ter Mors:Allemaal die mensen die je mag bellen en nou geweldig allemaal. Maar uiteindelijk is natuurlijk vrij simpel en allemaal hetzelfde wat iedereen te bieden heeft. Ja En dat kan ik zelf ook, heb ik toen bedacht. En dan even naar het vastgoed toe. Het vastgoed Ik heb nooit belegd in vastgoed eigenlijk.
Norbert ter Mors:Ik was makelaar in vastgoed, ik zat er altijd tussen. Natuurlijk heb ik mijn eigen vastgoed. Ik heb mijn eigen huis. Misschien nog een huis, maar ik heb geen pandjes die ik verhuur of wat dan ook. Ik denk dat dat ook niet meer nodig is.
Norbert ter Mors:Dan even de vruchten naar Michael Seela, die jij doet. Ik denk dat hij daar hele verstandig is. Michael Seela is 1 van de mensen die mij erg hebben geholpen bij het begrijpen van vastgoed. Want ik ben eigenlijk op hetzelfde moment als hij 2020 ingestapt, om het zo maar even te zeggen. Ik heb eigenlijk de hele weg met hem gevolgd en ook de uitleg die hij overal steeds bij gaf en ik heb daar veel aan gehad.
Norbert ter Mors:Hij heeft ook gezegd inderdaad dat hij beschouwt bitcoin eigenlijk als digitaal vastgoed. Die vergelijking begrijp niet iedereen, maar ik begrijp hem eigenlijk heel goed. Ik denk dat hij heel erg gelijk heeft. Want wat hij ook zegt is, en daar kan ik alleen maar onderschrijven. Kijk, iedereen zegt altijd vastgoed is goed.
Norbert ter Mors:Is iets wat zijn waarde dan niet verliest. Maar uiteindelijk grote onzin. Want als jij vastgoed hebt wat leeg staat, dan heb je een heel groot probleem. Als jij vastgoed hebt wat verhuurd is. Je eigen woning, die komt niet leeg te staan.
Norbert ter Mors:Maar als jij een pandje koopt en komt leeg te staan, dan heb je in principe een probleem. Want je moet wel de lasten betalen, de date die erop zit of de elektra, de belasting. Het gaat erom dat je een huurder hebt. En pas als jij een huurder hebt, maak je vastgoed rendement. En pas als je een huurder hebt, wordt je vastgoed eigenlijk wat waard.
Norbert ter Mors:Als jij een pand hebt wat 6 jaar leeg staat, dat heb ik meegemaakt, heb je een heel groot probleem. Dan heb je een pen in the eis om het eventjes zo te zeggen. Nou, wat Michael Seeler zegt en daar heeft hij groot gelijk in. Als jij bitcoin koopt, koop jij in principe een property op een hele goede locatie, want er wordt nooit meer bijgebouwd. Zijn 21000000 units en hij vergelijkt dat met een mooie stukje grond op, hoe heet het?
Raoul Esseboom:Manhatton. Op
Norbert ter Mors:Manhatton. Wat in de kern dus ook beperkt is. Hij zegt ja, je hebt 1 groot voordeel met die bitcoin. Je hebt geen last van zeiken huurders, of van lekkende daken, of van leegstand. Je hebt dat ding gewoon en dat wordt, omdat het schaars is, uiteindelijk meer waard.
Norbert ter Mors:Kijk maar naar vastgoed in Manhattan, om het zo te zeggen. Het enige, en dat hoor ik dan natuurlijk altijd uit de vastgoedwereld, ja, je krijgt geen huur, geen direct rendement. Maar Dan zeg ik: ja, oké prima. Maar je indirecte rendement, namelijk de waardestijging, die compenseert dat meer dan. Snap je?
Norbert ter Mors:Als je vastgoed hebt wat 6, 7 procent rendeert, dan doe je het eigenlijk best goed. Zeker hier in Amsterdam. Nou, een bitcoin rendeert in ieder geval sinds ik ben je kan herinneren meer dan 6, 7 procent op jaarbasis. En dat zonder zonder wat ik al zei, zonder de nadelen van vastgoed. Want ja, die worden altijd genegeerd.
Raoul Esseboom:Ja, want het is vastgoed is het is het is het best lastig omdat mensen natuurlijk als je met vastgoed als je zegt van nou ik ga bijvoorbeeld een een een lening die die wil ik hebben, een hypotheek en dan moet je ervoor zorgen dat je met die huurinkomsten dat je in elk geval die rente voor de hypotheek dat je die kunt dekken want als je die niet kunt dekken, dan zit je alsnog maar af te lossen en dan moet je dus hopen op waardestijging van je woning. Dan heb
Norbert ter Mors:je een probleem in principe, want wat heel vaak gebeurt. Je neemt een hypotheek voor, ik noem maar wat, 10 jaar of 20. Huurcontract voor 3 jaar. Ik weet 1 ding zeker, na 2 en een half jaar loop jij met angst en beven naar je brievenbus. Want toen kwam het briefje kan daar invallen van de huurder die opzegt.
Norbert ter Mors:En als jij opzegt heb je een probleem. Want die huurder gaat weg. Jouw hypotheek moet je doorbetalen. Ja, je gas, water, elektra ook, de hele zit. En ondertussen moet je dan naar iemand, een collega van mij, naar een makelaar.
Norbert ter Mors:Zeg ik wil nieuwe huren, kost je geld. Moet je het opnieuw gaan inrichten. Zo leuk is dat helemaal niet. Hè? Er zijn risico's aan verbonden.
Norbert ter Mors:Dat is het enige wat ik wil zeggen. En aan bitcoin heb je dat niet. En er komt nog 1 ding bij en dat zegt Michael Ceder ook heel terecht en dat kan ik natuurlijk ook alleen maar onderkennen. Als je zo'n joker hebt als Hugo de Jonge die ineens zo'n hele huurmarkt onderuit schoelt. Je hebt een appartementje gekocht.
Norbert ter Mors:Hugo de Jonge komt en die gooit de hele fiscale zaak overhoop, waardoor jouw berekeningen niet meer uitkomen. Nou dat zou je met Bitcoin niet overkomen, toch?
Raoul Esseboom:Ik ga van, ik ga uit van niet.
Norbert ter Mors:Nee, nee, maar ik kan, nee maar als je dat overkomt dan neem je mee in je broekzak en dan ga je naar een plek waar waar je wel welkom bent. Snap je? Vastgoed kun je niet meenemen hoor, zeker niet.
Raoul Esseboom:En hoe reageren jouw ja, jouw vrienden, jouw kennissen die een beetje dezelfde leeftijdscategoriecategorie zitten? Hoe reageren die op dit verhaal dat je ze dan vertelt? En vertel je natuurlijk
Norbert ter Mors:Nou ja, nou ja, ik is 1 van de redenen ook dat ik doe. Want kijk ik heb ik heb het even opgezocht, maar volgens mij misschien weet jij het beter. Hoeveel mensen zitten in in in de bitcoin in Nederland door de bank heen? Miljoenen?
Raoul Esseboom:Volgens mij zitten we op een getal van rond de 4000000.
Norbert ter Mors:Nou dat is dus die zegt 10 procent. Maar ik heb het even opgeschreven hoeveel boeners er in de bitcoin zit. Nou dat is dat is misschien 3 procent of 4 procent. Met andere woorden, ik zeg zeg maar 96 procent van mijn bekenden en vrienden hebben geen idee waar ik het over heb. Vinden het eng.
Norbert ter Mors:Vinden me ook niet goed snik en Daar
Raoul Esseboom:ben je ook niet toch?
Norbert ter Mors:Nou, zeker nou ja, daar daar maak ik verdomme die podcast hé om dat uit te leggen. Ik zeg, ik ga het niet nog een keer uitleggen. Luister maar. Weet je wel. Dan heb je al een aantal mensen die luisteren en dan is het al aardig, want dan zie je dat er zeg maar van de 10 die gaan luisteren, zijn er dus 3 vallen in slaap of zo.
Norbert ter Mors:Of begrijpen het niet. En de andere 3 pakken het op en luisteren alle 50 afleveringen en je zegt godverdorie, leuk. Ik heb de kip wat gekocht. Nou daar daar doe ik het voor. Daar doe ik het voor.
Raoul Esseboom:Ja, want het is ook en dat moeten we denk ik ons ook realiseren zeg maar ja, als we dan lesgeven bijvoorbeeld aan hele grote groep. Laatst waren we in Groningen en dan in totaal doen we 94 studenten. Ja, ik ga er niet vanuit dat van die 94 dat de 92 zegt van ja ja, bitcoin vind ik vind ik echt fucking vet. Nee, zo zou het ook niet moeten zijn want net als vroeger ik hield van gymmen. Er waren een hoop leerlingen in de klas die hadden ze dus ik heb helemaal niks met gym maar er was toch 1 docent en die maakte de gymles zo leuk dat alle leerlingen meededen daarna nog steeds zeiden ja, ik heb niks met gym en dat kan ook maar je gaat wel leuk meedoen en dat doen ze ook tijdens onze les en waarschijnlijk ook bij jou.
Raoul Esseboom:Epero dat ze denken nou hé, ik heb er toch iets van geleerd. Maar alsnog is het dan aan hen om die keuze te maken om te zeggen ja, ik ga hiermee verder of ik ga hier niet mee verder.
Norbert ter Mors:Ja, absoluut. Maar laat laat Nederland die leuke leraar zijn met die leuke podcast. Ik heb geen idee. Maar kijk, wat mij heel mateloos fascineert eigenlijk en Kijk, ik kom uit een generatie van mensen, dat zul je ongetwijfeld weten, die geluk hebben gehad, om het zo maar te zeggen. Die hebben een goede baan gehad, hebben vermogen kunnen opbouwen, hebben hun huis kunnen opbouwen, hypotheek kunnen afbetalen.
Norbert ter Mors:Met andere woorden is is in principe een generatie die middelen heeft. Veel meer dan de de de de generatie nu.
Raoul Esseboom:En ik ben blij dat jij dat eindelijk zegt en dat dit op camera ook zegt.
Norbert ter Mors:Nou ja, volledig. Maar goed, het geldsysteem is trouwens 1 van de redenen, denk ik, dat het karretje van de woningbouw in de blubber is gereden. Maar goed, dat is even wat anders. Wat ik bedoel te zeggen is, ik ben van een generatie die in principe vermogend is. Dat komt ook omdat je ouders zijn overleden, hebben we ook nog een keer gekregen en je allen Maar wat er dan opvalt, is dat die groep slecht bediend wordt eigenlijk als het om bitcoin gaat.
Norbert ter Mors:Want als je naar bitcoin kijkt als een asset class, en dan denk ik dat we dat mogen doen zo langzamerhand, en dan zie je dus ook dat die asset class heel goed performt over de afgelopen 15 jaar. Dan zeg ik niet meteen dat iedereen in de bitcoin zou moeten stappen, maar dan is het heel vreemd dat die banken met wie je werkt, dat dingetje nog steeds helemaal negeren en doen alsof je gek bent als je erom vraagt. En eigenlijk was dat ook de reden dat ik, 1 van de redenen dat ik bij die banken weg ben gegaan. Want ik zeg, hoe kun je dat nou ontkennen eigenlijk? En nogmaals, ik verwacht niet dat je tegen iedereen zegt ga nou maar eens 10 procent van je vermogen in bitcoin stoppen.
Norbert ter Mors:Maar als je erom vraagt, A begrijp je het zelf niet? Dat vind ik ook wel heel raar. Ze begrijpen het zelf niet. En dan praat je echt over de serieuze banken, hè, met de serieuze vermogensbeheerders. Ze weten het niet.
Norbert ter Mors:Laat staan dat ze erin En ze vinden het eng, zeggen ze dan. Het ABP las ik ook nog. Het ABP wat ons 1500000000000 aan pensioenen belegt. Die eigenlijk niks anders moeten doen dan het pensioen van jou en mij. Nou ja, dat doen wij nu even niet, maar van de mensen die ze bedienen.
Norbert ter Mors:Er is maar 1 belang te zorgen dat dat vermogen groeit. En dan zie ik ze dus geld beleggen in allerlei groene projecten of in allerlei woningbouw die 3 procent randert. Als je dan vraagt naar ABP, dan zeggen ze, dan komt het hele riedeltje weer, nee, is er riskant? Is er volatiel? Slecht voor het milieu.
Norbert ter Mors:Allemaal van die dingen waaruit blijkt dat ze er niet eens 10 minuten aan hebben besteed of misschien 5 afleveringen van mijn podcast hebben geluisterd. En dat is voor Tory het ABP. Die zit op het op het spaargeld van half Nederland. En dat die dat niet weten. Gewoon desinteresse, dat ze niet geïnteresseerd zijn is voor mij gewoon pijnlijk om te zien.
Raoul Esseboom:Ja, ja, het is zeker pijnlijk. Maar wat nog misschien wel daaraan heeft bijgedragen is dat je ook een hele ja, toch wel lange periode hebt gehad dat gerenommeerde partijen, waarom er bijvoorbeeld een JP Morgan, maar Black Rock ook, voorheen eigenlijk hadden vermeld van ja, wij wij doen hier niet zo heel veel mee. Eigenlijk een beetje schijn. En nu zien we sinds 2000 toch wel 23 dat schijn bedriegt. Want wat bleek is dat gaf Robbie Mitch en ik ook aan hé of Digital assets.
Raoul Esseboom:Ja, in het geheim waren we eigenlijk al 10 jaar bezig met te kijken naar hoe we dit kunnen doen voor onze klanten et cetera et cetera. En ook nog dat Larry Vink onlangs kwam met een uitspraak eigenlijk zou iedereen een stukje bitcoin moeten bezitten. Vind ik een uitspraak die vrij radicaal is. Het is zelfs een uitspraak die ik niet zou doen. Maar als iemand van zo'n ja, denk ik zo'n staat van dienst die werkt bij zo'n grote partij als die dat zegt.
Raoul Esseboom:Ja, dan kan dat enerzijds betekenen dat ze natuurlijk of zelf die producten en diensten aanbieden.
Norbert ter Mors:Zeker zeker.
Raoul Esseboom:Wat hij natuurlijk doet. Maar anderzijds ook dat ze waarschijnlijk iets op het spoor zijn. En wat mij verrast is dus heel veel mensen die ik spreek ook van van uw leeftijd, jouw leeftijd, sorry correctie. Ja, hé, ik moet jou zeggen. Dat die nog steeds durven te ontkennen van ja, maar Maar die zul je
Norbert ter Mors:tot de laatste dag hebben, de ontkenners. Maar wat ik interessant vind om te zien is dat en het is natuurlijk ook heel logisch als je naar zo'n project kijkt naar zo'n nieuwe asset die ontstaat begint dat eigenlijk met experimentele en met ontkennen. Banken zijn natuurlijk de allerlaatste die er uiteindelijk instappen. En dat is maar goed ook, want dat betekent dat in principe een hele generatie mensen die early waren, oorsprong hebben kunnen nemen op die grote banken. Dat is natuurlijk heel bijzonder dat het gebeurd is.
Norbert ter Mors:Alleen nu is het zo dat ze inderdaad onderkennen wat het is, erkennen wat het is en zegt, en nu zo'n Larry Vink of All, dat die zegt van eigenlijk zou iedereen een stukje bitcoin moeten hebben. Nou, je hebt gelijk. Ze zullen dat ongetwijfeld een paar jaar eerder al hebben ontdekt. Maar goed, ze zijn wel op het punt nu dat ze dat erkennen en ook uitspreken. En niet alleen dat, ook alle grote banken in Amerika zijn nu, dat is in de laatste maanden is dat eigenlijk de ontwikkeling, aan het omschakelen naar bitcoin in zoverre dat ze hun klanten, zoiets verboden hebben om erover te spreken, nu toestaan om bitcoin in portefeuille te nemen.
Norbert ter Mors:Wat mij dus heel erg verbaast is dat, laat ik het dan even op Nederland houden. Ik kan niet over heel Europa spreken, maar in Nederland is dat nog weer heel ver weg. Ik geloof dat de Bunkbank, dat die nou de eerste is die bitcoin, of bitcoin volgens mij aanbiedt.
Raoul Esseboom:Ja, wat ook grappig was hé. Want Bunq heeft ook een tijdje geleden gezegd tegen mensen, oeh, als jullie iets met crypto doen, ja, dan weten we niet zeker of we jullie nog kunnen helpen.
Norbert ter Mors:Ja, ja, maar dat is natuurlijk omdat het niet mocht. Alleen dat woord uitspreken was eigenlijk al hoe gong je om je te denken. Dat heeft iedereen meegemaakt. Ik ook, jij waarschijnlijk ook. Ik had een tijdje geleden, een jaar geleden zat ik bij de Albert Heijn te pinnen, hield mijn pasje ermee op.
Norbert ter Mors:Ik had geen idee waar het over gaat en uiteindelijk bel je op en blijkt dat ik moet ik naar de fraudedesk. Waarom dan? Omdat ik geld heb overgemaakt naar Coinbase om wat bitcoin te kopen. Zo gaat dat nog steeds. Het is vreselijk, maar dat gaat veranderen.
Norbert ter Mors:Maar nog steeds is het zo dat als jij bitcoin, iets met bitcoin doet, is het eng. En dan is het verdacht. En banken doen daar niet aan mee.
Raoul Esseboom:Ja, maar mijn vraag en eigenlijk Nou ja, we hebben die al beantwoord, maar is nog steeds van moeten we dan de banken wel geloven? Want nu letterlijk ik kijk hier naar de website van BunkK. Als je intikt, is misschien leuk om te doen, tik eventjes in op Google BunkK Crypto, dan kom je bij die link terecht. BunkK punt com slash n l, streepje n l, streepje a b, personal, accounting, features, crypto en wat zie je dan? Bitcoin in je bank app.
Raoul Esseboom:Koop veilig crypto direct vanuit je Bunk app. Begin vandaag en krijg je eerste 10 euro aan bitcoin gratis. Eigenlijk de standaard manier van adverteren die eigenlijk heel veel exchangees ook al eerder hebben uitgevoerd en nu is natuurlijk de vraag van ja, gaan andere banken voor wat betreft dit marketing stuk gaan die volgen. Maar ik wil nog eventjes kijken want we zijn gaan onderzoeken of er andere mensen zijn in de community want dat vinden we natuurlijk ook belangrijk om te horen hoe jullie ja, dit eigenlijk ervaren en in hoeverre de samenwerking met de banken als jullie crypto kopen of die versterkt wordt of verslechterd wordt. En in dit geval hebben we gevraagd van hé heb jij ooit problemen gehad met je bank?
Raoul Esseboom:Doe je bitcoin kocht. Nou dan heb je bijvoorbeeld de Bora die geeft aan ja, rekening geblokkeerd en een dag later telefonisch na telefonisch verhoor werd dat pas weer vrijgegeven. Dorien die zegt ja, check. Die transactie naar die exchange werd tegengehouden wegens een verdacht moment. Nou dan had je Anthony en die zegt ja, ik schreef geld over naar mijn crypto wallet en het geld werd ingehouden door mijn bank.
Raoul Esseboom:Nou Arno ja, die zat bij Rabo. Nou van Rabo wisten we dat ze een anti-cryptbeleid hadden, maar toch. Ja, Rabo die wilde dus bij hem wel even weten wanneer hij daarmee was begonnen en welke coins die dan precies had aangekocht. Ja, dan denk je toch ja,
Norbert ter Mors:maar dat is dat iedereen heeft die ervaring. Het wordt gewoon, het wordt tegengewerkt. En dan kun je zeggen een beetje, nee, het wordt actief, het werd, het wordt actief tegengewerkt. En dat is heel bijzonder.
Raoul Esseboom:Maar denk jij dan nu?
Norbert ter Mors:Maar dat is ook wel logisch natuurlijk, want even als jij geld afhaalt van hun rekening, daar kunnen zij minder mee doen. Het is allemaal zo gelleverage. Zij kunnen, als jij 10000 euro op hun rekening zet, maken zij de 100000 door te leverage. Maar als je de 10000 afhaalt, zullen zij in balans met 100000 moeten verkorten. Het is helemaal niet interessant voor ze.
Norbert ter Mors:Het is eigenlijk heel bedreigend voor ze. En ik denk dat dat een van de redenen zou kunnen zijn. Alleen wat je natuurlijk gaat zien en dat zie je de Amerikanen nu ook en bij bij BundK misschien nu ook, mensen willen dat gewoon hé.
Raoul Esseboom:Jij zegt het is bedreigend maar dat is bedreigend door ja, in mijn optiek de handelingen die ze zelf uitvoeren want wanneer is het niet bedreigend? Dus als je je fiat converteert naar crypto, nou in bitcoin in dit geval, dan kom je in die parallelle wereld te zitten.
Norbert ter Mors:Maar het gaat, maar het gaat bij hun van de balans of zo.
Raoul Esseboom:Ja, maar het punt is en dat hadden ze als banken slimmer kunnen doen, het kan ook weer terug. Dus als die 10000 euro in 1 keer 100000 euro is geworden, dan wil je eigenlijk dat die 100000 euro weer terugkomt bij jouw bank. Tuurlijk. Dus dan gaat het om. Idealiter als bank zijnde had je kunnen zeggen hé als je je crypto gaat verkopen, kom dan weer lekker terug.
Raoul Esseboom:Want dan kunnen ze op een juiste manier afschrijven.
Norbert ter Mors:Helemaal gelijk. Maar het gekke is, als jij nu, ik weet niet welke bank, ik zit bij de ING bijvoorbeeld. Ik ook. Je hebt de ING lopende rekeningen, maar je hebt ook een beleggingsrekening misschien. Ja?
Norbert ter Mors:En die zit in dezelfde app. In dezelfde app kun jij je lopende rekening hebben en kun je af en toe wat aandelen kopen of verkopen. Dan zou je natuurlijk probleemloos ook crypto aan moeten toevoegen. Net zoals wat je zegt, als jij af en toe aandelen Apple koopt en je verkoopt ze weer dan gaan ze van van die rekening naar naar je lopende rekening terug. En ik denk dat dat de toekomst zou kunnen hebben.
Norbert ter Mors:Maar daar moeten banken wel een beetje aan meedoen natuurlijk.
Raoul Esseboom:Ja, en deze vraag hebben we ook gesteld aan de community. We hebben dus het toen gevraagd van wat als banken bitcoin zouden aanbieden? Zou jij het dan daar stallen?
Norbert ter Mors:Nou, dat is een andere vraag. Ja, ja, ja, ja, ja.
Raoul Esseboom:Ja, maar dan moeten ze natuurlijk ook voldoen aan dat proces. Maar inderdaad is een andere vraag. Daar komen ze ook nog op terug. Maar wat denk jij? Wat denk jij?
Norbert ter Mors:Ik denk dat de meeste mensen nee zeggen. Ik denk dat dat Ik ik hoop het misschien ook een beetje dat ze nee zeggen. Want is natuurlijk, laat ik het dan zo zeggen, een ouderwetse of een echte bitcoin is iemand die die zaak offline haalt en gewoon in zijn eigen of gewoon in zijn eigen in zijn eigen wallet haalt thuis in zijn eigen kluis en juist niet bij banken doet.
Raoul Esseboom:Ja, zijn er 367 of 376 correctie die zeggen ja, absoluut niet. Bitcoin is er om banken te vermijden. Dan is er ook een klein percentage en dat zijn er 16, dus 16 mensen en die zeggen nee ik vertrouw bank hier niet mee. Maar er zijn ook mensen in dit geval zijn dat er in totaal 54 en die zeggen nou ja, misschien als het goed geregeld is en een heel klein percentage daarvan zegt ja, eigenlijk dat geeft me wel rust en vertrouwen als dat zou gebeuren.
Norbert ter Mors:Maar ik denk dat jij zit dat deze vraag met deze vraag zit je in een vijver te vissen waar bitcoin vissen zitten zeg maar. Het grote publiek, de 90 procent die geen bitcoin heeft, die is gewoon gewend aan bank. Ja, en als die met bitcoin zouden gaan werken of met wat dan ook, dan is het voor hun gewoon het meest praktische om dat via een bank te doen. Kijk, en jij en ik en al die 300 mensen hebben natuurlijk groot gelijk om te zeggen dat als ze zeggen van bitcoin is juist ' Freedom money', wat je niet bij de bank parkeert. Maar ik denk dat de eerste stap die mensen maken, of althans 90 procent mensen die nog niet in de bitcoin zitten, dat het heel gemakkelijk is als je die gewoon makkelijk kunt maken in een app van je bank.
Norbert ter Mors:En de praktijk werkt het net zo als bijvoorbeeld uiteindelijk die ETF's groot zijn geworden, omdat het zo makkelijk is.
Raoul Esseboom:Toch? Ja, maar toch dan kijk ik daarnaar van ja, aan de ene kant zou dat top zijn, maar ik ja, dan moet ik toch kritisch zijn, want hoe gaan ze dat dan fixen? En krijgen we dan niet ook dat vergrote probleem van ja, het hebben van te weinig onchain transacties en dus verlaagde fee's in de blokken?
Norbert ter Mors:Ja, dat dat dat zijn allemaal van die van die fase 2, van die doorloop effecten die je kunt kijken. Ik denk, ik vermoed dat bitcoin voorlopig als store of value voornamelijk gebruikt zou worden. Met andere woorden, je koopt een bitcoin om hem vast te houden, Denk ik. Wat natuurlijk niet goed is voor de transacties. Aan de andere kant hoef ik ook dat Lightning Network toch voor een doorbraak zou kunnen gaan zorgen.
Norbert ter Mors:Maar de echte bitcoin transacties, ik weet het niet, maar ik vermoed toch dat het dat het een voor een grote groep mensen gewoon een store of value is.
Raoul Esseboom:Voorlopig. Hoe zie jij het?
Norbert ter Mors:Ook, ook, ja. Ik zie het ook, voor mij is het een store of value, ja.
Raoul Esseboom:Je zegt wel geloof ik.
Norbert ter Mors:Heb je mij, nou ja, kijk naar jezelf. Je hebt je hebt crypto en je hebt euro's en je hebt ze allemaal in de portemonnee. Er zit zit een bitcoin in en een en een euro en sta je bij de bij de winkel, koop de stofzuiger en dan kun je op 2 manieren afrekenen met een euro of met een bitcoin. Nou, ik weet het niet maar ik vermoed dat jij met een euro afrekent. Want die euro, je bitcoin geef je liever niet uit.
Raoul Esseboom:Liever niet, maar zoals ja, dan de luisteraars natuurlijk weten ben ik naar El Salvador gegaan om daar ja, eigenlijk te ervaren hoe het is om je bitcoin uit te geven en ja, toen merk ik toch wel van ja, zo spannend is dat eigenlijk helemaal niet. Want het is ook gewoon geld en als ik geld kan uitgeven ja, in principe maakt het me niet heel veel uit. Want ja, ik ga niet zeggen dat ik elke euro die ik heb geconfronteerd op bitcoin, maar
Norbert ter Mors:Ik denk dat het gaat komen, maar Lind Oldenieker kun je waarschijnlijk ook, die heeft daar op een gegeven moment ook onderzoek naar gedaan en en en heeft iets interessants gezegd vind ik daarover en die zegt ook als je bijvoorbeeld naar goud kijkt, Voordat dat geld is geworden, was goud store of value. Het moet eerst geaccepteerd worden als store of value, voordat het geld kan worden in de zin dat je de andere functies ermee gaat doen. Ik denk dat Bitcoin nog een beetje in die fase zit. Die volatiliteit helpt daar natuurlijk ook niet aan mee. Het is nog steeds voor een hoop mensen geld.
Norbert ter Mors:Je koopt een wasmachine die de ene dag 400 euro kost en de andere dag 350 of 500, bij wijze van spreken. Snap je? Dus ik denk dat het voorlopig nog store of value is. Maar je hebt gelijk uiteindelijk lange termijn. Ja, natuurlijk dan dan dan is het iets wat je gaat gebruiken.
Norbert ter Mors:En en en ook als geld of uitgeven als geld, laat ik het dan zo zeggen.
Raoul Esseboom:En Maar ik denk dat
Norbert ter Mors:de euro wel heel lang blijft nog hoor.
Raoul Esseboom:Ja, maar kunnen we dan eventjes teruggaan naar het het moment dat jij zei van hé, ik begrijp dit verhaal van Michael Celeor. Ik deel die mening en bitcoin is het digitale vastgoed want jij kent natuurlijk vanwege je verleden ken een hoop mensen die die in het vastgoed zitten. Ja. Kun je datzelfde verhaal aan hen overbrengen? Nee, nee, nee.
Raoul Esseboom:Maar wat gebeurt er in hun hoofden als je dat doet? Wat zie je ontstaan?
Norbert ter Mors:Chaos. Maar de kern van het verhaal uiteindelijk, denk ik, is dat niemand zich afvraagt wat geld eigenlijk precies is. Want iedereen werkt wat ik zeg 40 jaar lang om geld te verdienen, heeft het daarna en vraagt zich niet af hoe ze het vast moeten houden. En kijk, een van de dingen waar ik tegenaan liep toen toen ik mijn bedrijf verkocht, dat was die grote financiële crisis. Ik dacht toen op dat moment vrij zeker te weten dat de financiële wereld in elkaar zou storten.
Norbert ter Mors:Ik ben dus dat was helemaal niet leuk. Maar die wereld is niet in elkaar gestort, want die is overeind gehouden door er duizenden miljarden dollars in te pompen. Met als gevolg, dat ik niet wist toen op dat moment, dat het gevolg van dat inpompen, de infuus van dat geld, is dat je een enorme inflatie krijgt. En vooral ook een assetprijs inflatie. Dus het rare was dat na die melddown ineens alles weer omhoog spoot.
Norbert ter Mors:De aandelenkoersen en het vastgoed. Alles waarvan ik dacht dat het te pletter zou vallen, bleek te overleven. Niet alleen dat, het werd heel duur. De winkel werd ook nog duurder, alhoewel dat er nog meeviel. Toen dacht ik: wat is er aan de hand?
Norbert ter Mors:Hoe kan dat? Ik zie hier Dat begreep ik niet. Ik Ik begreep dat niet. Dat heb ik vrij lang niet begrepen eigenlijk. Totdat je van die types hebt van Michael Selen, die dat uitlegt op een manier dat ik denk: dat is wel interessant.
Norbert ter Mors:Want Michael Selen bijvoorbeeld zei, wat ik ook nooit aan gedacht had. Hij zei: Ik heb nooit cash geld gehad. Ik heb aandelen Apple als cash gebruikt. Want die gingen gewoon omhoog in waarde en die zijn zo courant dat je ze elke dag, op elk moment van de dag, te gelden kunt maken. Dus ik heb nooit rekening courant gehad.
Norbert ter Mors:Maar Apple was mijn rekening courant, zei ik, Godverdorie. Eigenlijk slim toch? Heb ik nooit gedaan. Waarom zou je nog een rekening courant hebben? Snap je?
Norbert ter Mors:Van dat soort dingen. En ja, en dan zie je dus ook dat die, bijvoorbeeld de koers van de bitcoin vrij direct, of wel behoorlijk direct gerelateerd is aan de geldhoeveelheid. Als je dan ziet dat die geldhoeveelheid op bepaalde momenten, in 2008, 2009, maar al helemaal, wanneer was het met de pandemie, dat alle knoppen zijn opengedraaid en dat er gewoon 30 procent meer geld in de norm lopen is. Nou, toen wist ik het. Toen dacht ik: dat gaat me niet nog een keer hup, in de bitcoin nou maar.
Norbert ter Mors:Dat gaat natuurlijk weer gebeuren. Daar kun je vergif op innemen. Ik bedoel, je ziet het nou in Amerika ook. Hoe heet het? Onze grote vriend Musk die zou hoeveel 1000 miljard, 2000 miljard gaan besparen.
Norbert ter Mors:Nou, 60000000000 is het geworden. En het enige wat ze nu kunnen verzinnen is om toch maar weer geld te gaan drukken, weer om de groei aan te jagen. Nou goed, dat verhaal kennen we. Dus je weet nu eigenlijk alweer van tevoren dat het gewoon doorgaat. En dus ook dat assetprijzen door zullen blijven stijgen.
Norbert ter Mors:Ook de aandelen, ook het vastgoed, ook de bitcoin. Dat is natuurlijk het grote en dat is het echte probleem. Is dat je als je nu jong bent en geen assets hebt, Gewoon net je eerste of je tweede baan hebt, een huis moet huren wat niet te betalen is. Dan ga je nergens in mee. En die verschillen, daar maak ik me erg druk om, die vermogensverschillen, die worden steeds groter en dat wordt nog veel groter.
Raoul Esseboom:Maar is daar dan wat aan te doen? Want juist voor die jongeren die nu bijvoorbeeld hun eerste baan hebben en niet
Norbert ter Mors:het geluk hebben dat
Raoul Esseboom:hun ouders ook goed geboerd hebben. Hoe zouden die alsnog vermogen kunnen opbouwen dan?
Norbert ter Mors:Dat is een groot probleem. Ik denk door die Rabobank te beroven. Nee, maar je begrijpt wat ik bedoel. Nee, hoe hoe dan? Want als je naar als je naar bijna iedereen in mijn omgeving kijkt, die heeft uiteindelijk zijn geld verdiend aan zijn huis.
Norbert ter Mors:Want iedereen in Amsterdam is, roep ik al, iedereen wordt uiteindelijk miljonair. Gewoon door je huis. Betreeef misschien dat je er nog even op moet wachten, maar met 10, 12000 euro per vierkante meter en je hebt er 80, ben je er al. Snap je? Je dacht nooit dat het mogelijk was.
Norbert ter Mors:Maar o wee, als je dat dus niet hebt, zo'n huis. Want als je dat huis hebt, dan kun je wel doorschakelen naar het volgende. Maar o wee als je het niet hebt. Want hoe krijg je die eerste miljoen bij elkaar? Mijn zoon bijvoorbeeld ook, heeft een keurige baan in Amsterdam en mijn schoondochter ook.
Norbert ter Mors:Maar die hadden 2 kinderen. Nou, hoe ga je dat doen hier? Dan ben je 1000000 verder. Nou, dat lukt soms niet. Dus die is naar Rotterdam verhuisd.
Norbert ter Mors:En die heeft dan nog geluk dat hij naar Rotterdam kan verhuizen. Dus het is een hele vervelende situatie en zeker voor degene die Als jouw vader inderdaad een huis heeft gehuurd, zijn hele leven lang en je opa ook en jij ook en je auto hebt geleased en net kunt rondkomen van je Dan ga je geen vermogen opbouwen. En dat is heel ongelijk, want degene die het wel hebben, die zien het alleen maar beter worden. Die denken, die denken ook dat ze rijk worden nog. Dat is bizar.
Norbert ter Mors:En dat is natuurlijk, en dat is dus het probleem en dat zie je dus ook, vind ik, als je in die bitcoin terechtkomt, zie je de oorzaken ook. De oorzaak is dat het eindeloze geld pompen. En dan zie je bijvoorbeeld in Nederland weer, of in Europa, weet je wel, de New Green, al die projecten van 600000000000, of wat de Green Deal is, of meneer Draak hier met zijn programma. Linksom of rechtsom Is het allemaal nieuw geld wat erin gedaald wordt? Ja, en dat gaat niet naar de jongens in Slotervaart of die onderaan die piramide staan.
Norbert ter Mors:Die zien alleen de inflatie straks meer op zich afkomen. Dat geld komt terecht bij de winnaars zeg maar. Dat zijn de assethouders.
Raoul Esseboom:Maak je daar zorgen om?
Norbert ter Mors:Ja, zeker. Ja, ja, ja. Maar dat gaat niet goed. Dat gaat niet goed. In Amerika is dat natuurlijk nog extremer, maar bij ons ga je dat ook zien.
Norbert ter Mors:Die kloof wordt onacceptabel groot. Ben ik van overtuigd. Vroeger of later hadden we het een keer op natuurlijk, toch?
Raoul Esseboom:Ja, maar dat is natuurlijk ook de vraag, want roepen dan alle bitcoins, bitcoin salttes? Dat hoor je niet meer.
Norbert ter Mors:Ja, dus bitcoin salttes en bitcoin salttes. Ja, maar nog steeds 90 procent. Kijk, de mensen die eigenlijk ja, in zekere zin met met met bitcoin kun je een asset opbouwen of met een kun je meedoen in dit hele verhaal.
Raoul Esseboom:Ja, maar je moet ook het vermogen hebben om te leren te kunnen sparen. Want los van natuurlijk de asset die er is, ja, vergt dat ook best wel wat psychologische kennis. Je geeft zelf aan in 1 van de column die je hebt geschreven Bitcoin voor boomers. Ja, ik trapte 60 jaar in het inflatiespokje.
Norbert ter Mors:Daar hebben we het over eigenlijk. Maar kun
Raoul Esseboom:je kun je voorstellen dat jij als succesvolle ondernemer jij hebt een hele een hele rit
Norbert ter Mors:Nota ben je een economie gestudeerd.
Raoul Esseboom:Nou, dat bedoel ik. Dat
Norbert ter Mors:bedoel ik. Toch als je er eentje zou moeten weten, maar niemand weet het. En dat nogmaals, dat geldt dus ook voor die 90 procent van mijn generatiegenoten die die het allemaal voor grande nemen. Het is geld en geld is er. Toch?
Norbert ter Mors:En 2 procent inflatie is goed en 4 ook nog wel een beetje vervelend. Ze zien de consequentie niet, maar dat komt, dan zien het niet. Want een huis over het algemeen, daar gaat het al. Een huis per jaar 10, 15 procent meer is waard geworden. Dus het gevoel hebben van Inflatie is ook in overleven, maar een huis is in ieder geval 15 procent meer waard geworden.
Norbert ter Mors:Heel convenience. Maar het is lastig en Ja, bitcoin kenolvit, ja, natuurlijk. Maar ik kijk dan ook weer naar Ik heb er toevallig naar de column over geschreven, maar over die twintigers en de dertigers, om het zo maar eventjes te zeggen, ja, die gaan zich helemaal te buiten natuurlijk aan dat daytraden. Ik heb het geschreven ook. Ik toets 2 keer bitcoin in en mijn hele social media worden vergeven van die jongens en meisjes vanuit Dubai met hun Lamborghini's, die je vertellen hoe je met een beetje handig daytraden een paar miljoen kunt verdienen.
Raoul Esseboom:Hoe kijk je daar daarna?
Norbert ter Mors:Nou, grootste onzin natuurlijk. Maar ik kan me voorstellen dat als jij 18 bent of 20 en met je baan het geld niet meer gaat verdienen, dat je dan eerder luistert naar zo'n gastje in een Bentley, dan naar zo'n oude lul als ik die zegt: doe maar rustig aan, er komen wat bitcoin. Je raakt natuurlijk geheid kwijt en in die andere coins, je fartcoins of wat dat dan ook is. Toch?
Raoul Esseboom:Ik ga niet zeggen koop fartcoin. Dat zou ik absoluut willen zeggen.
Norbert ter Mors:De rest is speculeren en dan mag je rustig doen. Ik doe het misschien stiekem ook een beetje, maar je moet dan wel weten waar het over gaat. Je moet weten dat je speculeert. Maar dat weten die jongens natuurlijk eigenlijk ook niet, want die zien het verschil tussen goed en slecht ook niet. Hebben nooit belicht.
Raoul Esseboom:Ja. Maar je gaf dus aan van ja, weet je ik ik trapte in dat inflatie sprookje, maar als je dan nu terugkijkt op op jouw leven en dat is Ik
Norbert ter Mors:ben nog niet dood hé.
Raoul Esseboom:Nee nee nee, maar het is toch wel Je hebt wel een een heel, tussen haakjes, werkleven achter de rug en ik denk dat je in je je werkende periode dat je zo ontzettend veel verschillende dingen leert van mensen, van de omgeving, van hoe de wereld werkt. Wat zijn dingen waarvan jij zegt van ja, eigenlijk ben ik er de afgelopen paar jaren pas achter gekomen dat de wereld op die manier werkt. En wat zouden wij daarvan moeten weten?
Norbert ter Mors:Ja, dat klinkt wel heel gewicht toch allemaal. Maar kijk, het punt is, wat ik al zei, ik heb zeg maar 40 jaar lang bedrijf gehad en als je een bedrijf hebt of überhaupt werkt, ben je met je werk bezig. Dan probeer je zo goed mogelijk te doen. Je probeert te overleven. Je bent een goede marktaandeel te pakken, noem het maar op.
Norbert ter Mors:Daar ben je mee bezig. Dan denk je helemaal, dan is geld een middel. En ik denk niet na over geld. Je gaat gewoon door met waar je mee bezig bent. Als je terugkijkt, en Michael Celea zegt dat op een gegeven moment ook wel heel mooi weer.
Norbert ter Mors:Die zegt je gemiddeld mens werkt 40000 uur in zijn leven en waarom zou hij dan niet 100 uur besteden om zich af te vragen hoe die het geld wat hij verdiend heeft, hoe die daarmee omgaat. En dat is eigenlijk het punt. Dat zou eigenlijk iedereen, ik denk dat iedereen 100 uur zou moeten besteden om zich af te vragen wat geld is, of wat een belegging is. Maar geld is in feite de tijd en de energie. Jij besteedt ergens tijd en energie aan en je wordt uitbetaald in geld.
Norbert ter Mors:Het enige wat jij eigenlijk wil, is dat dat geld, die koopkracht, met jou meegaat, dat je die stabiel kunt houden. Dat als je geld nu spaart of niet uitgeeft, dat je dat over een jaar met evenveel koopkracht alsnog kunt uitgeven. Dat het niet verdampt terwijl het in je broekzak zit. Nou, en die vraag is eigenlijk een hele interessante vraag. Maar die heb ik, ik weet nog nooit wat voor vraag.
Norbert ter Mors:Die vraagt niemand zich af eigenlijk. Dat zou je eigenlijk moeten doen. Dus op scholen zou je inderdaad misschien een programma moeten maken over wat is geld? Maar ja, het is moeilijk. Nou, toevallig.
Norbert ter Mors:Als concept is het hartstikke leuk en het is misschien ook makkelijk te maken.
Raoul Esseboom:Ja, maar toevallig, doe mij dat. Dus je hoort het. Norbert zegt het, wij doen het. Het heet natuurlijk geldlessen, dus je kan zeker bij crypto takicietjes komen kijken.
Norbert ter Mors:Maar prinses Maxima nog een beetje mee want u weet er ook alles van, terwijl zij de CBDC's wilt dus toen moet je een beetje voor je
Raoul Esseboom:Ja, dan moeten we ervoor oppassen. Nee, maar ja, dat die mening die delen wij ook echt en ik heb ook het idee dat steeds meer mensen ook mensen die voorheen zoiets hadden van nou ik weet niet per se of ik geloof in dat hele crypto verhaal, er nu niet meer omheen kunnen om na te gaan denken over ja, maar wat er gebeurt met ons geld op dit moment is niet goed. En Mariier Elkaah die had natuurlijk dat boek geschreven van van wie wordt ons geld? Want de toekomst van ons geld, denk bijvoorbeeld aan wat jij net zei, CBDC's, ja daar heb je toch natuurlijk weer die koppeling met die centrale banken. En misschien moet er wel echt zo'n parallel systeem zijn waarbij die banken zeggen, ja we willen dat eigenlijk niet, maar als we kunnen ontvluchten dan kan er misschien wel ja, een teken zijn dat er iets gebeurt en iets ontwikkeld wordt wat misschien wel heel goed zou kunnen zijn.
Raoul Esseboom:Ja,
Norbert ter Mors:absoluut. Kijk ik ben geen doemdenker, helemaal niet. Maar het is natuurlijk absoluut aan te nemen dat we weer een keer in een grote crisis terechtkomen. Dat is onvermijdelijk op 1 of andere manier met al die kredieten die we het ogenblik hebben. De grote vraag is wat er nu gaat gebeuren.
Norbert ter Mors:De algemene aanname toch is dat die CBDC dan eigenlijk is om aan Dan kan de Europa aan de noodrem trekken en zeggen: jongens, sorry. De hele zaak is in elkaar geflikkerd. Maar kijk wat wij hebben. We hebben hier een euro die op de CBDC en dan krijg je morgen op je smartphone overgemaakt. Ja, dat is een aanname waarvan ik denk dat die best redelijk is om te nemen, om te maken.
Norbert ter Mors:En dat is natuurlijk geen prettig vooruitzicht want op het moment dat dat jouw geld is ja, dan dan dan kunnen zij ook aan alle knopjes draaien en bepalen of jij het wil of niet mag uitgeven aan een biertje of aan een sigaret.
Raoul Esseboom:Ja, nou hebben ze wel aangegeven en we hebben veel onderzoek naar gedaan en tot op heden hebben ze gezegd dat die wel gebouwd is natuurlijk op dat privacy stuk en puur dient als als digital cash. Maar mensen zijn er natuurlijk ontzettend bang voor en misschien ook wel terecht.
Norbert ter Mors:Het vervelende is, misschien is niet terecht om de bank voor te zijn, Maar o wee, als het wel zo is, dan ben je het namelijk te laat. Wat dat betreft denk ik dat bitcoin natuurlijk uiteindelijk de escape zou kunnen en moeten zijn van dat systeem. Toch? En vooral bitcoin die je dan op je eigen hardware rollen hebt staan. Niet de bitcoin die je tegen die tijd bij de ING hebt staan.
Raoul Esseboom:Ja, en wat zijn dan methoden die jij nu gebruikt? Want je hebt natuurlijk die podcast. Zijn er ook andere methoden die je gebruikt om ja, meer in contact te komen met boomers om ze uit te leggen wat er gebeurt?
Norbert ter Mors:Nee, ik ben ik nee. Nee, ik ik vind het al een mooie bijdrage eigenlijk, ja. Ik ga niet ik ga niet de deuren langs als een yoga om het geloof te verkondigen. En Ik denk, is het ook zo mooi.
Raoul Esseboom:Maar je wil succes, want je maakt die boek waar je niet bent. Ja, maar dit is mijn eigen houtje.
Norbert ter Mors:Succes heb ik al gehad en ik ben, ik bedoel, dit doe ik echt voor de lol. Dit doe ik echt voor de lol. Ik vind het ook leuk omdat ik het gewoon leuk vind om te prutsen met zijn microfoon en een dingetje. Om dat dingen in elkaar te sleutelen. Vind ik gewoon leuk.
Norbert ter Mors:Ik doe het op eigen kosten en er zit geen sponsor aan. Als hij zich belt, is hij welkom als het de goede is. Maar ik ga gewoon lekker door. Kijk, en wat ik dus leuk vind, is dat ik toch reacties krijg via vooral LinkedIn uit mijn vorige leven, uit de jongens van de stenen. Die zeggen: Goh, ik ben er toch naar gaan luisteren.
Norbert ter Mors:Hartstikke leuk. En die zijn ook vooral geïnteresseerd in alles wat eromheen zit. De geschiedenis van het geld, de opbouw van Breathon Woots 71, hoe dat uit elkaar zit verricht. Dat weet helemaal niemand. En het zijn zulke belangrijke dingen.
Norbert ter Mors:Gewoon leuk om te horen voor sommigen. En überhaupt de vraag wat geld is en wat zo gauw de standaard is en waarom die af is verschaft. Wel leuk. Gewoon interessant geschiedenis ook.
Raoul Esseboom:Ja, ik vind het en vond het hartstikke leuk.
Norbert ter Mors:En dat wordt gewaardeerd ook. Nou, prima, leuk. En ik ben geen gelovige. Ik bedoel, iedereen moet doen wat hij zelf wil en ook als je andere dingen dan bitcoin wilt kopen, be mij guest. Ik bedoel voor mij mag je naar het casino, absoluut.
Norbert ter Mors:Toch?
Raoul Esseboom:Nou nee, ik zou niet zeggen tegen mensen gaan Ik
Norbert ter Mors:ben er nooit geweest bij.
Raoul Esseboom:Ja, ik wel, ik wel. En ik sta nog steeds in de plus. Als 1 van de weinige Ja, ik was zo gierig dan ging ik naar de casino toe. Ja, echt dit mijn broer die vertelt dit ook al. Dus anekdote.
Raoul Esseboom:En gingen we naar de casino toe. Dan ging ik met 20 euro. En dan nou ging ik blackjicken en dan won ik een potje, had ik 40 euro. Zei ik nou, ik ben klaar.
Norbert ter Mors:Ja, ja, ja, ja. Ja, dat
Raoul Esseboom:heb ik een paar keer gedaan. In totaal heb ik toen 360 euro gewonnen, want ik ben in totaal 4 keer gegaan. Ik weet nog heel goed. 1 keer heb ik een potje verloren. Toen ben ik 40 euro verloren.
Raoul Esseboom:Toen dacht ik ik stop, want ik sta nu driehonder in de plus en ik sta nog steeds driehonder euro in de plus casino. Die
Norbert ter Mors:krijgen mij in de tijd. Het komt niet meer.
Raoul Esseboom:Heb je hem
Norbert ter Mors:heb je hem niet meer uitgegeven? Nee. Niet meer uitgenodigd.
Raoul Esseboom:Niet in elk geval niet aan het casino.
Norbert ter Mors:Dat dat bedoel ik. Ja. Aan wat leuks.
Raoul Esseboom:Ja, tuurlijk aan wat leuks want daar doe je het
Norbert ter Mors:gewoon toch? Absoluut absoluut. Ja, absoluut. Dus nee eens maar ik ben ook niet van casino.
Raoul Esseboom:Niet van het gokken, maar wel?
Norbert ter Mors:Nee, nee, nee.
Raoul Esseboom:Maar wel af en toe van het speculeren?
Norbert ter Mors:Nou, heel klein beetje natuurlijk. Heel klein beetje toch stiekem wel. Ja, heel klein beetje.
Raoul Esseboom:En wat zijn dan de de dingetjes waar jij dan op let voordat je gaat speculeren?
Norbert ter Mors:Nou, ik luister natuurlijk nog eens wat ik al zei, ik luister naar heel veel podcasts en en dan wordt er natuurlijk af en toe ook gesproken over altcoins en die dat is iets wat ik dan niet of alles begrijp, weet je wel. Maar als ik dan soms 10 keer iets hoor over een bepaalde altcoins, dat die potentie heeft of wel dan ook, denk ik ach, weet je wat? Doen we een beetje. Dus ik heb wat soletjes gekocht op 50 en dat is goed gegaan. Ik zit naar die Tau's en nou, Niet dat ik precies begrijp wat het is, maar dat is gewoon ik mag eigenlijk helemaal niet zeggen, maar dit is mijn guilty pleasure dan eigenlijk.
Norbert ter Mors:Kijken of ik ook slim kan zijn. Maar don't worry, het is ik ben bitcoiner maxi zelfs ook, ja.
Raoul Esseboom:Nou, dan als laatste, want dat is misschien nog wel leuk, want je zit inmiddels op de even kijken, episodes. Je zit inmiddels al op 55 episodes.
Norbert ter Mors:Ja. Nog steeds kan ik weer een onderwerp eruit spugen.
Raoul Esseboom:Ja, dat vind ik dus ook het leuke. Dus ik vraag ernaar af van, heb je al nagedacht over wat episoot nummer 100 gaat zijn?
Norbert ter Mors:Ja, nee, nee, nee, nee, nee, nee, nee, nee, absoluut niet. Geen idee, maar het wordt wel, het wordt natuurlijk op een gegeven moment moeilijk. Ja. Want je kunt het wasje maar 1 keer doen. Maar voorlopig gaat dat nog en dat komt mede ook uit de reacties die ik krijg.
Norbert ter Mors:Want dat vind ik dan leuk en dan kan ik er weer op ingaan. En die gaat misschien uiteindelijk wat meer op die actualiteit in. Ik weet nog niet wat voor format ze gaan aannemen. Misschien dat ik af en toe nog een interview ga doen, maar dat is natuurlijk een hele andere tak van sport. Dus kijk, dit kan ik allemaal lekker thuis doen.
Norbert ter Mors:Weet je wel? Dat doe ik samen met Rudolf de Beau, dat is zeg maar degene die ervoor zorgt dat de ruisjes eruit gaan, et cetera. Maar ik kan dit thuis doen en dat is natuurlijk heel prettig. Maar ik heb geen idee. Ik ben eraan begonnen, zonder dat ik wist wat het ging worden.
Norbert ter Mors:Het wordt leuk. Ik zit nou met jou en ik moet zeggen het aantal luisteraars is de afgelopen tijd enorm gestegen. Blijkbaar, ik zeg altijd, ik zit virtueel voor een flink aantal klassen met scholieren. Nou, vind ik leuk om te doen. Maar ik heb geen idee.
Norbert ter Mors:Ik heb geen idee. Ik hoef er niet van te leven. Nee, gelukkig. Lekker hè. Lekker, ja.
Raoul Esseboom:Is er nog iets waarvan jij zegt tegen je, dat wil ik graag vermelden?
Norbert ter Mors:Ik heb volgens mij een hoop Ik heb jou eigenlijk weinig laten zeggen deze keer, weinig laten vragen.
Raoul Esseboom:Ook wie ook van mij vraagt.
Norbert ter Mors:Nee, nee, nee, nee, nee, nee, maar dat is mijn probleem al. Je moet me eigenlijk neerschieten om me stil te krijgen. Maar je ziet wel, ik ben enthousiast over die bitcoin. Het enige is dat ik het leuk vind om dat enthousiasme, laat ik het dan zo zeggen, om dat te delen. Nou ja, goed.
Norbert ter Mors:Iedereen die mee wil doen, doet nee. Achteraf mag je nooit zeggen dat ik, en dat zeg ik ook, want weet je, je hebt natuurlijk ook een heleboel vrienden die, ik weet nog wel, dat die op 15000 stond of zo, en die zeggen, nou, dan gaan er 30000. Dan stapten ze in en dan verkopen ze op 27000 en dan komen ze nu naar me toe. Ja, had ik nooit meer te doen. Die verhalen ken je natuurlijk.
Norbert ter Mors:Denk je ja, nou luister dan. Ik bedoel luister naar me en doe wat je ermee wil. Be mij guest, be mij guest.
Raoul Esseboom:En luisteren naar Norbert, kan zeker. Norbert, ontzettend bedankt. Als jullie willen luisteren naar Norbert, dan kan dat en dat kan namelijk door naar je favoriete podcast app te gaan en daar tik je gewoon in bitcoin voor boomers en dan zie je daar staan Norbert Ten Moors en dat is hem dan echt En dan hoor jij echt alle ins en outs over Bitcoin en dan bijna altijd binnen 25 minuten. Ja. Dus het is een korte podcast.
Raoul Esseboom:Dus als je eventjes onderweg bent een half uurtje rijden, zet die podcast aan. En geniet van hetgeen wat Norbert je gaat vertellen. Specifiek voor de boomers. Dus ken jij boomers die zoiets hebben van hé, ik vind Bitcoin niks. Ga dan eventjes naar Bitcoin voor boomers en beluister die podcast.
Raoul Esseboom:Dit was de crypto tafel met Norbert. Norbert, nogmaals dank je wel voor je komst.
Norbert ter Mors:Jij ook, dank je wel.
Raoul Esseboom:En hebben jullie vragen? Laat het alsjeblieft weten in de comments. Ook natuurlijk vinden we het leuk om te horen welke gasten jullie graag nog meer zouden willen zien. Plaats dat ook eventjes in de comments en als je deze epis zo leuk vond, even een duimpje omhoog en die sterren op Spotify die mogen ook omhoog. Dus je mag ook eventjes deze podcast 5 sterren geven.
Raoul Esseboom:En ik zie jullie of jullie horen mij de volgende keer. Ciao, ciao.